Ngành gỗ tìm lại nhịp xuất khẩu trong năm 2026

Nói về bức tranh toàn cảnh của ngành gỗ và nội thất Việt Nam năm 2025, ông Phùng Quốc Mẫn, Chủ tịch Hội Mỹ nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (HAWA) cho rằng, đây là một năm đặc biệt, thậm chí chưa từng có tiền lệ. Trong bối cảnh môi trường thương mại quốc tế liên tục biến động, kết quả mà cộng đồng doanh nghiệp đạt được, dù chưa chạm mục tiêu đề ra, vẫn phản ánh rõ nỗ lực và bản lĩnh thích ứng của toàn ngành.

Theo ông Mẫn, kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ năm 2025 ước đạt khoảng 17,3 tỷ USD; tăng gần 4,6% so với năm 2024. So với mục tiêu 18 tỷ USD đặt ra từ đầu năm, con số này chưa đạt kỳ vọng. Tuy nhiên, nếu đặt trong bối cảnh một năm chịu tác động mạnh từ chính sách thương mại, chi phí logistics và nhu cầu thị trường toàn cầu, đây vẫn là kết quả đáng ghi nhận.

Mục tiêu kim ngạch xuất khẩu gỗ và nội thất Việt Nam năm 2026 được đặt ra ở mức khoảng 18-19 tỷ USD.

Về cơ cấu thị trường, xuất khẩu gỗ Việt Nam hiện vẫn phụ thuộc khá lớn vào Mỹ, với tỷ trọng khoảng 53-55% tổng kim ngạch. Phần còn lại được phân bổ cho các thị trường khác, trong đó châu Âu là thị trường lớn tiếp theo, bên cạnh các thị trường truyền thống như Nhật Bản và Hàn Quốc. 

Đáng chú ý, từ cuối năm 2024 và xuyên suốt năm 2025, ngành gỗ đã chủ động mở rộng sang các thị trường mới như Trung Đông và Ấn Độ. Dù quy mô hiện chưa lớn, nhưng đây được xem là những thị trường giàu tiềm năng, có thể trở thành điểm tựa quan trọng cho tăng trưởng trong giai đoạn tới.

Theo ông Mẫn, chính việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu là nền tảng để ngành gỗ bước sang năm 2026 với tâm thế ổn định hơn, dù thách thức vẫn còn hiện hữu. Trên cơ sở định hướng của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, mục tiêu kim ngạch xuất khẩu gỗ và nội thất Việt Nam năm 2026 được đặt ra ở mức khoảng 18-19 tỷ USD. Với các hiệp hội ngành hàng, trọng tâm không nằm ở việc đặt ra những con số cứng, mà là đồng hành cùng doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn và tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn.

Để đạt được mục tiêu này, ngành gỗ cần tập trung vào hai nhóm giải pháp then chốt. Thứ nhất, tiếp tục khai thác sâu các thị trường đã mở, đặc biệt là Trung Đông và Ấn Độ, thay vì chỉ dừng ở mức thăm dò. Thứ hai, nâng cao nội lực doanh nghiệp thông qua đầu tư công nghệ, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, nhằm giảm chi phí, tăng năng suất và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe từ thị trường nhập khẩu.

Về tình hình đơn hàng, dù chưa có khảo sát thống kê đầy đủ, nhưng qua trao đổi với nhiều doanh nghiệp lớn, ông Mẫn cho rằng, bức tranh chung hiện nay tương đối tích cực. 

“Phần lớn doanh nghiệp đang ở trạng thái từ trung bình đến tốt, không rơi vào tình trạng thiếu đơn hàng nghiêm trọng. Một số doanh nghiệp đã có đơn hàng kéo dài đến tháng 5/2026, đủ để duy trì sản xuất ổn định đến hết quý I và chuẩn bị cho đầu quý II/2026, qua đó tạo sự yên tâm cho người lao động sau Tết Nguyên đán”, ông Mẫn chia sẻ.

