-
Nhà bán hàng trên sàn thương mại điện tử ráo riết đón đầu mùa mua sắm cuối năm
-
Thử nghiệm công nghệ mới gây hậu quả nghiêm trọng có thể bị phạt đến 100 triệu đồng
-
Loạt kiến nghị quan trọng về đề xuất thí điểm taxi bay không người lái tại Gia Lai
-
Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng sâu, vùng xa nhất
-
Quảng Trị đặt mục tiêu hỗ trợ 1.500 hộ kinh doanh chuyển đổi số -
VNPT và Qualcomm ra mắt VNPT AI Gateway Wi-Fi 8
Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đã được Quốc hội thông qua vào ngày 27/6/2025. Một trong những điểm nổi bật của Luật là chú trọng nâng cao tính minh bạch, đạo đức và liêm chính trong hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Liêm chính khoa học (scientific integrity) là một yếu tố quan trọng để đảm bảo độ tin cậy và chất lượng của nghiên cứu khoa học. Theo Viện Phát triển khoa học thực phẩm và dinh dưỡng (IAFNS), thành viên của Liên đoàn Chính trực khoa học (SIC), tuân thủ các quy tắc về liêm chính khoa học được thừa nhận trên toàn cầu là một tiêu chí về chất lượng, đảm bảo sự tin cậy của các kết quả nghiên cứu, đòi hỏi các nhà nghiên cứu phải thu thập dữ liệu một cách cẩn thận và chịu trách nhiệm về công bố khoa học, đảm bảo rằng các kết quả đều trung thực và minh bạch.
Nhiều quốc gia và tổ chức trên thế giới đã thành lập các trung tâm hoặc thiết lập các cơ chế để thúc đẩy và duy trì liêm chính khoa học. Tại Mỹ, Văn phòng Chính trực nghiên cứu (ORI) là cơ quan trực thuộc Bộ Y tế và Dịch vụ nhân sinh (HHS) tập trung vào tính chính trực trong nghiên cứu khoa học nói chung và lĩnh vực y tế nói riêng. Về phạm vi trách nhiệm, ORI có chức năng giám sát và thúc đẩy liêm chính trong các nghiên cứu được tài trợ bởi Dịch vụ Y tế công cộng (PHS). Theo đó, ORI sẽ xử lý các cáo buộc về sai phạm nghiên cứu và phát triển các chính sách, chương trình giáo dục về liêm chính. Tính đến nay, ORI đã mở rộng hợp tác với khoảng 4.000 viện nghiên cứu trên toàn thế giới.
Tại Pháp, Chính phủ nước này cũng đã thiết lập cơ quan chuyên biệt về liêm chính khoa học. Được thành lập vào năm 1939, Trung tâm Nghiên cứu khoa học quốc gia Pháp (CNRS) có mục tiêu đảm bảo các giá trị về quy tắc đạo đức, lấy liêm chính khoa học làm nền tảng cốt lõi trong hoạt động nghiên cứu và đổi mới.
Tháng 11/2024, Hội nghị Các trường đại học Thụy Sĩ quyết định thành lập Trung tâm Năng lực về tính chính trực trong nghiên cứu (CCRI). Về vai trò, CCRI có quyền giám sát, tư vấn nhằm đảm bảo các trường đại học của Thụy Sĩ tuân thủ Quy tắc Liêm chính học thuật ban hành vào năm 2021. Cụ thể, CCRI là đầu mối liên lạc, tiếp nhận tố cáo và tư vấn xử lý các hành vi sai trái trong nghiên cứu, như vấn đề liên quan đến liêm chính, áp dụng các thông lệ tốt và đánh giá những diễn biến quốc tế về liêm chính…
GS-TS. Janet Hering, cựu Giám đốc Viện Khoa học và Công nghệ thủy sinh Liên bang Thụy Sĩ cho rằng, việc xây dựng chính sách của CCRI nhằm đảm bảo liêm chính học thuật tại Thụy Sĩ là một bước đi quan trọng trong công tác tăng cường các tiêu chuẩn giáo dục đại học.
