Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn: Nhu cầu vốn rất cao trong lúc huy động vốn của nền kinh tế còn eo hẹp

Liên quan đến ý kiến của Vietcombank về vấn đề chi phí đối với cho vay hoặc bảo lãnh..., đương nhiên huy động vốn thì ngân hàng trong nước cũng phải vay vốn từ nước ngoài, nên chi phí phải tăng thêm. Tất nhiên, để có những chính sách đặc thù thì doanh nghiệp Việt Nam có thể trực tiếp làm việc với nhau để có cơ chế và Ngân hàng Nhà nước sẽ tham gia vào quá trình đó để xem xét.

Vietcombank nói ra nhiều vấn đề, trong đó chúng ta thấy thời gian vừa qua, Ngân hàng Nhà nước điều hành chính sách lãi suất tương đối "vất vả" do nhu cầu vốn rất cao, trong lúc huy động vốn của nền kinh tế còn eo hẹp. Chúng ta tập trung vào tăng trưởng kinh tế, tập trung vào tín dụng, vì vậy khi thiếu hụt vốn thì đương nhiên lãi suất nâng cao. Mà lãi suất huy động đầu vào cao thì lãi suất đầu ra cao, như vậy trực tiếp ảnh hưởng đến doanh nghiệp sản xuất kinh doanh.

Vì vậy trong thời gian qua, Ngân hàng Nhà nước cố gắng bớt áp lực và các ngân hàng xác định không cạnh tranh huy động vốn lẫn nhau để đầu ra hợp lý.

Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn - Ảnh: VGP

Còn vấn đề huy động từ bên ngoài, Ngân hàng Nhà nước đang tính toán và chắc chắn phải có sự vào cuộc. Bộ Tài chính cũng sẽ căn cứ vào cơ sở đó, căn cứ vào nhu cầu vốn của nền kinh tế, cân đối cùng với Ngân hàng Nhà nước triển khai nội dung này.

Đối với vấn đề cho vay ngoại tệ, Ngân hàng Nhà nước đang nghiên cứu để áp dụng một số đối tượng, nếu nhập khẩu để phục vụ cho đầu tư thì có thể nghiên cứu cho vay ngoại tệ. Chúng tôi cũng đang nghiên cứu xem xét mở rộng đối tượng trong thời gian tới, có thể đưa vào áp dụng vấn đề này.

Về nguồn vốn ngân hàng hiện nay, chúng ta thấy huy động vốn ngắn hạn lên đến 80%, chỉ có 20% trung, dài hạn. Cơ cấu nguồn vốn ngân hàng chủ yếu vẫn để cho vay ngắn hạn, nhưng trên thực tế nhu cầu vay trung dài hạn hiện nay của doanh nghiệp rất lớn. Việc này trong quá trình điều hành, từng tổ chức tín dụng phải có trách nhiệm việc kiểm soát an toàn của chính mình. Vừa hỗ trợ được doanh nghiệp nhưng bảo đảm an toàn hệ thống.

Còn chính sách về nhận tài sản đảm bảo để doanh nghiệp phát hành trái phiếu ra công chúng hoặc trái phiếu riêng lẻ, chúng tôi cũng đã báo cáo Chính phủ và tới đây sẽ đưa vào một trong những điều của Luật sửa đổi bổ sung Luật Tổ chức tín dụng. Sẽ cho quyền ngân hàng thương mại được lựa chọn thực hiện dịch vụ quản lý tài sản để phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Hy vọng đây cũng là một kênh để thị trường vốn phát triển, gánh đỡ bớt nhu cầu vốn trung dài hạn của doanh nghiệp. 

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng: Việc xác định giá đất sẽ xem xét, sửa đổi đồng bộ với Luật Đất đai

Bộ Nông nghiệp và Môi trường ý thức rằng, việc đẩy mạnh cải cách hành chính chắc chắn góp phần hỗ trợ cho các doanh nghiệp, doanh nhân trong việc giảm những vướng mắc, ách tắc, cản trở và giảm áp lực trong quá trình đầu tư và phát triển của cả doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI.

