Bộ Công thương vừa phối hợp với UBND TP.HCM tổ chức Hội thảo “Chiến lược đa dạng hóa thị trường: từ rủi ro đến cơ hội”.

Đây là sự kiện trọng điểm trong khuôn khổ Vietnam International Sourcing 2025, thu hút sự tham dự của các cơ quan quản lý, hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp và đối tác quốc tế.

Ông Huỳnh Lê Đại Thắng, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (HAWA) chia sẻ tại hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, ông Huỳnh Lê Đại Thắng, Ủy viên Ban Chấp hành Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (HAWA) - Giám đốc Công ty TNHH Đồ gỗ Nghĩa Sơn cho biết, ngành gỗ là một trong những trụ cột xuất khẩu của Việt Nam, với kim ngạch hằng năm khoảng 15 tỷ USD. 

Tuy nhiên, các doanh nghiệp gỗ, nội thất hiện phải đối diện với yêu cầu ngày càng nghiêm ngặt từ các thị trường nhập khẩu, nhất là về phát triển bền vững, sản xuất xanh và tiêu dùng có trách nhiệm.

Riêng với EU, kể từ ngày 30/12/2025, toàn bộ sản phẩm gỗ xuất khẩu sang khối này phải đáp ứng Quy định EUDR, bao gồm khả năng truy xuất nguồn gốc và cam kết không gây mất rừng, suy thoái rừng kể từ ngày 31/12/2020.

Điều đó đồng nghĩa, chuỗi cung ứng gỗ phải đảm bảo tuân thủ pháp luật tại nơi sản xuất và có chứng từ truy xuất minh bạch. Nếu không đáp ứng, hàng hóa có nguy cơ bị hải quan EU từ chối, thậm chí hủy bỏ.

Ông Thắng cho biết, hiện nay, HAWA có hơn 600 thành viên, nếu tính tới tháng 7/2025, sau khi TP.HCM, Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu sáp nhập thì số lượng thành viên lên cả nghìn doanh nghiệp, trong đó, có hơn 90% là doanh nghiệp nhỏ và vừa. Do đó, dù nhiều doanh nghiệp đã chủ động chuẩn bị từ hai năm trước, song vẫn còn không ít đơn vị bỡ ngỡ. 

Đây là rủi ro đáng lo ngại khi trong cộng đồng doanh nghiệp hiện nay, chưa phải ai cũng nhận thức đầy đủ về các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường nhập khẩu. Vì vậy, HAWA đang nỗ lực hỗ trợ, đào tạo hội viên để nắm rõ và triển khai kịp thời.

Không chỉ EUDR, doanh nghiệp muốn vào EU còn phải tuân thủ bộ tiêu chuẩn BSCI (Business Social Compliance Initiative), đánh giá trách nhiệm xã hội trong kinh doanh. “Chúng ta không thể tiếp cận thị trường này nếu không tự nâng cấp chính mình theo chuẩn mực mà các nhà nhập khẩu, như nhà mua hàng toàn cầu IKEA đặt ra”, ông Thắng nhấn mạnh.

Trên thực tế, việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế là thách thức lớn. Như Công ty Nghĩa Sơn khi xuất khẩu đơn hàng cho Tập đoàn IKEA cũng đã gặp nhiều khó khăn trong quá trình đánh giá nhà cung cấp. 

Đến nay, cả nước chỉ có chưa đến 10 doanh nghiệp đủ điều kiện cung ứng cho IKEA, trong khi nhu cầu của tập đoàn này rất lớn. Điều đó đồng nghĩa, dù gặp nhiều thách thức, song, bất kỳ doanh nghiệp nào muốn gia nhập đều phải đầu tư để nâng cấp hệ thống sản xuất, quản trị và trách nhiệm xã hội theo chuẩn quốc tế.

Không chỉ IKEA, bài học kinh nghiệm là khi bước vào thị trường mới, doanh nghiệp phải nghiên cứu kỹ lưỡng thị hiếu tiêu dùng, quy chuẩn pháp lý, từ đó có chiến lược đầu tư phù hợp. 

“Thị trường không chỉ đặt ra rào cản, mà còn mở ra cơ hội. Nếu biết tận dụng ưu đãi FTA, chủ động thích ứng hàng rào thuế quan, phi thuế quan, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn có thể nâng cao vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu”, ông Thắng chia sẻ.