Đứng trước sứ mệnh tăng trưởng kinh tế hai con số và cuộc chuyển đổi mô hình tăng trưởng giai đoạn 2026-2030, TP.HCM chính thức ban hành Kế hoạch số 556/KH-UBND: Lấy văn hóa và di sản làm động lực phát triển nội sinh, chuyển từ tư duy quản lý hành chính sang kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp sáng tạo ngang tầm khu vực.
Đây không chỉ đơn thuần là đợt sinh hoạt văn hóa - chính trị sâu rộng, mà còn được xác định là bước đi chiến lược nhằm chuyển hóa di sản văn hóa vật thể, phi vật thể và năng lực sáng tạo thành dòng vốn phát triển nội sinh, thúc đẩy mạnh mẽ 6 ngành công nghiệp văn hóa chủ lực, nâng cao sức mạnh mềm và đóng góp thiết thực vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế bền vững của siêu đô thị.
Trong định hướng phát triển của TP.HCM - trung tâm kinh tế, văn hóa, khoa học - công nghệ và giao lưu quốc tế lớn nhất cả nước - văn hóa không còn bị nhìn nhận đơn thuần là lĩnh vực tiêu dùng ngân sách hay hoạt động phong trào bề nổi.
Việc triển khai Kế hoạch số 556/KH-UBND đánh dấu sự chuyển dịch quan trọng trong tư duy quản trị đô thị: đưa các giá trị di sản và năng lực sáng tạo trở thành một nguồn lực kinh tế nội sinh có khả năng gia tăng giá trị, kích cầu tiêu dùng nội địa và thu hút dòng vốn đầu tư toàn xã hội.
Kế hoạch này được xây dựng trên nền tảng pháp lý và định hướng chính trị vững chắc từ Trung ương đến địa phương, bao gồm Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam; Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 24/02/2026 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 80-NQ/TW; Quyết định số 1111/QĐ-TTg ngày 19/06/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Kế hoạch tổ chức “Ngày Văn hóa Việt Nam” giai đoạn 2026 - 2030; Chỉ thị số 35/CT-TTg ngày 30/09/2026 của Thủ tướng Chính phủ; cùng Chương trình hành động số 18-CTr/TU của Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM và Kế hoạch số 02-KH/BCĐ của Ban Chỉ đạo Phát triển văn hóa Việt Nam trên địa bàn Thành phố.
Sự gắn kết giữa Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) với Kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Mặt trận Dân tộc thống nhất Việt Nam - Ngày truyền thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (18/11/1930 - 18/11/2026), Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11) và Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết (từ ngày 18/11 đến 24/11/2026) tạo nên một chuỗi giá trị tích hợp. Ở đó, sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc làm nền tảng tinh thần, còn các ngành công nghiệp văn hóa giữ vai trò động lực thương mại hóa và lan tỏa giá trị ra thị trường.
Thực tiễn kinh tế đô thị tại TP.HCM cho thấy, nhu cầu thụ hưởng văn hóa của người dân và du khách quốc tế đang gia tăng nhanh chóng theo đà thu nhập bình quân đầu người.
Việc biến di sản văn hóa truyền thống thành các sản phẩm dịch vụ - du lịch - thương mại có giá trị gia tăng cao (VA) chính là chìa khóa để Thành phố hiện thực hóa khát vọng phát triển công nghiệp văn hóa.
Với vai trò đầu tàu, TP.HCM tạo lập một môi trường kinh doanh văn hóa lành mạnh, nơi nghệ nhân, văn nghệ sĩ, doanh nghiệp công nghệ và các đơn vị lữ hành cùng tham gia vào chuỗi giá trị sáng tạo.
Điểm ấn tượng trong hoạt động lần này của TP.HCM theo đánh giá của nhiều chuyên gia đô thị chính là tư duy “quy hoạch không gian tổ chức sự kiện theo mô hình đa tầng, đa điểm và liên kết vùng rộng lớn”. Chuỗi hoạt động không chỉ tập trung tại các đại lộ trung tâm của Thành phố mà còn trải dài trên toàn bộ 168 phường, xã, đặc khu, lan tỏa ra các địa bàn phụ cận và vươn tới đặc khu Côn Đảo.
