Ảnh: Pixabay

Ra mắt vào cuối năm 2022, ChatGPT nhanh chóng gây bão toàn cầu, thu hút hơn 400 triệu người dùng hàng tháng. Công cụ này giúp tăng năng suất làm việc và hỗ trợ nhiều tác vụ, nhưng cũng có thể làm gia tăng cảm giác cô đơn ở một số nhóm người dùng. Kết luận này đến từ nghiên cứu do OpenAI phối hợp cùng MIT Media Lab thực hiện, dựa trên phân tích hàng triệu tương tác văn bản và giọng nói với ChatGPT.

MIT Media Lab đã khảo sát gần 4.000 người dùng trong 4 tuần, đánh giá hành vi tương tác của họ với ChatGPT qua cả văn bản và giọng nói. Kết quả cho thấy cảm giác cô đơn và sự cô lập xã hội có thể chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố khác nhau, nhưng những người dùng ChatGPT với tần suất cao thường cảm thấy cô đơn hơn, phụ thuộc hơn vào chatbot và giảm tần suất tương tác xã hội thực tế.

Nghiên cứu cho thấy hầu hết người dùng chỉ tương tác với ChatGPT trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, một nhóm nhỏ lại dành lượng thời gian đáng kể để trò chuyện với chatbot. Những người này có xu hướng cảm thấy cô đơn hơn và ít giao tiếp với thế giới bên ngoài hơn.

Một phát hiện đáng chú ý khác là chế độ giọng nói của ChatGPT có thể giúp người dùng cảm thấy bớt cô đơn. Tuy nhiên, nếu người dùng đã có cảm giác cô đơn ngay từ đầu, họ lại có xu hướng lạm dụng chatbot, dẫn đến tình trạng cô lập nghiêm trọng hơn.

Nghiên cứu trên được thực hiện với ChatGPT phiên bản GPT-4o, một mô hình AI đa phương thức có khả năng xử lý đồng thời văn bản, giọng nói và hình ảnh, ra mắt vào tháng 5/2024. Tháng trước, OpenAI tiếp tục công bố GPT-4.5, một phiên bản cải tiến với khả năng hiểu ngữ cảnh và biểu đạt cảm xúc tốt hơn. Hiện chưa rõ liệu OpenAI có kế hoạch mở rộng nghiên cứu này trên GPT-4.5 hay không.

Theo Business Insider, nghiên cứu về tác động của công nghệ AI đối với cảm xúc con người rất quan trọng, nhưng cũng đầy thách thức. Người dùng thường gặp khó khăn trong việc nhận diện và diễn đạt tác động của AI đối với tâm lý của họ. Trước đây, phải mất nhiều năm để các nhà nghiên cứu hiểu rõ tác động của mạng xã hội đến sức khỏe tinh thần, và AI có thể đi theo con đường tương tự.

Nghiên cứu này đặt ra câu hỏi lớn về cách AI nên được thiết kế và sử dụng để hỗ trợ con người mà không làm gia tăng cảm giác cô đơn và sự cô lập xã hội. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh AI ngày càng trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày.