Ngày 8/4, FTSE đã công bố Việt Nam đã vượt qua kỳ đánh giá giữa kỳ và chính thức được nâng hạng lên Thị trường Mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging Market). Quyết định này có hiệu lực bắt đầu từ phiên giao dịch thứ Hai, ngày 21/9/2026. Quá trình chuyển đổi sẽ được thực hiện theo 4 đợt, bắt đầu từ tháng 9/2026.

Theo lộ trình, các quỹ đầu tư chỉ số sẽ bắt đầu giải ngân vào thị trường Việt Nam lộ trình 4 đợt như sau: 21/9/2026 (tỷ trọng 10%), 22/3/2027 (20%), 21/6/2027 (35%) và 20/9/2027 (35%).

Lịch phân bổ vốn và tỷ lệ trọng số đầu tư. Nguồn: FTSE

FTSE cũng đã công bố tỷ trọng dự kiến của các cổ phiếu Việt Nam trong 4 bộ chỉ số chính, cụ thể: FTSE Global All Cap (0,037%); FTSE Emerging All Cap (0,35%); FTSE All-World (0,024%) và FTSE Emerging (0,227%).

Theo dữ liệu của nhóm phân tích SSI, nghiên cứu về các thị trường từng được nâng hạng như Qatar, UAE, Kuwait, Saudi Arabia, Romania và Iceland cho thấy diễn biến thị trường sau nâng hạng trong ngắn hạn không đồng nhất, trong đó một số thị trường ghi nhận điều chỉnh trong năm đầu tiên. 

Tuy nhiên, xét trong trung hạn, đa số đều mang lại mức sinh lời đáng kể, khoảng 20-50% trong vòng 3 năm. Điều này cho thấy nâng hạng thường đóng vai trò như một động lực tăng trưởng trung hạn, thay vì tạo hiệu ứng tức thời, SSI nhận định. 

Trên thực tế, hiệu suất thị trường vẫn chủ yếu được quyết định bởi các yếu tố nền tảng như môi trường kinh tế vĩ mô, triển vọng tăng trưởng lợi nhuận và mặt bằng định giá. Xét trên những phương diện này, Việt Nam đang thể hiện sự vượt trội so với nhiều thị trường cùng nhóm nhờ nền tảng vĩ mô vững chắc, triển vọng lợi nhuận tích cực và mức định giá vẫn tương đối hấp dẫn. 

Quan trọng hơn, vượt ra ngoài câu chuyện biến động giá ngắn hạn, việc được FTSE Russell nâng hạng là một cột mốc mang tính nền tảng, góp phần chuẩn hóa hạ tầng thị trường vốn của Việt Nam theo các tiêu chuẩn quốc tế.

Sự cải thiện này được kỳ vọng sẽ nâng cao uy tín thị trường và thu hút dòng vốn ngoại ổn định, dài hạn hơn, qua đó hỗ trợ sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán. Sau FTSE Russell, MSCI sẽ là cột mốc chiến lược tiếp theo. Tiến trình phân loại lại của MSCI sẽ phụ thuộc vào việc Việt Nam tiếp tục thúc đẩy cải cách, đặc biệt trong các lĩnh vực như khả năng tiếp cận thị trường, tính minh bạch và chuẩn mực vận hành, nhằm tiệm cận hơn với thông lệ quốc tế tốt nhất.

Về triển vọng ngắn hạn, kết quả nâng hạng của thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn là một yếu tố hỗ trợ tích cực cho thị trường trong tháng 4 này, bên cạnh kỳ vọng tăng trưởng lợi nhuận quý I/2026 tương đối khả quan, triển vọng hạ nhiệt chiến tranh Mỹ - Israel và Iran cùng kỳ vọng của nhà đầu tư về Chính phủ nhiệm kỳ mới. 

Tuy nhiên, SSI cũng dự báo, đà hưng phấn nhiều khả năng sẽ suy yếu khi bước sang nửa sau của tháng. Yếu tố mùa vụ trong lịch sử cũng cho thấy tháng 4 thường là giai đoạn thận trọng của thị trường, khi tỷ lệ cổ phiếu tăng giá trung bình chỉ đạt khoảng 47,7% – mức thấp thứ hai trong năm, chỉ cao hơn tháng 10.

Hiện tượng “trũng” theo mùa này thường xuất phát từ việc thị trường đã có sự hấp thụ nhất định về kế hoạch kinh doanh sau mùa Đại hội cổ đông, đồng thời xuất hiện hoạt động chốt lời trong giai đoạn công bố kết quả kinh doanh quý I.

Biến động theo tháng của VN-Index (2010 - 2025). Nguồn: SSI

Tính đến đầu tháng 4/2026, VN-Index đang giao dịch ở mức P/E dự phóng khoảng 12,0x, thấp hơn rõ rệt so với mức trung bình 10 năm là 14,0x. Đồng thời, mức chiết khấu của thị trường Việt Nam so với các thị trường ASEAN cũng đang được nới rộng. 

Nếu loại trừ nhóm cổ phiếu Vingroup (VIC, VHM, VRE), định giá thị trường thậm chí còn giảm xuống khoảng 10,5x, qua đó hình thành một vùng định giá tương đối hấp dẫn xét trên nền tảng cơ bản. Tuy nhiên, các pha bán tháo trước đây, như giai đoạn 2020, 2022 và 2025, chỉ số P/E forward đã có thời điểm tạo đáy ở vùng 9-10x. 

Trong bối cảnh thanh khoản thị trường tiếp tục chịu áp lực và mặt bằng lãi suất đang gia tăng, khi lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng đã vượt 8%, dư địa hỗ trợ từ yếu tố định giá có thể vẫn còn hạn chế.

Do đó, dù mặt bằng định giá hiện tại đã trở nên hấp dẫn hơn đáng kể và ngày càng thuyết phục trên cơ sở so sánh tương đối, rủi ro điều chỉnh giảm trong ngắn hạn vẫn chưa thể loại bỏ hoàn toàn và có thể chưa được phản ánh đầy đủ vào giá cổ phiếu, SSI nhận định.