Trục không gian di sản - nghệ thuật trung tâm
Khu vực trung tâm TP.HCM tiếp tục đóng vai trò là "trái tim" của chuỗi sự kiện với sự kết nối đồng bộ giữa các không gian văn hóa công cộng và thiết chế nghệ thuật sẵn có:
Trục không gian triển lãm Đồng Khởi - Chi Lăng: Lễ khai mạc chuỗi triển lãm tranh cổ động và nghệ thuật Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết sẽ diễn ra từ 07 giờ 30 đến 08 giờ 30 ngày 18/11/2026 tại Công viên Chi Lăng. Trục không gian này kéo dài qua tuyến đường Đồng Khởi (đoạn từ Nguyễn Du đến Lê Thánh Tôn) và Nhà triển lãm số 158D - 158E (phường Sài Gòn), tạo thành hành lang di sản trực quan phục vụ người dân và du khách đi bộ.
Không gian nghệ thuật thị giác công cộng: Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM phối hợp cùng Công viên Lam Sơn dàn dựng các tác phẩm nghệ thuật sắp đặt (installation), video art và điêu khắc ngoài trời quy mô lớn từ ngày 20/11 đến 24/11/2026 dưới chủ đề “Thành phố Hồ Chí Minh - Văn hóa sáng tạo, kiến tạo tương lai”.
Không gian Nhiếp ảnh quốc tế: Công viên Lê Văn Tám, Đường sách Nguyễn Văn Bình, Hội Nhiếp ảnh Thành phố và Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật TP.HCM trở thành chuỗi mắt xích phục vụ Lễ hội Nhiếp ảnh quốc tế TP.HCM lần thứ 4 và cuộc thi Photomarathon từ 19/11 đến 24/11/2026.
Dấu ấn linh thiêng tại Đặc khu Côn Đảo
Theo ông Nguyễn Ngọc Hồi, Phó GIám đốc Sở Văn hóa Thể thao TP.HCM, một trong những điểm nhấn giàu tính nhân văn và sức lay động tâm khảm trong Chương trình lần này chính là việc tổ chức Hội sách Côn Đảo với chủ đề “Huyền thoại Côn Đảo”, diễn ra từ ngày 19/11 đến 22/11/2026 tại Đặc khu Côn Đảo.
Do Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM chủ trì phối hợp cùng Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam TP.HCM, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thành phố và chính quyền Đặc khu Côn Đảo, hội sách lấy cảm hứng trung tâm từ tuyển tập “Những lá thư thời chiến Việt Nam”.
Sự kiện thiết lập mô hình Tọa đàm “Thư viện người - Human Library” với sự tham gia trực tiếp của các cựu tù chính trị Côn Đảo, biến những ký ức lịch sử sống động thành bài học giáo dục truyền thống sâu sắc.
Đồng thời, hội sách đẩy mạnh chuyển đổi số thông qua việc gắn mã QR số hóa tư liệu, xây dựng Thư viện số “Huyền thoại Côn Đảo” và trao tặng các tủ sách cộng đồng phục vụ người dân và chiến sĩ trên đảo.
Sự kết nối liên vùng và liên kết 3 điểm cầu trực tiếp
Tầm vóc của Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 được nâng lên một nấc thang mới thông qua chương trình Cầu truyền hình trực tiếp kết hợp bắn pháo hoa nghệ thuật đặc biệt vào lúc 20 giờ 00 ngày 24/11/2026. Chương trình thực hiện truyền hình trực tiếp kết nối đồng bộ 3 điểm cầu lớn:
Điểm 1: Sân khấu ngoài trời Đường đi bộ Nguyễn Huệ (phường Sài Gòn, TP.HCM).
Điểm 2: Sân khấu ngoài trời Công viên Trung tâm thành phố mới (phường Bình Dương).
Điểm 3: Quảng trường Tháp Tam Thắng (phường Vũng Tàu).
Sự kết nối giữa 3 trung tâm đô thị lớn của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam khẳng định vai trò hợp tác, liên kết phát triển văn hóa - du lịch toàn diện, tạo nên không gian thưởng thức nghệ thuật đỉnh cao cho hàng triệu khán giả truyền hình và du khách.
Giới thiệu 6 trụ cột công nghiệp văn hóa của TP.HCM
Tâm điểm thu hút dòng khách tham quan và giới đầu tư trong chuỗi sự kiện chính là Không gian trưng bày, giới thiệu 6 ngành công nghiệp văn hóa nổi bật của TP.HCM, được dàn dựng quy mô tại Đường đi bộ Nguyễn Huệ từ ngày 22/11 đến 24/11/2026 (chương trình Khai mạc chính thức lúc 19 giờ 00 ngày 22/11).
