Trong những năm vừa qua, ESG (Môi trường, Xã hội và Quản trị) đã vượt xa vai trò lời nói và dần trở thành tiêu chí không thể thiếu để doanh nghiệp Việt ở lại cuộc chơi cạnh tranh quốc tế và phát triển bền vững. 

Khi nguồn lực vững chắc và tư duy thay đổi mạnh mẽ, cộng đồng doanh nghiệp trong nước bắt đầu đặt câu hỏi không phải là “có ESG hay không”, mà là “cách nào để ESG thực sự tạo ra giá trị kinh tế và xã hội bền vững”.

Hiện nay, các doanh nghiệp lớn, đặc biệt là doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp niêm yết, đã chủ động tích hợp các tiêu chí ESG vào chiến lược quản trị, sản xuất, chuỗi cung ứng, thậm chí quảng bá thương hiệu xanh. 

Việc minh bạch thông tin, báo cáo ESG theo các tiêu chuẩn quốc tế và áp dụng công nghệ để theo dõi tác động môi trường, xã hội đang được chú trọng hơn. Đồng thời, sự chuyển đổi số cũng đóng vai trò quan trọng như một đòn bẩy thúc đẩy thực thi ESG, giúp giảm chi phí vận hành, tăng hiệu quả quản trị rủi ro và cải thiện tương tác với các bên liên quan.

Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng đã bước qua giai đoạn khởi đầu một cách suôn sẻ. Khó khăn phổ biến là hệ thống đo lường và báo cáo chưa đủ chuẩn hóa; việc xác định các trọng yếu ESG sao cho phù hợp thực trạng doanh nghiệp còn lúng túng; nhân sự chuyên môn ESG vẫn thiếu; và chi phí đầu tư ban đầu cho công nghệ xanh, nguồn năng lượng sạch hoặc chuyển đổi sản xuất đôi khi vẫn là rào cản lớn với doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Về phía chính sách, lãnh đạo cấp cao đã rõ ràng hơn trong việc coi ESG không chỉ là chủ trương mà là chiến lược sống còn. 

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Đức Phớc, trong phát biểu tại Diễn đàn Doanh nghiệp Phát triển Bền vững Việt Nam 2025 diễn ra vào cuối tháng 8 đã khẳng định rằng: "Trong tiến trình thúc đẩy phát triển bền vững tại Việt Nam, cộng đồng doanh nghiệp đóng vai trò trung tâm. Doanh nghiệp là nơi hiện thực hóa các ý tưởng sáng tạo, áp dụng mô hình kinh doanh mới, chủ thể dẫn dắt quá trình đổi mới công nghệ, triển khai chuẩn mực ESG và đóng góp thiết thực vào việc thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững mà Việt Nam đã cam kết cùng cộng đồng quốc tế." 

Phó Thủ tướng cũng nhấn mạnh rằng Chính phủ sẽ tiếp tục đồng hành với doanh nghiệp qua việc hoàn thiện thể chế và khung pháp lý; đẩy mạnh phát triển hạ tầng chiến lược như năng lượng tái tạo, hạ tầng số; phát triển tài chính xanh và thị trường tín dụng bền vững; và huy động nguồn lực quốc tế và xã hội để hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh trong chuỗi giá trị toàn cầu. 

Ngày 23/9 sắp tới, PwC Việt Nam sẽ ra mắt Báo cáo Khảo sát Tiến trình Thực hành ESG 2025, cùng tọa đàm chuyên môn “Kiến tạo lợi thế bền vững”. Đây được xem như dịp để tạo diễn đàn trao đổi giữa cộng đồng doanh nghiệp và cơ quan hoạch định chính sách về cách ESG có thể trở thành động lực gia tăng năng lực cạnh tranh, mở khóa giá trị dài hạn và định vị doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu nhiều biến động.

Với những phát hiện quan trọng, báo cáo hứa hẹn sẽ giúp doanh nghiệp không chỉ đáp ứng yêu cầu tuân thủ, mà còn tái định hình mô hình kinh doanh để kiến tạo lợi thế bền vững.

Tất cả sẽ cùng nhìn lại thực trạng ứng dụng ESG, xác định nơi nào đã đi tốt, nơi nào còn lúng túng, và bàn giải pháp thực tiễn để ESG trở thành lợi thế cạnh tranh, không chỉ là một trọng trách, mà là chiến lược sống còn của doanh nghiệp trong bối cảnh biến động toàn cầu.