“The Hanoi Train - Đoàn tàu du lịch Hà Nội 5 Cửa Ô” tựa như “sân khấu di động” tái hiện ký ức Thăng Long, nối tiếp với miền Quan họ Kinh Bắc, để mỗi chuyến đi là một hành trình thưởng thức di sản đáng nhớ.
Trong không khí hân hoan của những ngày Thu lịch sử, khi cả nước hướng về kỷ niệm 80 năm Cách mạng tháng Tám và Quốc khánh 2/9, Hà Nội lại thêm một dấu son mới trên bản đồ du lịch văn hóa, đoàn tàu du lịch văn hóa “The Hanoi Train - Hà Nội 5 Cửa Ô” chính thức vận hành tuyến Thăng Long - Kinh Bắc.
Không chỉ là một phương tiện di chuyển, con tàu đặc biệt này còn là “sân khấu di động” tái hiện ký ức Hà Nội ngàn năm văn hiến, nối tiếp với miền Quan họ nồng nàn Bắc Ninh, để mỗi chuyến đi trở thành một hành trình thưởng thức di sản trên đường ray.
Nếu như trước đây, tàu hỏa được nhắc đến nhiều hơn trong vai trò phương tiện vận tải, gắn với sự hoài niệm về một thời xa xưa, thì nay, Hà Nội đã thổi vào nó một sức sống mới. Đoàn tàu “Hà Nội 5 Cửa Ô - The Hanoi Train” được kiến tạo như một tác phẩm nghệ thuật di động, nơi văn hóa, kiến trúc, ẩm thực và âm nhạc cùng hội tụ trong từng toa xe.
“Chúng tôi muốn mang tới cho du khách không chỉ một chuyến đi từ Hà Nội đến Bắc Ninh, mà còn là hành trình ngàn năm văn hoá trên đường ray”, nhóm cố vấn văn hóa của đoàn tàu chia sẻ.
Đây là sản phẩm du lịch đầu tiên tại Việt Nam khai thác trọn vẹn bốn lớp giá trị: văn hóa, kiến trúc, ẩm thực, âm nhạc, trong một không gian tàu hỏa độc bản. Với định hướng “slow travel” (du lịch chậm), đoàn tàu không chỉ đưa khách từ điểm A đến điểm B, mà còn cho phép họ thong dong, thả mình vào những trải nghiệm cảm xúc, kết nối di sản bằng nhịp điệu từ tốn và sâu lắng.
Trong giai đoạn đầu, The Hanoi Train vận hành một số chuyến trải nghiệm dành cho khách mời, đối tác và báo chí. Lịch khai thác thường xuyên, giá vé và kênh bán vé sẽ được công bố trong thời gian tới, hứa hẹn trở thành một sản phẩm du lịch văn hóa mang tầm biểu tượng của Hà Nội.
Không phải ngẫu nhiên tuyến Thăng Long - Kinh Bắc được lựa chọn là hành trình khai thác đầu tiên. Bắc Ninh - mảnh đất Kinh Bắc xưa, từ ngàn đời đã gắn liền với truyền thuyết Thủy Tổ Kinh Dương Vương, với triều Lý - vương triều khai mở và dựng xây nền văn minh Đại Việt. Trong lịch sử, Kinh Bắc vừa là phên giậu trấn giữ phía Bắc kinh thành Thăng Long, vừa là kho tàng văn hóa vô giá, nơi lưu giữ bảy di sản được UNESCO ghi danh.
Với du khách phương xa, việc ghé thăm Hà Nội và nối dài hành trình tới Bắc Ninh chính là cách để chuyến đi trở nên trọn vẹn hơn: từ phố cổ đến miền Quan họ, từ nhịp sống đô thị đến điệu dân ca giao duyên. Với người Hà Thành, đó lại là dịp tìm về cội nguồn, trở về với mạch ngầm văn hóa đã nuôi dưỡng niềm tự hào dân tộc.
Ga Từ Sơn - điểm đến quan trọng trong tuyến, được ví như “trạm dừng di sản”, nơi mở ra cánh cửa dẫn vào không gian Kinh Bắc. Tại đây, du khách có thể tiếp nối hành trình tới chùa cổ, đền đài, làng nghề, tham gia lễ hội dân gian và thưởng thức những làn điệu Quan họ mượt mà.