Bằng nghệ thuật tạo hình kiến trúc hiện đại kết hợp âm thanh, ánh sáng, màn hình tương tác và mô hình thực tế, 6 không gian đại diện cho các ngành kinh tế sáng tạo chủ lực đã tái hiện trọn vẹn sức sống kinh tế văn hóa đô thị:
1. Không gian Công nghiệp Điện ảnh: "Tuần phim Bối cảnh TP.HCM" & Female Landscape
Không gian điện ảnh tập trung tổ chức "Tuần phim Bối cảnh TP.HCM", trình chiếu công cộng các tác phẩm phim điện ảnh, phim ngắn và phim truyền hình phản ánh sắc nét vẻ đẹp đô thị và con người Thành phố. Đây cũng là nơi diễn ra Diễn đàn hợp tác quốc tế về phát triển điện ảnh, thu hút đầu tư bối cảnh và xây dựng TP.HCM thành trung tâm sản xuất phim của khu vực.
Đặc biệt, chương trình phim “Female Landscape 2026” tôn vinh dấu ấn phụ nữ trong các vị trí sáng tạo điện ảnh thông qua triển lãm trang phục, đạo cụ, phác thảo nhân vật và tọa đàm chuyên đề cùng các nhà sản xuất tên tuổi.
2. Không gian Công nghiệp Nghệ thuật biểu diễn: Tôn vinh di sản và Hiện đại hóa sân khấu
Tái hiện không gian “Dấu ấn sân khấu TP.HCM” ứng dụng công nghệ 3D, AR/VR để lưu trữ và giới thiệu các kịch bản, đạo cụ, phục trang kinh điển. Bên cạnh Liên hoan Nghệ thuật truyền thống “Sắc màu văn hóa Việt Nam” quy tụ các đoàn nghệ thuật toàn quốc (từ Đờn ca tài tử, Cải lương, Hát bội đến Bài chòi, Quan họ, Hát then, Cồng chiêng Tây Nguyên), Thành phố tổ chức đêm diễn chuyên đề Cải lương tuồng cổ có phụ đề tiếng Anh, sẵn sàng phục vụ du khách quốc tế và phát triển thành sản phẩm du lịch văn hóa thường niên.
3. Không gian Ngành phần mềm và Trò chơi giải trí: Kinh tế số hòa nhịp văn hóa
Giới thiệu tổng quan hệ sinh thái doanh nghiệp công nghệ số của Thành phố. Khán giả được trực tiếp trải nghiệm các sản phẩm game và phần mềm giải trí do kỹ sư Việt Nam phát triển, khai thác kho tàng di sản lịch sử và văn hóa dân tộc. Màn trình diễn công nghệ làm nổi bật năng lực cạnh tranh của ngành phần mềm TP.HCM trong việc đóng góp vào tỷ trọng kinh tế số.
4. Không gian Thủ công mỹ nghệ: "Bản sắc Truyền thống - Thiết kế Sáng tạo - Sức sống Kỷ nguyên số"
Dàn dựng không gian mang hơi thở kiến trúc làng quê Việt Nam đan xen gian hàng hiện đại. Nơi đây quy tụ các sản phẩm OCOP đạt chuẩn 4-5 sao (gốm sứ, sơn mài, mây tre đan, thêu tay, kim hoàn, dệt thổ cẩm).
Nghệ nhân Nhân dân và Nghệ nhân Ưu tú trực tiếp thao diễn kỹ nghệ tinh xảo tại khu vực "Tự tay làm sản phẩm truyền thống". Đáng chú ý, không gian tích hợp Khu vực Livestream quảng bá thương mại điện tử (B2B), kết nối trực tiếp sản phẩm làng nghề lên các sàn e-commerce lớn và tổ chức tọa đàm giải pháp xuất khẩu sản phẩm thủ công trong kỷ nguyên số.
5. Không gian ngành Quảng cáo: "Sáng tạo - Xanh - Hội nhập"
Ứng dụng hạ tầng công nghệ trình chiếu tân tiến nhất với cụm màn hình LED cảm ứng, trạm Kiosk, robot quảng cáo, drone nghệ thuật và mapping nước. Trưng bày các mô hình "Quảng cáo Xanh" sử dụng vật liệu tái chế, in 3D sinh học và năng lượng mặt trời.
Đồng thời, không gian lồng ghép truyền thông trực quan hướng dẫn người dân nộp hồ sơ dịch vụ công trực tuyến về thông báo sản phẩm quảng cáo trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia.
