Báo Đầu Tư
Thứ Bảy, Ngày 21 tháng 11 năm 2026,
Thử nghiệm công nghệ mới gây hậu quả nghiêm trọng có thể bị phạt đến 100 triệu đồng
Tú Ân - 21/11/2026 09:24
  Print
Chính phủ ban hành Nghị định số 415/2026/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, chuyển giao công nghệ.

Theo quy định tại Nghị định mới về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, chuyển giao công nghệ, văn bản gồm 5 chương, 61 điều, quy định cụ thể các hành vi vi phạm, hình thức và mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả, thẩm quyền lập biên bản, xử phạt cũng như việc thi hành quyết định xử phạt. 

Trong đó, đáng chú ý là các quy định về xử phạt vi phạm quy định trong cơ chế thử nghiệm có kiểm soát công nghệ, quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới.

Nghị định áp dụng đối với tổ chức, cá nhân Việt Nam, hộ kinh doanh, hộ gia đình, cộng đồng dân cư và tổ chức, cá nhân nước ngoài có hành vi vi phạm hành chính thuộc phạm vi điều chỉnh.

Đối với tổ chức, phạm vi điều chỉnh tương đối rộng, bao gồm cả cơ quan nhà nước có hành vi vi phạm không thuộc nhiệm vụ quản lý nhà nước được giao; doanh nghiệp, hợp tác xã; đơn vị sự nghiệp công lập và ngoài công lập; tổ chức xã hội - nghề nghiệp; tổ chức quốc tế, tổ chức nước ngoài tại Việt Nam cùng các tổ chức khác hoạt động trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, chuyển giao công nghệ.

Đáng lưu ý, hộ kinh doanh, hộ gia đình và cộng đồng dân cư vi phạm hành chính sẽ bị áp dụng mức phạt tiền như đối với cá nhân vi phạm hành chính.

Sinh viên nghiên cứu khoa học. Ảnh minh họa.

Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định là quy định xử phạt đối với các hành vi vi phạm trong cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) công nghệ, quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới.

Đây là cơ chế có ý nghĩa quan trọng trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo, cho phép doanh nghiệp thử nghiệm các công nghệ, sản phẩm và mô hình kinh doanh mới trong phạm vi, thời gian và điều kiện được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận. Tuy nhiên, hoạt động thử nghiệm cũng tiềm ẩn những rủi ro liên quan đến an toàn, dữ liệu, quyền lợi người tham gia và môi trường.

Vì vậy, Nghị định thiết lập các mức xử phạt theo tính chất và mức độ vi phạm, đồng thời gắn trách nhiệm của chủ thể thử nghiệm với nghĩa vụ công khai thông tin, bảo đảm an toàn và quản trị rủi ro.

Cụ thể, mức phạt từ 5-10 triệu đồng được áp dụng đối với các hành vi như thực hiện thử nghiệm vượt thời hạn được cấp phép mà không được gia hạn; không cung cấp đầy đủ thông tin về rủi ro cho người tham gia trước khi thử nghiệm; không công khai hoặc công khai không đầy đủ thông tin về rủi ro; thu thập, sử dụng dữ liệu trong quá trình thử nghiệm không đúng mục đích đã được phê duyệt.

Ở mức độ cao hơn, hành vi thử nghiệm vượt phạm vi nội dung, quy mô hoặc đối tượng được cơ quan có thẩm quyền cho phép; không tuân thủ điều kiện, yêu cầu an toàn; tự ý thay đổi điều kiện thử nghiệm khi chưa được chấp thuận; không thực hiện đầy đủ biện pháp bảo đảm an toàn cho người tham gia sẽ bị phạt từ 10-20 triệu đồng.

Mức phạt này cũng áp dụng đối với hành vi không bảo đảm an toàn, bảo mật dữ liệu thu thập trong quá trình thử nghiệm hoặc chia sẻ, chuyển giao dữ liệu thử nghiệm trái quy định.

Đối với những hành vi có tính chất nghiêm trọng hơn, như che giấu hoặc cung cấp thông tin sai sự thật về rủi ro; không thực hiện yêu cầu tạm dừng, chấm dứt thử nghiệm của cơ quan có thẩm quyền; tiếp tục thử nghiệm khi đã phát sinh rủi ro vượt ngưỡng cho phép, mức phạt được nâng lên 20-30 triệu đồng.

Đặc biệt, mức phạt từ 70-100 triệu đồng được áp dụng đối với hành vi không tuân thủ điều kiện, yêu cầu an toàn; không thực hiện đầy đủ biện pháp bảo đảm an toàn cho người tham gia thử nghiệm; không chấp hành yêu cầu tạm dừng, chấm dứt thử nghiệm hoặc tiếp tục thử nghiệm khi rủi ro đã vượt ngưỡng cho phép, nếu những hành vi này gây hậu quả nghiêm trọng hoặc có khả năng thực tế gây hậu quả nghiêm trọng đối với tính mạng, sức khỏe con người, môi trường mà không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Không chỉ dừng lại ở xử phạt tiền, tổ chức, cá nhân vi phạm còn có thể bị áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động thử nghiệm có kiểm soát từ 6-12 tháng.

Quy định này cho thấy trách nhiệm của doanh nghiệp và tổ chức tham gia sandbox không chỉ nằm ở việc tuân thủ phạm vi, thời hạn được cấp phép mà còn phải chủ động nhận diện, đánh giá và kiểm soát rủi ro trong toàn bộ quá trình thử nghiệm.

Bên cạnh đó, Nghị định quy định nhiều biện pháp khắc phục hậu quả. Trong đó, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể bị buộc thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn, quản trị rủi ro, bảo vệ dữ liệu, bí mật nhà nước, bí mật công nghệ, bí mật kinh doanh, sức khỏe con người, quốc phòng, an ninh và quyền, lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân.

Trường hợp công bố, cung cấp, chia sẻ hoặc tiết lộ thông tin, dữ liệu trái quy định, chủ thể vi phạm có thể bị buộc xóa, gỡ bỏ thông tin, dữ liệu. Nếu cung cấp thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn, phải thực hiện cải chính. Đáng chú ý, người vi phạm còn phải nộp lại số lợi bất hợp pháp có được từ hành vi vi phạm.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 5/1/2027.

Hà Nội ban hành danh mục lĩnh vực ưu tiên thử nghiệm có kiểm soát
Hà Nội ban hành danh mục lĩnh vực ưu tiên thử nghiệm có kiểm soát
Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng vừa ký ban hành Quyết định số 3994/QĐ-UBND về ban hành danh mục lĩnh vực ưu tiên thử nghiệm có...
Bình luận bài viết này
Xem thêm trên Báo Đầu Tư