Chủ động rà soát, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng

Thành ủy Hải Phòng vừa chính thức ban hành Nghị quyết về Tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện mục tiêu tăng trưởng GRDP 6 tháng cuối năm 2026 và giai đoạn 2026-2030, phấn đấu duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân 13-14% mỗi năm. Một bước đi được cho là cần thiết trong bối cảnh Hải Phòng được giao phải đạt mức tăng trưởng GRDP 13% trong năm nay và khoảng 13-14% giai đoạn 2026-2030, trong khi 6 tháng đầu năm, con số đạt được mới là 11,33%, thấp hơn kịch bản tăng trưởng đề ra, tạo áp lực cho việc hoàn thành mục tiêu cả năm.

Kiên định mục tiêu đề ra, Thành ủy Hải Phòng đã yêu cầu rà soát, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng 6 tháng cuối năm trên cơ sở kết quả tăng trưởng của 6 tháng đầu năm, các động lực tăng trưởng, khả năng hấp thu của thị trường và nguồn lực thực hiện. Đồng thời, theo dõi hằng tháng việc thực hiện các chỉ tiêu kinh tế, rà soát các dự án, xác định rõ nguyên nhân không hoàn thành kịch bản, đề xuất và chỉ đạo, thực hiện giải quyết, tháo gỡ kịp thời các khó khăn, vướng mắc…

“Việc rà soát, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng là cần thiết. Hải Phòng quyết tâm hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP 13% mà Chính phủ đã giao”, Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng Đỗ Thành Trung nói.

Quảng Ninh là một trong những địa phương đang nỗ lực rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng. Trong ảnh: Khu công nghiệp Amata (Quảng Ninh). Ảnh: Amata

Hải Phòng không phải là địa phương duy nhất đã chủ động rà soát, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng, nhằm giữ nhịp tăng trưởng, hoàn thành “KPI tăng trưởng” mà Chính phủ đã giao, gần đây nhất là tại Nghị quyết số 169/NQ-CP.

6 tháng đầu năm, không ít địa phương không hoàn thành kịch bản đã đề ra và đã nhanh chóng rà soát, điều chỉnh kịch bản tăng trưởng. Thậm chí, không chỉ là kịch bản tăng trưởng GRDP nói chung, mà còn bao gồm kịch bản cho nhiều chỉ số phát triển kinh tế - xã hội khác. Ngay như Hải Phòng, do Chỉ số Sản xuất công nghiệp (IIP) 6 tháng đầu năm chưa đạt (14,8%), Thành ủy đã chỉ đạo phải làm sao rà soát, triển khai quyết liệt các giải pháp thúc đẩy sản xuất, phấn đấu Chỉ số IIP cả năm tăng 15,5-16,5%. Cùng với đó, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, hết quý III đạt 65% và hoàn thành 100% kế hoạch theo đúng niên độ giải ngân.

TP.HCM cũng là một trong những địa phương điều chỉnh kịch bản sớm nhất, bởi đầu tàu kinh tế này chịu trách nhiệm rất lớn đối với tăng trưởng GDP chung của cả nước. 6 tháng, TP.HCM đạt mức tăng trưởng 8,55%, cao nhất trong vòng 10 năm qua, nhưng so với mục tiêu đề ra thì vẫn chưa đạt. Để cả năm đạt mức tăng trưởng được giao là 10,2%, TP.HCM đã xác định, quý III phải đạt mức tăng trưởng 11%, còn quý IV đạt 11,8%.

Hà Nội cũng tương tự. Địa phương này xác định, phải tăng trưởng 13% trong 6 tháng cuối năm để cả năm đạt mục tiêu 11%. Trong đó, quý III tăng trưởng khoảng 12,5%; quý IV tăng trưởng 13,4%. Thảo luận tại Kỳ họp thứ 5, HĐND TP. Hà Nội mới đây, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, kịch bản này hoàn toàn “có cơ sở” để thực hiện.

Quảng Ninh, Lai Châu, Phú Thọ, Bắc Ninh, Hưng Yên… đều đang nỗ lực rà soát, cập nhật kịch bản tăng trưởng, với mục tiêu cuối cùng là đạt nhiệm vụ “khoán tăng trưởng” mà Chính phủ đã giao cho. Để phù hợp với tình hình thực tế, HĐND tỉnh Quảng Ngãi còn điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng GRDP của tỉnh từ 10% xuống còn 9% trong năm nay.

Nỗ lực giữ nhịp tăng trưởng

Bất ổn tại Trung Đông đang có nguy cơ “nóng” trở lại. Dù chưa rõ diễn biến ở khu vực này sẽ ra sao, nhưng rõ ràng đây là một ẩn số không chỉ cho kinh tế toàn cầu, mà cả Việt Nam. Nếu xung đột tiếp tục diễn biến phức tạp, những ảnh hưởng tới kinh tế Việt Nam sẽ không nhỏ. Giá xăng dầu, xuất nhập khẩu, các vấn đề về giá cả thị trường, lạm phát… là những yếu tố bị ảnh hưởng trước tiên.