6. Không gian Du lịch Văn hóa và chuyển đổi số
Tích hợp các gian hàng xúc tiến du lịch, ứng dụng thực tế tăng cường (AR) và thực tế ảo (VR) cho phép du khách "thăm quan số" các di tích lịch sử, bảo tàng và danh lam thắng cảnh. Sở Du lịch TP.HCM phối hợp cùng các doanh nghiệp lữ hành phát hành bộ ấn phẩm brochure ưu đãi, kết nối chuỗi tour du lịch di sản với hệ thống khách sạn, nhà hàng trên địa bàn.
Không dừng lại ở các hình thức triển lãm truyền thống, Kế hoạch 556/KH-UBND đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số như một mắt xích bắt buộc để hiện đại hóa trải nghiệm văn hóa cho công chúng trẻ.
Trình diễn ánh sáng nghệ thuật 3D Mapping
Từ ngày 21/11 đến 24/11/2026, khu vực Phía trước Trụ sở UBND Thành phố (số 86 Lê Thánh Tôn) và Khách sạn Rex sẽ trở thành tâm điểm chú ý với Chương trình trình diễn nghệ thuật 3D Mapping.
Sử dụng công nghệ máy chiếu đa điểm công suất lớn kết hợp hệ thống âm thanh vòm kỹ thuật số, chương trình chiếu đè các hình ảnh đồ họa 3D sống động lên bề mặt kiến trúc cổ kính của Trụ sở UBND TP.HCM. Các biểu tượng di sản lịch sử, hành trình phát triển đô thị và tầm nhìn tương lai của TP.HCM được kể lại bằng ngôn ngữ ánh sáng kỳ ảo, tạo nên điểm check-in văn hóa độc đáo cho hàng trăm ngàn lượt khách.
Âm nhạc đỉnh cao và chính sách kích cầu tiêu dùng văn hóa
Nhằm gia tăng sức hút đối với giới trẻ và du khách quốc tế, đêm 23/11/2026 (lúc 20g00) tại Công viên bờ sông Sài Gòn sẽ diễn ra Chương trình nghệ thuật đặc biệt Khởi động Lễ hội Âm nhạc Quốc tế Hozo 2026. Sự kết hợp giữa âm nhạc đương đại và không gian cảnh quan ven sông khẳng định thương hiệu lễ hội âm nhạc độc quyền của TP.HCM.
Song song đó, một chính sách kích cầu tiêu dùng văn hóa quy mô lớn được áp dụng đồng bộ: Thực hiện miễn hoặc giảm giá vé tham quan tại các Bảo tàng, Di tích lịch sử, Nhà hát, Rạp xiếc do Nhà nước quản lý từ ngày 18/11 đến 24/11/2026.
Thành phố đồng thời vận động các cụm rạp chiếu phim tư nhân, nhà hát xã hội hóa, cơ sở dịch vụ lưu trú và khu du lịch cùng tung ra các gói ưu đãi, giảm giá dịch vụ cho công nhân, học sinh, sinh viên và du khách, tạo nên làn sóng tiêu dùng dịch vụ văn hóa bùng nổ trong Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết…
Chuỗi hoạt động kỷ niệm “Ngày Văn hóa Việt Nam” (24/11) năm 2026 tại TP.HCM không dừng lại ở câu chuyện của một lễ hội thường niên. Nhìn từ góc độ kinh tế phát triển và ngoại giao văn hóa, đây chính là "chiến dịch tổng lực" nhằm khẳng định bản sắc, năng lực hội nhập và sức mạnh mềm của Thành phố mang tên Bác.
Thông qua việc kết hợp giữa di sản truyền thống (Cải lương, Hát bội, Đờn ca tài tử, làng nghề OCOP) với các công nghệ sáng tạo hiện đại (3D Mapping, AR/VR, Game số, Drone, Quảng cáo Xanh), TP.HCM đang phát đi thông điệp mạnh mẽ về một Đô thị sáng tạo, hiện đại, nhân văn và tràn đầy năng lượng phát triển.
Theo nhận định của nhiều chuyên gia việc UBND TP.HCM chỉ đạo các sở, ban, ngành khẩn trương triển khai và báo cáo kết quả trước ngày 25/11/2026 để tổng hợp trình Chính phủ và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho thấy tính quyết liệt, kỷ cương trong tổ chức thực hiện.
Khi văn hóa được đặt đúng vị trí là động lực phát triển kinh tế nội sinh, TP.HCM không chỉ bảo tồn trọn vẹn các giá trị di sản dân tộc mà còn kiến tạo một hệ sinh thái sáng tạo bùng nổ, sẵn sàng cất cánh cùng nền kinh tế đất nước trong kỷ nguyên mới.