Đền Đô, nơi an nghỉ của tám vị vua triều Lý, chính là điểm nhấn, nhắc nhớ bước chân dời đô lịch sử lập nên Thăng Long nghìn năm văn hiến.
“Mỗi chuyến tàu không chỉ chở khách, mà còn chở văn hoá Việt Nam đi xa hơn” - thông điệp của dự án cũng chính là sự hưởng ứng chiến lược phát triển công nghiệp văn hoá quốc gia. Đó là, biến di sản thành sản phẩm kinh tế sáng tạo, kết hợp truyền thống với trải nghiệm đương đại, để Việt Nam vươn mình trên bản đồ du lịch quốc tế.
Theo ông Tào Đức Hiệp, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty BHL, đơn vị tổ chức tour tàu “The Hanoi Train - Đoàn tàu du lịch Hà Nội 5 Cửa Ô”, đoàn tàu này sẽ chính thức khai thác thương mại từ ngày 3/9/2025.
Mỗi ngày có 3 chuyến: Chuyến sáng xuất phát từ ga Hà Nội lúc 8 giờ, đến ga Từ Sơn (Bắc Ninh) lúc 8 giờ 40, kết thúc hành trình lúc 11 giờ 30; Chuyến chiều khởi hành 13 giờ 30 phút, trở lại ga Hà Nội lúc 17 giờ; Chuyến tối xuất phát từ ga Hà Nội, chạy vòng quanh tuyến đường vành đai qua các ga: Hà Nội - Long Biên - Đông Anh - Sóc Sơn - Thăng Long - Giáp Bát, tạo cơ hội cho du khách khám phá vẻ đẹp của Thủ đô về đêm.
Giá vé dự kiến từ 550.000 - 750.000 đồng/khách, tùy hạng toa. Đặc biệt, mỗi toa được thiết kế theo phong cách riêng, gắn với từng loại dịch vụ.
“Từ một khách, một vé đến việc đặt nguyên cả toa, chúng tôi đều sẵn sàng phục vụ. Mỗi toa sẽ là một không gian văn hóa nhỏ, kể cho du khách câu chuyện riêng của Hà Nội và Kinh Bắc”, ông Hiệp nhấn mạnh.
Cũng theo ông Hiệp, để phục vụ khách quốc tế, đơn vị vận hành cũng đang hoàn thiện hệ thống dịch vụ đa ngôn ngữ, bao gồm tiếng Anh, Pháp, Trung…, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ và quảng bá hình ảnh Việt Nam.
Ít ai biết rằng, để có ngày hôm nay, hành trình kiến tạo The Hanoi Train đã kéo dài gần 5 năm. Xuất phát từ một trăn trở: “Làm thế nào để ký ức Hà Nội không chỉ nằm trong sách vở, mà hiện hữu trong đời sống hôm nay?”. Hàng chục kiến trúc sư, nghệ sĩ, chuyên gia văn hoá và hơn 300 công nhân đã hồi sinh những toa tàu cũ, khoác lên chúng diện mạo hoàn toàn mới.
Ba nhà máy xe lửa cùng tham gia chế tác, hàng nghìn giờ lao động đã được dồn vào từng chi tiết, để cuối cùng, đoàn tàu trở thành một “tác phẩm văn hóa di động”. Mỗi toa xe là một cánh cửa thời gian, để du khách có thể chạm vào di sản, sống lại ký ức và ngắm nhìn vùng đất bằng một góc nhìn rất mới.
Ông Hoàng Gia Khánh, Phó Bí thư Đảng ủy, Tổng giám đốc Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, khẳng định:“Đoàn tàu này hết sức có ý nghĩa đối với Tổng công ty Đường sắt Việt Nam và với Hà Nội - một Thủ đô ngàn năm văn hiến, trung tâm kinh tế, văn hoá, xã hội của cả nước. Hành trình của đoàn tàu chính là những điểm check-in di động, và mỗi nhà ga là các điểm đến văn hóa - du lịch. Chúng tôi kỳ vọng đây sẽ trở thành một sản phẩm mang tầm quốc tế, một biểu tượng mới trong hành trình khám phá Thủ đô”.
