Áp lực lớn khi thời gian không còn nhiều

Theo Sở Tài chính TP.HCM, tính đến hết ngày 5/12, tổng số vốn giải ngân của Thành phố đạt 73.812 tỷ đồng, tương đương 61% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao. Riêng trong tháng 11, Thành phố giải ngân 13.711 tỷ đồng, tăng 1,2% so với tháng trước và tăng 11,1% so với cùng kỳ. Nhiều dự án giao thông, chỉnh trang đô thị, y tế, giáo dục đang bước vào giai đoạn thi công cao điểm nên tỷ lệ giải ngân cũng cao hơn hẳn so với tháng trước.

Tại các dự án do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông TP.HCM (Ban Giao thông) làm chủ đầu tư, tiến độ giải ngân cũng được đẩy lên rõ rệt. Ông Lê Ngọc Hùng, Phó giám đốc Ban Giao thông cho biết, tính đến ngày 11/12, Ban đã giải ngân được 9.490 tỷ đồng vốn đầu tư công trong tổng số 17.016 tỷ đồng vốn được giao năm 2025, đạt tỷ lệ 56%.

Dự kiến, từ nay đến hết niên hạn giải ngân (hết tháng 1/2026), Ban Giao thông phấn đấu đạt tỷ lệ giải ngân trên 95% vốn đầu tư công.

Ông Hùng thông tin, ngày 19/12 tới, Ban Giao thông sẽ đồng loạt khởi công nhiều dự án lớn như: hai dự án thành phần đường Vành đai 2 (tổng vốn hơn 5.200 tỷ đồng); dự án thành phần 2, cao tốc TP.HCM - Mộc Bài; dự án cầu đường Nguyễn Khoái (hơn 3.700 tỷ đồng). Riêng dự án cao tốc TP.HCM - Mộc Bài, đến hết năm 2025 sẽ giải ngân thêm 3.073 tỷ đồng vốn bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Được biết, trong số 10 ban quản lý dự án chuyên ngành trực thuộc UBND TP.HCM có quy mô vốn hơn 1.000 tỷ đồng, có 5 ban đạt tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân toàn Thành phố, gồm: Ban Quản lý đường sắt đô thị (75%); Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị (74,3%); Ban Quản lý dự án ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn (65,1%); Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông (55,3%); Ban Quản lý dự án chuyên ngành giao thông và dân dụng Bà Rịa - Vũng Tàu (52,1%).

Còn 5 ban chậm tiến độ. Ngoài ra, với 37 ban quản lý dự án khu vực, có 18 ban giải ngân tốt, 19 ban giải ngân chậm tiến độ so với kế hoạch.

Gian nan chặng nước rút

Sau sáp nhập, TP.HCM được Chính phủ giao gần 119.000 tỷ đồng vốn đầu tư công. Năm nay, Thành phố đặt mục tiêu giải ngân đầu tư công đạt 100%. Với số vốn đã giải ngân là 73.812 tỷ đồng, trong thời gian còn lại, TP.HCM phải giải ngân thêm hơn 45.000 tỷ đồng mới đạt mục tiêu đề ra. Đây là thách thức rất lớn đối với Thành phố.

Tại cuộc họp về giải ngân vốn đầu tư diễn ra mới đây, Bí thư Thành ủy TP.HCM Trần Lưu Quang tỏ ra rất sốt ruột khi thời gian của năm 2025 không còn nhiều, trong khi tỷ lệ giải ngân mới đạt hơn 60%.

Lý giải về tình hình giải ngân đầu tư công chậm so với kế hoạch, Phó chủ tịch UBND TP.HCM Bùi Xuân Cường chia sẻ, do khó khăn, vướng mắc liên quan đến công tác giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật điện, điều chỉnh quy hoạch cục bộ, khâu tổ chức thực hiện còn chậm…

Trước những vướng mắc này, Bí thư Thành ủy TP.HCM đề nghị các sở, ban, ngành của Thành phố đưa ra giải pháp tháo gỡ để đẩy nhanh tiến độ các dự án, công trình trọng điểm và giải ngân vốn đầu tư công đạt kế hoạch đề ra.

Để tăng tốc giải ngân, ông Bùi Xuân Cường cho biết, Thành phố sẽ tập trung đẩy nhanh bồi thường, giải phóng mặt bằng đối với các dự án có giá trị bồi thường lớn để hoàn thành giải ngân trước ngày 31/1/2026 như: dự án Vành đai 4; cao tốc TP.HCM - Thủ Dầu Một - Chơn Thành (đoạn qua tỉnh Bình Dương cũ); kè sông Dinh; Tỉnh lộ 991 nối dài; dự án mở rộng đường Bà Rịa - Châu Pha - Hắc Dịch…

Trên công trường, hiện nhiều chủ đầu tư đã huy động nhân lực, vật tư, thiết bị theo cơ chế 3 ca, 4 kíp, mục tiêu bổ sung thêm tối thiểu 15-20% khối lượng để bù vào thời gian bị chậm. Đặc biệt, trong công tác giải ngân, chỉ trong vòng 4 ngày làm việc kể từ khi có khối lượng hoàn thành, chủ đầu tư hoàn thiện hồ sơ pháp lý, nghiệm thu, thanh toán gửi Kho bạc Nhà nước là sẽ được thanh toán ngay.

Đối với 34 dự án có kế hoạch giải ngân vốn lớn mà chủ đầu tư, nhà thầu đăng ký thi công theo 3 ca, 4 kíp, TP.HCM sẽ bố trí “luồng xanh”, cho phép xe chở vật liệu đi vào đường cấm, giờ cấm để đẩy nhanh tiến độ dự án.