Tại hội nghị hôm nay, ngành nông nghiệp môi trường nhận được 15 ý kiến có liên quan đến trách nhiệm và trách nhiệm phối hợp của ngành với các bộ ngành khác. Chúng tôi xin tiếp thu và sẽ có báo cáo, giải trình đầy đủ với Thủ tướng Chính phủ và gửi đến các doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp, doanh nhân có ý kiến tại phiên họp này. Chúng tôi cũng mong muốn tiếp tục nhận được những ý kiến nhiều hơn nữa để đóng góp vào sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của ngành nói riêng và góp phần vào sự tăng trưởng của đất nước nói chung theo đúng tinh thần chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng làm rõ một số kiến nghị của doanh nghiệp - Ảnh: VGP

Liên quan đến khoáng sản nhóm 3, nhóm 2, nhóm 4, đã phân cấp ủy quyền cho cấp tỉnh. Hiện nay vật liệu xây dựng và vật liệu san lấp thông thường đã phân cấp ủy quyền, thủ tục gần như cắt giảm tuyệt đối, gần như không cần công bố quy hoạch, cũng không có đấu giá. Riêng khoáng sản nhóm 1, Bộ chỉ còn 1/3 thủ tục hành chính.

Khi tổ chức khai thác ở các mỏ, chúng ta phải tuân thủ quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và quy hoạch các loại mỏ. Trừ những đối tượng không nằm trong quy hoạch, còn lại chúng ta phải làm thăm dò.

Ví dụ như đất san lấp, sỏi cát, nhất là cát sỏi ở lòng sông, nếu như nới lỏng cho nạo vét, cho khai thác mà không bảo vệ được môi trường thì hậu quả rất lớn. Thu ngân sách từ việc khai thác này không được bao nhiêu mà chi ra rất lớn và các loại hình thiên tai vô cùng phức tạp.

Về kiến nghị của doanh nghiệp liên quan đến việc giao đất, tính giá đất, thời gian tới sẽ có định hướng và sửa đổi đồng bộ với Luật Đất đai.

Việc xác định giá đất cũng đã định hướng trong luật. Các phương pháp xác định giá đất cơ bản là xây dựng bảng giá đất và nhân hệ số. Bốn phương pháp tính giá hiện tại đã cắt giảm gần hết, như là thặng dư, so sánh…

Về môi trường, hiện nay 100% lĩnh vực môi trường thuộc địa phương quản lý. Thủ tướng có nhắc nhở còn vướng mắc ở địa phương thì có thể do những ngày đầu mới triển khai, các địa phương cần có một vài tháng để triển khai thuần thục. Tất cả những địa phương nào có khó khăn, vướng mắc, ách tắc, cản trở trong quá trình hoạt động, Bộ sẵn sàng cử nhóm chuyên gia xuống hỗ trợ. 

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh:  Bộ Xây dựng đã làm việc hết sức tích cực và chia sẻ với các doanh nghiệp

Về quy trình lập điều chỉnh quy hoạch phân khu (1/2000) và quy hoạch chi tiết (1/500), pháp luật hiện nay đã có quy định và hướng dẫn rất cụ thể. Tại Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn năm 2025, việc điều chỉnh quy hoạch được thực hiện khi dự án đầu tư đã được cấp có thẩm quyền chấp thuận và điều chỉnh chủ trương đầu tư. Việc này liên quan đến điều chỉnh làm ảnh hưởng đến kế hoạch sử dụng đất, tổ chức không gian cũng như hạ tầng trong khu vực dự án.

Về cải cách thủ tục, tại Luật 144/2025/QH15 (Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn) đã sửa đổi, bổ sung quy trình lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch đô thị, nông thôn theo hướng cắt giảm thủ tục hành chính, rút ngắn quy trình. Đặc biệt là đối với việc lập và điều chỉnh phê duyệt quy hoạch phân khu thì thực hiện đồng thời với điều chỉnh quy hoạch cấp tỉnh, quy hoạch chung đô thị nhằm tạo thuận lợi hơn trong quá trình triển khai dự án.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh làm rõ các nội dung được doanh nghiệp nêu - Ảnh: VGP.

Còn tại sao quy hoạch chi tiết 1/500 là quy hoạch để thực hiện các dự án tại các vị trí, các khu vực cụ thể, việc này phải được tách riêng chứ không thể làm đồng thời cùng với quy hoạch phân khu và quy hoạch chung.

Về hướng dẫn sử dụng tro, xỉ làm vật liệu xây dựng, pháp luật bảo vệ môi trường và Nghị định 209/2026/NĐ-CP đã quy định rõ việc sử dụng các vật liệu từ chất thải. Hiện đã có đầy đủ hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn để sử dụng tro, xỉ làm nguyên liệu sản xuất vật liệu xây dựng.