Nếu có thể gọi The Hanoi Train bằng một hình ảnh, thì đó chính là “một Hà Nội thu nhỏ trên đường ray”.
Trong từng chi tiết thiết kế, kiến trúc sư đã cài cắm những ký ức quen thuộc của Thủ đô: hình bóng Cầu Long Biên hiện hữu trên trần nhà, khung cửa, lưng ghế; sắc màu sông Hồng uốn lượn trên trần; gạch bông, cửa nan chớp Pháp cổ, tường xi măng, bảng tin tập thể, tranh dân gian Đông Hồ… tất cả hòa quyện tạo nên một bản hoà tấu thị giác đầy hoài niệm.
Hành trình trên The Hanoi Train chẳng khác nào một chuyến du ngoạn xuyên qua những lớp ký ức của Hà Nội, nơi mỗi toa xe mở ra một câu chuyện, dẫn dắt bước chân du khách đi từ miền hồi ức tới miền hiện tại.
Khi cánh cửa toa Ô Cầu Dền mở ra, người ta như đang bước ngược về quá khứ, trở về Hà Nội của những năm tháng bao cấp. Ở đó, sự mộc mạc, giản dị hiển hiện trong từng chi tiết, từ chất liệu thô mộc đến sắc màu khiêm nhường, khiến du khách có cảm giác đang ngồi trong căn nhà nhỏ của một khu phố cũ, nghe đâu đó tiếng rao quen thuộc lẫn vào âm thanh tàu sắt lăn bánh.
Rời khỏi không gian ấy, toa Ô Quan Chưởng và Ô Cầu Giấy lại mở ra một bức tranh khác, trữ tình mà hào hùng. Những vòm ga cổ kính, chi tiết Cầu Long Biên vắt ngang không gian, và hình ảnh sóng sông Hồng dập dềnh trên trần toa xe gợi lên nhịp thở của một thành phố luôn vận động, nơi mỗi chuyến tàu ra đi lại mang theo khát vọng vươn xa. Ở đây, ký ức của một Hà Nội trăm năm tuổi được tái hiện, vừa hoài niệm vừa ngân vang âm hưởng của sự tiếp nối.
Tiếp tục hành trình, toa Ô Chợ Dừa đưa du khách bước vào một thế giới khác - tân cổ điển, sang trọng nhưng vẫn thấp thoáng nét Á Đông duyên dáng. Những đường cong tinh tế, ánh sáng phản chiếu trên bề mặt gỗ và gạch lát tạo nên không gian của một Hà Nội thanh lịch, tao nhã, như đang trò chuyện bằng cả hai ngôn ngữ Đông và Tây.
Rồi bỗng chốc, toa Ô Đống Mác làm ta khựng lại, khi hình ảnh khu tập thể cũ thân quen được tái hiện sống động đến mức tưởng như đang ngửi thấy mùi khói bếp, nghe tiếng trẻ con nô đùa dưới sân. Trên tường, sắc màu tươi sáng của tranh Đông Hồ như thổi hồn dân gian vào không gian chật hẹp, khiến ký ức tập thể ấy trở nên rộn ràng, sống động, và không kém phần tự hào.
Cuối cùng, toa check-in mở ra như một khoảng trời rộng lớn, lấy cảm hứng từ chính Cầu Long Biên - biểu tượng của sự bền bỉ và ký ức Hà Nội. Ở đây, không còn vách ngăn, không còn khoảng cách; chỉ còn gió trời ùa vào, dòng sông lững lờ trôi dưới ánh nắng, và những gương mặt du khách rạng rỡ lưu giữ khoảnh khắc. Đó là điểm dừng, cũng là điểm khởi đầu, nơi mỗi người tự tìm thấy cho mình một lát cắt riêng trong bức tranh Hà Nội nghìn năm.
“Khi thiết kế, chúng tôi không cố định một phong cách. Hà Nội là đô thị ngàn năm tuổi, nơi bản địa và du nhập cùng hòa quyện. Bởi vậy, đoàn tàu không chỉ là một con tàu, mà là một cuộc hẹn, nơi ký ức và hiện tại gặp gỡ”, đại diện nhóm kiến trúc sư thiết kế đoàn tàu chia sẻ.
