Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga phát biểu tại phiên họp.

Tiếp tục phiên họp thứ 37, chiều 25/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiến hành giám sát chuyên đề việc thực hiện chính sách, pháp luật về bảo đảm trật tự, an toàn giao thông từ 2009 - 2023.

Theo đánh giá của đoàn giám sát, trong những năm qua hệ thống chính sách, pháp luật về đảm bảo trật tự an toàn giao thông (TTATGT) ngày càng hoàn thiện.

Công tác tuần tra, kiểm soát, xử lý vi phạm TTATGT của lực lượng chức năng đạt kết quả cao, đã tập trung ra quân xử lý kiên quyết các hành vi vi phạm, qua đó, tình hình TTATGT đã có những chuyển biến tích cực, TNGT được kiềm chế, không để xảy ra ùn tắc giao thông kéo dài, ý thức tự giác chấp hành pháp luật về giao thông, nếp sống văn hóa, văn minh đô thị của người dân từng bước được nâng cao.

Trong số các hạn chế, đoàn giám sát cho rằng công tác xử lý vi phạm chưa đạt được mục tiêu “mọi vi phạm đều phải được phát hiện, xử lý kịp thời, nghiêm minh” theo quy định của Luật Giao thông đường bộ và Luật Xử lý vi phạm hành chính; vẫn còn hiện tượng tiêu cực trong hoạt động xử lý vi phạm về TTATGT đường bộ.

Góp ý báo cáo kết quả giám sát, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga bày tỏ đồng tình với kết quả, những hạn chế, bất cập mà đoàn giám sát đã nêu. Tuy nhiên, bà Nga cho rằng cần thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế, tiêu cực trong đảm bảo TTATGT; thời gian qua có những tiêu cực gì, như tiêu cực của cảnh sát giao thông, thanh tra giao thông, trong lĩnh vực đăng kiểm, đào tạo, sát hạch lái xe.

“Tôi đề nghị đoàn giám sát phải trả lời câu hỏi đó. Đặc biệt trong đảm bảo trật tự an toàn giao thông đường bộ thì bất kỳ người dân nào cũng phát hiện ra có rất nhiều tiêu cực. Bộ Công an cũng cố gắng nhưng đến nay các tiêu cực đó còn tồn tại khá nhiều. Tôi đề nghị đoàn giám sát đánh giá sâu về mảng này để đảm bảo sau giám sát những hạn chế đó được khắc phục”, bà Nga nêu quan điểm.

Vẫn theo Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp, một trong những nguyên nhân của tình hình mất trật tự an toàn giao thông, tai nạn giao thông là ý thức của người tham gia giao thông.

“Cũng là con người đấy đi ra nước ngoài chấp hành rất tốt quy định về trật tự an toàn giao thông nước ngoài nhưng khi về Việt Nam thì vượt đèn đỏ, các vi phạm rất nhiều. Điều này chứng tỏ luật của chúng ta chưa được thực hiện nghiêm nên chưa góp phần rèn giũa được ý thức của người tham gia giao thông”, bà Nga nhận xét.

Chưa tán thành với đánh giá “ý thức chấp hành pháp luật về TTATGT đường bộ của người tham gia giao thông được nâng cao” trong báo cáo kết quả giám sát, bà Nga cho rằng, một bộ phận không nhỏ người tham gia giao thông ý thức vẫn kém, còn vi phạm.

Cũng băn khoăn với nhận định ý thức của người tham gia giao thông đã được nâng cao, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh đặt vấn đề, thời gian vừa qua hạ tầng giao thông được đầu tư tốt hơn, phương tiện giao thông tốt hơn nhưng tại sao tai nạn giao thông dù có giảm nhưng vẫn nhiều?

Ông Thanh nhận xét, đi đường thì thấy rằng ý thức tham gia giao thông của một bộ phận người dân tham gia giao thông “phải xem lại". "Khi có cảnh sát giao thông đứng ở chốt thì chấp hành nghiêm nhưng không có cảnh sát giao thông thì vượt đèn đỏ, đi vào đường ngược chiều ngay. Ngay cả đường cao tốc còn dừng đỗ, đi lùi, rồi đi ngược chiều trên đường cao tốc”.

Về nguyên nhân, ông Thanh băn khoăn, là do chế tài còn nhẹ hay do lực lượng chức năng thực hiện chế tài không nghiêm? Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế dẫn chứng, báo cáo của đoàn giám sát khẳng định vẫn còn tiêu cực trong lực lượng thực thi nhiệm vụ, cho thấy việc thực hiện chưa nghiêm. “Xử lý nghiêm, kỷ luật, kỷ cương chấp hành nghiêm túc thì ý thức chấp hành pháp luật giao thông sẽ tốt hơn. Hiện nay còn cơ chế gọi điện thoại trợ giúp”, ông Thanh nêu ý kiến.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị đánh giá kỷ cương pháp luật trong đảm bảo trật tự, an toàn giao thông có thực hiện nghiêm hay không. Ngoài ra Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị đánh giá, cả hệ thống chính trị có vào cuộc quyết liệt, quyết tâm cho an toàn giao thông không hay chỉ hô khẩu hiệu, việc làm không cụ thể.