Quốc lộ 1, đoạn Hà Nội - Bắc Giang hiện hữu.

Công ty cổ phần Đồng Sơn Holdings vừa có văn bản gửi Bộ Xây dựng, Cục Đường bộ Việt Nam và Ban Quản lý dự án 2, báo cáo kết quả hoàn thiện Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi Dự án mở rộng, nâng cấp tuyến Quốc lộ 1 đoạn Hà Nội - Bắc Giang thành đường cao tốc theo phương thức PPP.

Đáng chú ý, theo phương án tài chính sơ bộ do nhà đầu tư xây dựng, Dự án dự kiến triển khai theo phương thức PPP, loại hợp đồng BOT, với tổng mức đầu tư 12.345,473 tỷ đồng, bao gồm lãi vay trong thời gian xây dựng.

Trong đó, vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư chiếm 15%, tương đương 1.851,821 tỷ đồng; vốn vay tín dụng thương mại chiếm 85%, tương đương 10.493,652 tỷ đồng. Dự án không sử dụng vốn nhà nước tham gia đầu tư.

Để bảo đảm khả năng hoàn vốn, Đồng Sơn Holdings đề xuất áp dụng hình thức thu phí kín bằng hệ thống thu phí điện tử không dừng (ETC), với mức phí cơ sở năm 2030 là 2.100 đồng/xe tiêu chuẩn/km và điều chỉnh định kỳ 3 năm/lần. Thời gian vận hành, thu phí hoàn vốn dự kiến khoảng 20,1 năm, trong khi thời gian chuẩn bị đầu tư và thi công được xác định từ quý I/2027 đến quý IV/2029.

Phương án tài chính được tính toán với lãi suất vốn vay 11,83%/năm, tỷ suất lợi nhuận kỳ vọng trên vốn chủ sở hữu 12,53%/năm và chi phí sử dụng vốn bình quân 11,95%/năm.

Theo kết quả tính toán, giá trị hiện tại ròng tài chính (NPV) đạt khoảng 249,949 tỷ đồng, tỷ suất hoàn vốn nội bộ tài chính (IRR) đạt 12,19%/năm và tỷ số lợi ích/chi phí (B/C) đạt 1,016. Với các chỉ tiêu NPV dương, IRR cao hơn chi phí sử dụng vốn bình quân và B/C lớn hơn 1, Đồng Sơn Holdings đánh giá Dự án có tính khả thi về tài chính theo những giả định của phương án nghiên cứu sơ bộ.

Tuy nhiên, để triển khai phương án này, nhà đầu tư kiến nghị Cục Đường bộ Việt Nam sớm thống nhất mức phí cơ sở năm 2030, làm căn cứ làm việc với các ngân hàng thu xếp nguồn vốn vay.

Một vấn đề khác được Đồng Sơn Holdings đề nghị giải quyết là nguyên tắc phân chia doanh thu giữa Dự án BOT nâng cấp tuyến đường và doanh nghiệp đang thực hiện hợp đồng BOT Hà Nội - Bắc Giang theo Hợp đồng số 52/HĐ.BOT-BGTVT/2014.

Theo nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án BOT hiện hữu sẽ được phân chia doanh thu nhằm tiếp tục hoàn vốn theo phương án tài chính của hợp đồng đang thực hiện; phần doanh thu còn lại được sử dụng để hoàn vốn cho Dự án nâng cấp, mở rộng. Đồng Sơn Holdings đề nghị sớm thống nhất nguyên tắc phân chia doanh thu giữa hai dự án để làm cơ sở lập phương án tài chính bước Báo cáo nghiên cứu khả thi và đàm phán hợp đồng dự án.

Doanh nghiệp đồng thời kiến nghị cho phép áp dụng cơ chế chia sẻ phần giảm doanh thu theo Điều 82 Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư đã được sửa đổi, bổ sung, nhằm bảo đảm khả năng thu xếp vốn vay.

Về quy mô đầu tư, tuyến Quốc lộ 1 đoạn Hà Nội - Bắc Giang hiện hữu được đầu tư theo hợp đồng BOT với chiều dài khoảng 45,12 km, quy mô 4 làn xe, dải đất giữa có dự trữ để mở rộng thêm 2 làn xe.

Theo hồ sơ được hoàn thiện, phạm vi đầu tư phần tuyến chính của Dự án nâng cấp bắt đầu tại Km113+985, thuộc nút giao Quốc lộ 31, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh và kết thúc tại Km152+450, tiếp giáp nút giao CT.07, xã Phù Đổng, TP. Hà Nội, với chiều dài khoảng 38,47 km.

Đối với đoạn từ nút giao CT.07 đến đầu cầu Phù Đổng, dài khoảng 6,65 km, Bộ Xây dựng đã đề nghị UBND TP. Hà Nội nghiên cứu đầu tư theo phương án riêng. Phần tuyến chính dự kiến được mở rộng trên cơ sở tận dụng tối đa nền đường hiện hữu, đạt quy mô 8 làn xe cao tốc, tốc độ thiết kế 100 - 120 km/h.

Dự án còn bao gồm mở rộng 4 cầu trên tuyến chính, nâng cấp các cầu vượt ngang, xây dựng hoặc cải tạo hệ thống hầm chui dân sinh, hoàn thiện các nút giao và đầu tư hệ thống quản lý giao thông thông minh.

Riêng công tác giải phóng mặt bằng phục vụ mở rộng tuyến cao tốc dự kiến cần thu hồi bổ sung khoảng 11,90 ha, trong đó có khoảng 1,97 ha đất ở.

Ngoài phần tuyến chính, tư vấn cũng đề xuất đầu tư bổ sung khoảng 20,53 km đường song hành, với tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 5.174,517 tỷ đồng, trong đó chi phí giải phóng mặt bằng khoảng 3.330,654 tỷ đồng.

Tuy nhiên, hạng mục đường song hành được tách thành dự án đầu tư công riêng để địa phương tổ chức thực hiện đồng bộ với tiến độ mở rộng tuyến cao tốc, không tính trong tổng mức đầu tư PPP của Dự án.

Theo Đồng Sơn Holdings, việc nâng cấp tuyến đường là cần thiết bởi nhiều hạng mục trên Quốc lộ 1 đoạn Hà Nội - Bắc Giang hiện chưa đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn đường cao tốc, trong khi lưu lượng phương tiện được dự báo tiếp tục gia tăng.

Cụ thể, lưu lượng trên tuyến được dự báo đạt khoảng 43.418 - 84.656 PCU/ngày đêm vào năm 2030 và 73.193 - 117.214 PCU/ngày đêm vào năm 2050, tương ứng nhu cầu khai thác khoảng 8 làn xe trên cả ba đoạn tuyến. Bên cạnh đó, tuyến hiện hữu như tình trạng phương tiện ra, vào trực tiếp, hầm chui dân sinh có khẩu độ hạn chế và nguy cơ ngập úng khi mưa lớn cũng cần được khắc phục trong quá trình nâng cấp.

Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, Đồng Sơn Holdings kiến nghị Bộ Xây dựng xem xét hồ sơ, lấy ý kiến các cơ quan liên quan, đồng thời cho phép doanh nghiệp tiếp tục lập Báo cáo nghiên cứu khả thi Dự án theo quy định.