The Hanoi Train không chỉ dừng lại ở vẻ đẹp kiến trúc, mà còn đánh dấu nhiều dấu ấn “lần đầu tiên” tại Việt Nam, khiến mỗi chuyến đi trở thành một hành trình độc bản. Đây là đoàn tàu du lịch hai tầng đầu tiên, mang đến cho hành khách trải nghiệm không gian rộng mở với tầm nhìn bao quát.
Giữa những toa xe kín đáo quen thuộc, sự xuất hiện của một toa “check-in” hoàn toàn mở như cánh cửa đón gió và ánh sáng, cho phép du khách thoải mái ngắm cảnh, ghi lại khoảnh khắc đẹp nhất trên đường ray. Đặc biệt, việc vận hành vào ban đêm đã biến hành trình nội đô trở thành một “cuộc hẹn lãng mạn” với Hà Nội trong ánh đèn lung linh và hơi thở phố phường tĩnh lặng.
Trên con tàu ấy, vị giác cũng được nâng niu bằng ẩm thực Hà thành theo mùa, từ xôi cốm, chả cá, phở, bún, bánh cuốn đến những thức quà dân dã, được chế biến tinh tế để gợi nhắc ký ức quê hương.
Xen kẽ giữa những chặng đường là những minishow nghệ thuật, nơi tiếng đàn, lời ca dân tộc hòa quyện cùng âm hưởng giao hưởng hiện đại, khơi gợi cảm xúc bất ngờ.
Và để mọi du khách, dù đến từ bất cứ đâu, đều cảm nhận trọn vẹn hồn cốt di sản Việt, hệ thống thuyết minh đa ngôn ngữ được tích hợp, giúp hành trình không chỉ là trải nghiệm thị giác, mà còn là sự đối thoại văn hóa sâu sắc.
Với sức chứa 240 ghế, cấu trúc gồm 5 toa hành khách và 2 toa check-in, The Hanoi Train không chỉ là phương tiện, mà là không gian trải nghiệm đa giác quan, nơi du khách vừa đi, vừa nghe, vừa thấy, vừa cảm nhận.
Trong xu hướng toàn cầu, du lịch văn hoá đang trở thành “chìa khoá vàng” để các quốc gia khẳng định thương hiệu. Việt Nam - với bề dày di sản hoàn toàn có thể đi tiên phong. The Hanoi Train chính là minh chứng: biến ký ức thành trải nghiệm, biến di sản thành sản phẩm kinh tế sáng tạo.
Không chỉ mở ra tuyến Thăng Long - Kinh Bắc, trong tương lai, The Hanoi Train còn hướng tới khai thác các hành trình ban đêm quanh tuyến đường sắt Vành đai 3 giữa lòng Hà Nội, để du khách được ngắm nhìn Thủ đô từ một góc độ mới.
Mỗi chuyến đi, vì thế, không chỉ là hành trình địa lý mà còn là cuộc đối thoại văn hoá. Để rồi, khi tàu lăn bánh rời ga, âm vang của Hà Nội ngàn năm và điệu Quan họ nồng nàn sẽ còn vọng mãi trong lòng du khách.
Có lẽ, điều đặc biệt nhất mà The Hanoi Train mang lại không nằm ở những con số, mà ở cảm xúc. Trên chuyến tàu ấy, du khách sẽ thấy Hà Nội không chỉ là phố phường đông đúc, Bắc Ninh không chỉ là miền Quan họ trong lễ hội. Hà Nội và Kinh Bắc hiện hữu ngay trong từng chi tiết nhỏ: viên gạch bông, cánh cửa gỗ, khúc hát giao duyên, ánh đèn đêm phản chiếu trên mặt sông.
“Ngàn năm còn vọng” - câu slogan của hành trình như một lời nhắc nhở: ký ức văn hóa không bao giờ mất đi, chỉ cần một cách kể mới, một phương tiện mới để đánh thức. Và The Hanoi Train chính là cách kể đầy sáng tạo ấy.
Trên đường ray của quá khứ và hiện tại, Thăng Long - Hà Nội và Kinh Bắc - Bắc Ninh gặp nhau, để cùng viết tiếp bản trường ca di sản, đưa văn hoá Việt Nam đi xa hơn, vững vàng, tự tin, và đầy kiêu hãnh.