Bộ Xây dựng cũng đã ban hành đầy đủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn và hướng dẫn sử dụng tro, xỉ làm nguyên liệu cho sản xuất vật liệu xây dựng, san lấp, tạo cơ sở cho việc tái sử dụng các chất thải rắn ở khu công nghiệp.

Về nhà ở tái định cư tồn đọng và mở rộng tiếp cận cho thuê nhà ở thương mại, đối với phản ánh liên quan đến việc chuyển đổi nhà ở phục vụ tái định cư sang nhà ở xã hội hoặc đấu giá theo Nghị định 95/2024/NĐ-CP, chúng tôi xin tiếp thu ý kiến này. Bộ Xây dựng sẽ trình cơ quan có thẩm quyền xem xét để sửa đổi, bổ sung việc chuyển đổi công năng nhà ở trong Luật Nhà ở năm 2023.

Xin thông tin thêm, tính đến 6h chiều ngày hôm qua (17/7), tồn đọng của bất động sản thương mại (loại hình cho thuê 50 năm) trên toàn quốc hiện nay là 22.300 căn hộ các loại. Tới đây, đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục đất đai. Cùng với Luật Nhà ở và Luật Đất đai (sửa đổi), cần có hướng xử lý để giải quyết các điểm nghẽn, tháo gỡ cho toàn bộ hệ thống bất động sản tồn đọng cho đến thời điểm hiện nay.

Về cơ chế công bố giá và định mức xây dựng, thời gian qua, Bộ Xây dựng đã làm việc hết sức tích cực và chia sẻ với các doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc công bố giá này là trách nhiệm của Sở Tài chính các địa phương. Với vai trò quản lý nhà nước, chúng tôi đã hoàn thành và đưa lên hệ thống thông tin 16.600 định mức mới cho tất cả các ngành thuộc lĩnh vực xây dựng. Ngoài ra, bổ sung thêm 14.200 định mức để lập đơn giá cho tất cả các loại hình hệ thống đường sắt.

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung: Doanh nghiệp cần chủ động bố trí nguồn lực để triển khai đến cùng sau khi được kết nối

Hội nghị hôm nay có ý nghĩa rất quan trọng nhưng chúng tôi thấy rằng vắng bóng phần liên quan tới công tác liên kết của các doanh nghiệp Việt ở trong nước, cũng như tham gia vào các thị trường ở bên ngoài. Việc này chưa phản ánh đúng thực tế là doanh nghiệp Việt Nam hiện nay tham gia với quy mô ngày càng lớn, lĩnh vực ngày càng nhiều, có chiều sâu và cũng đã chủ động hơn trong các hình thức đầu tư và thương mại bên ngoài.

Một điểm quan trọng nữa là hiện nay ta coi hội nhập quốc tế là một trọng yếu thường xuyên. Lãnh đạo Đảng, Nhà nước rất quan tâm tạo điều kiện trong các buổi làm việc với các đối tác và kể cả trong các cơ chế chính sách thời gian tới.

Điểm thứ hai là, mặc dù có khó khăn nhưng trong thời gian tới chúng ta sẽ có điều kiện thuận lợi. Ngoài những chính sách của Nhà nước, đối với các doanh nghiệp, chúng ta có được quan hệ tốt và tin cậy. Chính phủ cũng tạo điều kiện để chúng ta có thể tham gia trong tất cả các lĩnh vực và tất cả các hình thức doanh nghiệp hợp tác đầu tư thương mại. Đấy là thuận lợi rất lớn, không phải nước nào cũng có được điều kiện tham gia trong khi thế giới đang chuyển đổi các chuỗi cung ứng hoặc công nghệ.

Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung - Ảnh: VGP

Tôi xin đề xuất một số vấn đề thực tế.

Thứ nhất là đối với các tập đoàn, doanh nghiệp: Hiện nay Bộ Ngoại giao, các cơ quan đại diện và các bộ ngành đã đồng hành với doanh nghiệp trong từng trường hợp. Tôi kiến nghị các doanh nghiệp đưa ra những đề nghị cụ thể về xác định rõ thị trường, đối tác, dự án và kết quả mong muốn khi làm việc với các cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài.

Thứ hai, các doanh nghiệp cung cấp đầy đủ hồ sơ năng lực, thông tin pháp lý, tài chính, tiến độ và vướng mắc cần xử lý khi có những vấn đề nảy sinh. Nhiều khi thông tin để xử lý rất vắn tắt thì rất khó. Ngay cả những doanh nghiệp khi nảy sinh và đề nghị các cấp lãnh đạo can thiệp, nhưng thông tin cung cấp thì chưa nhiều và đôi khi chưa nhanh.