Thực tế, trong các dự báo về tình hình kinh tế Việt Nam, các định chế quốc tế đều nhắc tới các rủi ro liên quan đến xung đột ở Trung Đông. Lường trước các rủi ro để có kịch bản phù hợp là điều quan trọng và cần thiết nhằm giữ nhịp tăng trưởng và chủ động ứng phó với những diễn biến mới.

Tại Hội nghị Sơ kết 6 tháng đầu năm, phương hướng nhiệm vụ 6 tháng cuối năm mới đây, Bộ trưởng Bộ tài chính Ngô Văn Tuấn một lần nữa nhấn mạnh việc phải chủ động rà soát kịch bản kinh tế để làm sao hoàn thành mục tiêu đề ra.

Đầu tháng 7, khi con số tăng trưởng 8,18% của 6 tháng đầu năm 2026 được công bố, Bộ Tài chính đã ngay lập tức cập nhật kịch bản tăng trưởng năm 2026. Theo đó, 6 tháng cuối năm, tăng trưởng GDP phải đạt 11,7% để cả năm đạt tăng trưởng 2 con số.

Thậm chí, theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương, để chủ động trong điều hành, căn cứ tình hình thực tiễn, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục rà soát, tham mưu cấp có thẩm quyền cập nhật, điều chỉnh kịch bản (trong trường hợp cần thiết) để phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026.

Tại Hội nghị Sơ kết 6 tháng đầu năm, phương hướng nhiệm vụ 6 tháng cuối năm mới đây, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn một lần nữa nhấn mạnh việc phải chủ động rà soát kịch bản kinh tế để làm sao hoàn thành mục tiêu đề ra. Bộ trưởng cũng chỉ đạo các Sở Tài chính tham mưu các địa phương rà soát lại kịch bản tăng trưởng, kịp thời điều chỉnh kịch bản, hướng tới mục tiêu cuối cùng là đưa nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng 2 con số. Không chỉ là cho năm 2026, Bộ trưởng đã chỉ đạo phải căn cứ diễn biến tình hình, trên cơ sở những kết quả đã đạt được để chuẩn bị cho kế hoạch năm 2027.

Hiện tại, các địa phương cũng trong quá trình xây dựng kế hoạch và kịch bản phát triển kinh tế - xã hội năm 2027, theo chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ. Trong chỉ thị này, Thủ tướng yêu cầu, Kế hoạch năm 2027 phải được xây dựng trên cơ sở đánh giá thực chất kết quả thực hiện Kế hoạch năm 2026, dự báo bối cảnh, tình hình thế giới và trong nước, chủ động các giải pháp đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, hướng tới tăng trưởng nhanh, bền vững, bao trùm, mang lại lợi ích cho người dân, doanh nghiệp…

Như vậy, câu chuyện “dự báo bối cảnh, tình hình” để “chủ động các giải pháp đồng bộ”… luôn được nhấn mạnh. Đứng trên góc độ này, có thể thấy, việc rà soát, cập nhật các kịch bản tăng trưởng, nhất là ở từng địa phương, là yếu tố quan trọng để giữ nhịp tăng trưởng và chủ động ứng phó với những diễn biến mới.

Ngay như Quảng Ngãi, mặc dù đã ra nghị quyết về điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng GRDP 2026, song HĐND tỉnh Quảng Ngãi cũng đề nghị UBND tỉnh “bám sát diễn biến thực tiễn” để bổ sung kịch bản tăng trưởng và tập trung triển khai đồng bộ, toàn diện các giải pháp để phấn đấu thực hiện thắng lợi các mục tiêu, chỉ tiêu tăng trưởng “2 con số” năm 2026 và giai đoạn 5 năm 2026 - 2030.

Kịch bản không bị “bó cứng” mà sẽ linh hoạt theo diễn biến thực tế của kinh tế toàn cầu và Việt Nam. Điều quan trọng là làm sao điều hành linh hoạt để có thể đạt cao nhất mục tiêu mà các kịch bản đã đề ra.

Báo cáo tại cuộc làm việc mới đây với Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, lãnh đạo tỉnh Thanh Hóa cho biết, Thanh Hóa đã xây dựng kịch bản tăng trưởng GRDP cả năm 11% và đang tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt để đạt mục tiêu này.

6 tháng đầu năm, Thanh Hóa đạt mức tăng trưởng 7,21%, thấp hơn kịch bản (10,08%) tới 2,87 điểm %. Đó là lý do để Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng chỉ đạo rằng, Thanh Hóa phải kiên định mục tiêu tăng trưởng 11%, đồng thời điều hành linh hoạt một số chỉ tiêu có điều kiện thuận lợi để tạo đà cho cả giai đoạn 2026-2030 và đóng góp cho mục tiêu chung của cả nước.

Giải ngân vốn đầu tư công là giải pháp được nhiều địa phương lựa chọn đẩy mạnh. Tuy vậy, theo ông Lê Thành Quân, Vụ trưởng Vụ Phát triển hạ tầng (Bộ Tài chính), giải ngân nhanh chỉ là điều kiện cần, mục tiêu cuối cùng là nâng cao hiệu quả đầu tư, qua đó thúc đẩy nền kinh tế đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số.