Đây là nội dung nằm trong Dự thảo “Quyết định Hướng dẫn xác định dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị”, hiện được Bộ Nông nghiệp và Môi trường đưa ra lấy kiến rộng rãi.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, việc xây dựng, ban hành Quyết định này nhằm thể chế hóa các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về xác định dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị (ESG) để được hưởng chính sách về hỗ trợ lãi suất 2%/năm. Qua đó, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và nâng cao năng lực cạnh tranh của các tổ chức, cá nhân kinh doanh trong bối cảnh mới.

Trong bối cảnh nhu cầu tài chính xanh tăng nhanh, việc thiếu một bộ tiêu chí thống nhất đã trở thành “điểm nghẽn” lớn. Dự thảo được xây dựng nhằm xác định rõ thế nào là dự án xanh, dự án tuần hoàn, cũng như căn cứ để doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn ưu đãi.

Khái niệm "dự án xanh", "dự án tuần hoàn" cũng như bộ tiêu chí đánh giá lần đầu tiên được làm rõ trong dự thảo.

Theo dự thảo, tiêu chí đối với dự án xanh được xây dựng dựa trên Luật Bảo vệ môi trường và các quy định hiện hành, đảm bảo tính nhất quán và hài hòa với thông lệ quốc tế.

Danh mục dự án xanh dự kiến bao gồm 45 loại dự án thuộc 7 lĩnh vực then chốt: Năng lượng; giao thông; xây dựng; tài nguyên nước; nông - lâm - thủy sản và bảo tồn đa dạng sinh học; công nghiệp chế biến, chế tạo; và dịch vụ môi trường. Mục tiêu và các yêu cầu được nêu rõ cho từng loại hình dự án cụ thể.

Đối với dự án tuần hoàn, dự thảo đã phân loại thành ba nhóm loại hình.

“Dự án thiết kế tuần hoàn” áp dụng thiết kế và sản xuất đáp ứng tiêu chí tuần hoàn giảm khai thác, sử dụng tài nguyên không tái tạo, tài nguyên nước; tăng hiệu quả sử dụng tài nguyên, nguyên liệu thô, vật liệu; tiết kiệm năng lượng.

“Dự án sử dụng tuần hoàn” áp dụng một trong các biện pháp tái sử dụng, sửa chữa, tân trang, thay đổi mục đích sử dụng, tái sản xuất, cho thuê, chia sẻ sản phẩm, trang thiết bị và công trình đáp ứng tiêu chí tuần hoàn kéo dài thời gian sử dụng vật liệu, thiết bị, sản phẩm, hàng hóa, các linh kiện, cấu kiện.

“Dự án phục hồi tài nguyên” thực hiện phân loại, thu gom, xử lý, tái chế chất thải hoặc các biện pháp tuần hoàn khác đáp ứng tiêu chí tuần hoàn hạn chế chất thải phát sinh và giảm thiểu tác động xấu đến môi trường.

Đặc biệt, một điểm mới đáng chú ý trong dự thảo là quy định về việc áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị với 52 tiêu chí. Doanh nghiệp lớn phải đáp ứng tối thiểu 40 tiêu chí, trong khi doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh áp dụng theo mức độ phù hợp.

Theo ban soạn thảo, việc áp dụng khung môi trường, xã hội, quản trị là điều kiện để xem xét hỗ trợ lãi suất, nhằm đảm bảo doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh không chỉ thực hiện dự án xanh/tuần hoàn mà còn cam kết tuân thủ các tiêu chuẩn bền vững trong toàn bộ hoạt động kinh doanh.

Quy định cho phép áp dụng khung tiêu chuẩn tùy theo quy mô doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nhằm đảm bảo phù hợp với năng lực thực tế, tránh tạo gánh nặng hành chính quá mức đối với doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trong khi vẫn đảm bảo mục tiêu quản trị bền vững theo nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết 198/2025/QH15.

Về cơ chế đánh giá, dự thảo Quyết định nêu rõ doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có thể tự đánh giá, xác định dự án của mình là dự án xanh, dự án tuần hoàn hoặc thông qua tổ chức đánh giá độc lập theo quy định. 

Trong trường hợp dự án không còn đáp ứng tiêu chí hoặc không áp dụng đầy đủ khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cần kịp thời thông báo tới ngân hàng thương mại hoặc quỹ tài chính, cũng như Sở Nông nghiệp và Môi trường địa phương, tránh trường hợp trục lợi chính sách.