Ngành gỗ tiếp tục khai thác sâu các thị trường đã mở trong năm 2026.

Nâng chất xúc tiến để mở đường cho xuất khẩu gỗ 2026

Trong bối cảnh đó, hoạt động xúc tiến thương mại tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm đơn hàng và mở rộng thị trường. Tuy nhiên, theo ông Mẫn, thực tế hiện nay cho thấy sự nở rộ của các mô hình “hội chợ thập cẩm”, pha trộn nhiều doanh nghiệp thiếu kiểm soát đầu vào, đang làm loãng giá trị kết nối và tiềm ẩn rủi ro về hình ảnh ngành gỗ Việt Nam.

Từ yêu cầu nâng cao chất lượng xúc tiến, Hội chợ Xuất khẩu Đồ gỗ và Nội thất TP.HCM (HawaExpo 2026) chính thức công bố trở lại, dự kiến diễn ra từ ngày 4-7/3/2026. Hội chợ lựa chọn cách tiếp cận khác biệt khi tập trung sàng lọc nhà triển lãm theo ba tiêu chí cốt lõi gồm doanh nghiệp sản xuất tại Việt Nam, uy tín xuất khẩu đã được xác thực và định hướng phát triển bền vững, đầu tư chiều sâu.

Theo kế hoạch, HawaExpo 2026 dự kiến quy tụ hơn 450 nhà triển lãm với khoảng 2.500 gian hàng, trong đó khoảng 87% là doanh nghiệp Việt Nam đã được thẩm định năng lực xuất khẩu và mức độ tuân thủ. Các nhóm sản phẩm trưng bày bao gồm nội thất, nội thất dự án, phụ kiện - nguyên vật liệu, thủ công mỹ nghệ, phụ kiện trang trí nhà cửa, cùng công nghệ và các dịch vụ hỗ trợ ngành.

Quy trình xác thực nghiêm ngặt này nhằm tạo ra môi trường “kết nối giá trị cao”, giúp nhà mua hàng quốc tế giảm thiểu rủi ro sàng lọc đối tác, đồng thời bảo vệ hình ảnh chung của ngành nội thất Việt Nam. Dự kiến, hội chợ sẽ đón khoảng 18.000 khách tham quan quốc tế đến từ hơn 100 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Theo ông Đặng Công Quang, Giám đốc điều hành Forexco Quảng Nam, trước áp lực ngày càng lớn từ các thị trường xuất khẩu chủ lực, doanh nghiệp Việt cũng đang chủ động điều chỉnh chiến lược. Với thị trường Mỹ, bài toán chi phí logistics và hiệu quả chuỗi cung ứng khiến nhiều doanh nghiệp tập trung cải tiến thiết kế, cấu trúc đóng gói và giải pháp vận chuyển để đáp ứng tốt hơn nhu cầu thị trường.

Tại thị trường châu Âu, yêu cầu về truy xuất nguồn gốc và tuân thủ các quy định như EUDR buộc doanh nghiệp phải đầu tư bài bản hơn vào hệ thống chứng nhận. Theo ghi nhận, khoảng 70% doanh nghiệp tham gia HawaExpo 2026 đã đảm bảo các chứng nhận quốc tế như FSC, BCI và chủ động chuẩn bị cho các yêu cầu mới. 

Trong khi đó, với các thị trường đề cao mỹ thuật và kỹ thuật chế tác như Nhật Bản và Hàn Quốc, không gian thiết kế tại hội chợ được mở rộng, phản ánh xu hướng chuyển dịch từ OEM sang ODM, nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm “Made in Vietnam”.

Nhìn tổng thể, năm 2025 có thể xem là một năm “thử lửa” của ngành gỗ Việt Nam. Việc duy trì được tăng trưởng, giữ nhịp sản xuất và từng bước nâng chất xúc tiến thương mại đang tạo nền tảng quan trọng để xuất khẩu gỗ Việt Nam bước vào năm 2026 với tâm thế chủ động và bền vững hơn.