Thứ ba là doanh nghiệp cần chủ động bố trí nguồn lực để triển khai đến cùng sau khi được kết nối. Tôi thấy chỉ một số doanh nghiệp làm, còn phần lớn các doanh nghiệp sau khi kết nối xong không có phản hồi lại tình hình như thế nào. Có một thực tế là nhiều doanh nghiệp bạn nói là sau khi gặp gỡ xong, chốt xong thì không thấy tiếp tục kết nối liên lạc.

Thứ tư là các doanh nghiệp cố gắng tận dụng các đầu mối chung (các hiệp hội ngành hàng và các tập đoàn) thay vì rời rạc.

Thứ năm là xác định đúng những trọng tâm thay vì yêu cầu dàn trải.

Về phía chúng tôi sẽ tiếp tục hỗ trợ về cơ chế thông tin, về chính trị, kết nối. Sắp tới sẽ tăng cường cơ chế trao đổi giữa các cơ quan đại diện và các bộ, ngành, các hiệp hội. Tôi rất mong các hiệp hội sẽ tham gia.

Đồng thời, chúng tôi sẽ cùng với các bộ, ngành nâng cấp hệ thống thông tin về tình hình thương mại, các quy định, luật lệ, đầu tư ở nước ngoài của doanh nghiệp.

Cuối cùng là về thực hiện các cam kết, đề nghị các doanh nghiệp coi trọng vấn đề thực hiện các cam kết. Đây là một điều rất quan trọng đối với lãnh đạo của Chính phủ. Chúng tôi dự kiến sắp tới sẽ bàn với VCCI đánh giá tình hình thực hiện các MOU của doanh nghiệp. Hiện nay, chúng tôi đang tiến hành thực hiện đánh giá các thực hiện cam kết quốc tế từ năm 2021 đến nay, sắp tới có lẽ các doanh nghiệp cũng phải đánh giá. Và theo chỉ đạo của Bộ Chính trị là không khuyến khích doanh nghiệp ký các MOU mà không có thực chất, nhất là trong các chuyến thăm cấp cao. 

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng: Bộ Tư pháp xác định 5 nhóm giải pháp trọng tâm

 Tôi xin làm rõ thêm một số kết quả cũng như một số giải pháp, nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới trong công tác xây dựng, hoàn thiện thể chế và tổ chức thi hành pháp luật nhằm tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, khơi thông nguồn lực, thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Thực hiện đột phá chiến lược về hoàn thiện thể chế, từ đầu nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI đến nay, dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, công tác xây dựng pháp luật đã được triển khai với tinh thần khẩn trương, đổi mới và đạt được nhiều kết quả tích cực, thể hiện trên hai nội dung nổi bật:

Thứ nhất là sự bứt phá về khối lượng và tiến độ lập pháp.

Chính phủ đã đề xuất đưa vào chương trình lập pháp năm 2026 44 dự án và đang tiếp tục đề xuất bổ sung nhiều dự án khác. Chỉ tính riêng tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI đã thông qua 9 luật và 5 nghị quyết. Dự kiến tại kỳ họp thứ hai vào cuối năm nay sẽ xem xét thông qua khoảng 40 dự án luật và nghị quyết, tập trung vào các văn bản có phạm vi điều chỉnh rộng, tác động trực tiếp đến môi trường đầu tư. Đáng chú ý là trong 6 tháng đầu năm, Chính phủ và các bộ đã quyết liệt chỉ đạo xây dựng và ban hành kịp thời các văn bản quy định chi tiết với tổng số 225 văn bản, tăng 1,9 lần so với cùng kỳ năm trước. Điều đó cho thấy nỗ lực giải quyết dứt điểm tình trạng nợ đọng văn bản hướng dẫn.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nêu 5 nhóm giải pháp trọng tâm để tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp - Ảnh: VGP

Thứ hai là bước chuyển quan trọng trong tư duy lập pháp.

