Mới đây, UBND tỉnh Quảng Ninh đã chấp thuận chủ trương đầu tư Nhà máy điện gió Quảng Ninh 4 tại Đặc khu Cô tô. Dự án có công suất thiết kế 50 MW, tổng vốn đầu tư hơn 2.364 tỷ đồng, triển khai trên diện tích khoảng 11,95 ha đất và mặt nước. Các hạng mục gồm hệ thống tua-bin gió, trạm biến áp, đường dây 110 kV cùng nhiều công trình phụ trợ phục vụ vận hành.

Trước đó, dự án điện gió Quảng Ninh 1 công suất 200 MW cũng đã được khởi công. Việc liên tiếp thúc đẩy các dự án năng lượng tái tạo cho thấy Quảng Ninh đang tăng tốc khai thác tiềm năng điện gió ngoài khơi, đồng thời từng bước giảm phụ thuộc vào nhiệt điện than – lĩnh vực từng là thế mạnh của địa phương trong nhiều thập kỷ.

Với đường bờ biển dài khoảng 250 km, vùng biển rộng cùng điều kiện gió thuận lợi tại Vịnh Bắc Bộ, Quảng Ninh được đánh giá là một trong những địa phương có tiềm năng phát triển điện gió ngoài khơi lớn ở miền Bắc. Ngày 15/4/2025, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 768/QĐ-TTg phê duyệt Điều chỉnh Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Theo đó, giai đoạn 2025 - 2035, Quảng Ninh sẽ phát triển 4.700 MW điện gió, bao gồm 3.500 MW ngoài khơi và 1.200 MW trên bờ.

Theo định hướng phát triển mới, giai đoạn 2025 - 2035, Quảng Ninh có thể phát triển khoảng 4.700 MW điện gió. Ảnh minh hoạ.

Không phát triển điện gió theo hướng riêng lẻ, Quảng Ninh đang đặt lĩnh vực này trong tổng thể chiến lược phát triển kinh tế biển và chuyển đổi xanh của địa phương. Cùng với đó, tỉnh đẩy mạnh quy hoạch không gian biển, đầu tư hạ tầng cảng biển và các khu công nghiệp xanh nhằm tạo nền tảng cho hệ sinh thái năng lượng tái tạo quy mô lớn.

Điện gió ngoài khơi cũng được xem là động lực thúc đẩy hình thành chuỗi giá trị công nghiệp mới. Khi dự án điện gió được triển khai không chỉ tạo ra nguồn điện sạch mà còn tạo "hiệu ứng lan tỏa" mạnh tới nhiều lĩnh vực như: cảng biển, logistics, dịch vụ kỹ thuật, vận tải biển, nhân lực, công nghiệp phụ trợ,... Qua đó, thúc đẩy sự hình thành hệ sinh thái kinh tế biển hiện đại, đồng thời tạo cơ sở để Quảng Ninh từng bước tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng gia tăng tỷ trọng công nghiệp xanh và các ngành có giá trị gia tăng cao hơn.

Trong bối cảnh Việt Nam cam kết phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050, việc đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo cũng giúp Quảng Ninh nâng cao khả năng thu hút các tập đoàn năng lượng lớn trong và ngoài nước. Thời gian qua, nhiều đề xuất đầu tư tổ hợp điện gió ngoài khơi kết hợp sản xuất hydrogen xanh, amoniac xanh và công nghiệp phụ trợ đã được nghiên cứu tại địa phương.

Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, Việt Nam đặt mục tiêu đạt khoảng 6.000 MW điện gió ngoài khơi vào năm 2030 và tiếp tục mở rộng quy mô trong các giai đoạn tiếp theo. Trong lộ trình này, khu vực Hải Phòng - Quảng Ninh được xác định là một cực phát triển năng lượng tái tạo quan trọng của miền Bắc.

Điểm đáng chú ý là Quảng Ninh đang lựa chọn cách tiếp cận dài hạn khi yêu cầu phát triển điện gió phải đồng bộ với quy hoạch nuôi biển, giao thông thủy và hạ tầng truyền tải điện nhằm tránh xung đột không gian biển, đồng thời tạo nền tảng phát triển bền vững cho các ngành kinh tế biển mới.

Từ một trung tâm khai thác than truyền thống, Quảng Ninh đang từng bước chuyển mình thành trung tâm năng lượng sạch, công nghiệp xanh và kinh tế biển hiện đại. Việc liên tiếp triển khai các dự án điện gió thời gian gần đây cho thấy quá trình chuyển dịch ấy không còn dừng ở định hướng mà đang từng bước được hiện thực hóa, mở ra động lực tăng trưởng mới và bền vững hơn cho địa phương trong giai đoạn tới.