Theo công bố, từ năm 2026 CCRI sẽ có vai trò tư vấn, nhưng không có chức năng điều tra hoặc xử phạt. “Tuy việc điều tra và xử lý sai phạm vẫn là trách nhiệm của từng trường, nhưng hoạt động giám sát của CCRI sẽ giúp giảm thiểu, ngăn chặn các hành vi sai trái và bao che nội bộ”, GS-TS. Janet Hering cho biết.
Tại Việt Nam, nhiều trường đại học và viện nghiên cứu trong nước đã bắt đầu đưa các nội dung về liêm chính học thuật và đạo đức nghiên cứu vào chương trình giảng dạy, tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo để nâng cao nhận thức cho cán bộ, giảng viên và sinh viên. Tuy nhiên, nước ta chưa có một cơ quan chịu trách nhiệm trong công tác giám sát thực hiện.
Trong thời gian tới, Việt Nam nên xem xét xây dựng trung tâm liêm chính khoa học quốc gia, đồng thời thiết lập cơ chế chung về liêm chính khoa học. Bên cạnh mục tiêu nâng cao đạo đức trong nghiên cứu khoa học và phát triển bền vững chính sách quốc gia về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, về lâu dài, trung tâm này sẽ khuyến khích xây dựng, áp dụng các tiêu chuẩn và quy trình thực hành tốt dựa trên những thông lệ quốc tế, tạo nền tảng vững chắc để thúc đẩy nghiên cứu, phát triển và sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) trong các hoạt động đổi mới sáng tạo.
-
Nhà bán hàng trên sàn thương mại điện tử ráo riết đón đầu mùa mua sắm cuối năm
-
Thử nghiệm công nghệ mới gây hậu quả nghiêm trọng có thể bị phạt đến 100 triệu đồng
-
Loạt kiến nghị quan trọng về đề xuất thí điểm taxi bay không người lái tại Gia Lai
-
Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng sâu, vùng xa nhất
-
Quảng Trị đặt mục tiêu hỗ trợ 1.500 hộ kinh doanh chuyển đổi số -
VNPT và Qualcomm ra mắt VNPT AI Gateway Wi-Fi 8 -
AI360 2026: Hình thành thị trường cho doanh nghiệp AI Việt Nam -
EVNNPT tạo đột phá từ khoa học công nghệ và chuyển đổi số -
Hà Nội thí điểm HanoiSchool, thúc đẩy quản trị trường học bằng dữ liệu số -
Hà Nội chuyển đổi số từ tư duy quản lý đến hiệu quả phục vụ -
TP.HCM đặt mục tiêu đến năm 2030 hình thành 10 trung tâm đổi mới sáng tạo
-
1
Liên danh Việt - Pháp - Hàn trúng thầu gói thầu tư vấn quan trọng nhất đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam
-
2
Phú Thọ đề nghị đầu tư cao tốc 15.700 tỷ đồng; Hà Tĩnh có thêm dự án chế biến gỗ 110 tỷ đồng
-
3
Quốc hội thông qua Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển du lịch Việt Nam
-
4
5 nhóm lĩnh vực quy hoạch cục bộ đô thị Huế tầm nhìn đến 2065
-
Tôn Nam Kim mở rộng năng lực sản xuất với nhà máy thép 6.200 tỷ đồng
-
Chi gần 1.886 tỷ đồng chia cổ tức: Thước đo dòng tiền và kỷ luật tài chính FPT
-
Carlsberg Việt Nam thúc đẩy chuyển đổi xanh với hệ thống điện mặt trời áp mái mới tại nhà máy bia Phú Bài
-
Vietcombank - Hành trình 11 năm bền bỉ giữ vững vị thế ngân hàng có môi trường làm việc tốt nhất Việt Nam
-
AMY lên sàn HOSE: Nội lực sản xuất gặp thị trường vốn
-
Trao quyền để bứt phá: Decathlon dẫn đầu Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam ngành Sản xuất 2026