Từ cách tiếp cận sửa đổi từng văn bản riêng lẻ chuyển sang rà soát, sửa đổi đồng bộ và tổng thể trên nhiều lĩnh vực cốt lõi như:đất đai, đầu tư, kinh doanh bất động sản, nhà ở, tài chính, thuế, trên lĩnh vực chuyển đổi số và dữ liệu. Tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và cách tiếp cận này nhằm tạo lập một hệ sinh thái pháp lý ổn định, dễ dự báo, giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro và chi phí tuân thủ, từ đó yên tâm để đầu tư.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đã và đang trình Quốc hội các nghị quyết về cơ chế chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ dứt điểm các dự án tồn đọng kéo dài và xử lý vi phạm liên quan đến đất đai, tài sản, kinh tế. Tư duy hoàn thiện pháp luật được quán triệt theo hướng kiến tạo phát triển, phân định rõ giữa hành vi tham nhũng trục lợi với những sai sót phát sinh trong quá trình tổ chức thực hiện nhưng không vụ lợi và vì lợi ích chung; tách bạch việc xử lý trách nhiệm của tổ chức, cá nhân vi phạm với việc khơi thông nguồn lực bị ách tắc; và đặc biệt là không hình sự hóa các quan hệ dân sự kinh tế. Điều này không chỉ giúp giữ vững kỷ cương mà còn củng cố niềm tin của các nhà đầu tư về sự an toàn pháp lý tại Việt Nam.

Về cải cách thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh, Chính phủ ban hành 11 nghị quyết về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh trong các lĩnh vực, kết quả đạt được đã vượt các yêu cầu đề ra tại Nghị quyết số 18-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương.

Bên cạnh những kết quả tích cực, chúng tôi cũng thẳng thắn nhìn nhận còn những điểm nghẽn gây khó khăn cho hoạt động doanh nghiệp. Đó là tình trạng một số quy định còn chồng chéo, chậm ban hành văn bản quy định chi tiết dẫn đến lúng túng trong áp dụng; cơ chế phản ứng chính sách trong một số trường hợp còn chậm; thực tế vẫn còn tình trạng "giấy phép con" núp bóng dưới dạng bổ sung hồ sơ, giấy tờ; việc liên thông dữ liệu giữa các cơ quan chưa thực sự thông suốt khiến doanh nghiệp phải kê khai một thông tin nhiều lần. Đặc biệt, tình trạng tâm lý "sợ sai, sợ trách nhiệm" của một bộ phận công chức ảnh hưởng đến tiến độ xử lý hồ sơ và niềm tin của doanh nghiệp. Đây là những vấn đề cần tập trung giải quyết trong thời gian tới.

Để tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp, Bộ Tư pháp xác định 5 nhóm giải pháp trọng tâm sau đây:

Tiếp tục đổi mới quy trình xây dựng pháp luật theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch. Theo đó sẽ tăng cường tham vấn ý kiến cộng đồng doanh nghiệp ngay từ giai đoạn sớm của chính sách; có lộ trình chuyển tiếp hợp lý đối với các chính sách mới, hạn chế tối đa các thay đổi đột ngột làm đảo lộn kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp; tập trung triển khai hiệu quả cơ chế thí điểm đánh giá chấm điểm KPI cho công tác xây dựng pháp luật.

Nâng cao chất lượng thẩm định chính sách. Kiên quyết không ban hành các quy định làm phát sinh thủ tục hành chính hoặc giấy phép nếu không thật sự cần thiết. Mọi dự thảo văn bản đều phải được đánh giá kỹ lưỡng về tính khả thi cũng như tác động thực tế đối với doanh nghiệp.

Tập trung tháo gỡ điểm nghẽn thực thi pháp luật. Bộ Tư pháp sẽ tham mưu Chính phủ tăng cường chỉ đạo, kiểm tra công tác tổ chức thi hành pháp luật tại các Bộ, ngành, địa phương; siết chặt kỷ cương trong xây dựng, ban hành kịp thời văn bản quy định chi tiết; thiết lập cơ chế phản ứng chính sách nhanh chóng và công khai kết quả xử lý các kiến nghị của doanh nghiệp với mục tiêu rút ngắn khoảng cách từ văn bản đến thực tiễn cuộc sống.

Tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số và cải cách thủ tục hành chính. Thực hiện nghiêm việc số hóa quy trình, chia sẻ dữ liệu dùng chung giữa các cơ quan nhà nước, bảo đảm không yêu cầu doanh nghiệp cung cấp lại những thông tin mà hệ thống và các cơ sở dữ liệu đã có.

Hoàn thiện cơ chế xử lý vi phạm hài hòa giữa kỷ cương và phát triển. Ưu tiên các biện pháp khắc phục hậu quả, cá nhân hóa rõ trách nhiệm để tạo điều kiện cho doanh nghiệp sớm khôi phục hoạt động sau khi đã khắc phục sai phạm.