Theo Điều 169 Bộ luật Lao động, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện làm việc bình thường được điều chỉnh theo lộ trình tăng dần qua từng năm.

Trước năm 2021, lao động nam nghỉ hưu ở tuổi 60, lao động nữ nghỉ hưu ở tuổi 55. Từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu bắt đầu được điều chỉnh lên 60 tuổi 3 tháng đối với nam và 55 tuổi 4 tháng đối với nữ. Sau đó, mỗi năm tuổi nghỉ hưu tiếp tục tăng thêm 3 tháng với lao động nam và 4 tháng với lao động nữ. Lộ trình này kéo dài cho đến khi nam đủ 62 tuổi vào năm 2028 và nữ đủ 60 tuổi vào năm 2035.

Theo tiến trình trên, trong năm 2027, người lao động làm việc trong điều kiện bình thường sẽ nghỉ hưu khi đủ 61 tuổi 9 tháng đối với nam và 57 tuổi 4 tháng đối với nữ.

Đối với nhà giáo làm việc tại các cơ sở giáo dục công lập, pháp luật có những quy định riêng cho phép một số trường hợp nghỉ hưu sớm hơn hoặc muộn hơn so với tuổi nghỉ hưu thông thường.

Theo khoản 2 Điều 26 Luật Nhà giáo, giáo viên mầm non nếu có nguyện vọng có thể nghỉ hưu ở tuổi thấp hơn tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện bình thường, nhưng mức giảm không quá 5 tuổi.

Như vậy, nếu áp dụng mức nghỉ sớm tối đa trong năm 2027, nam giáo viên mầm non có thể nghỉ hưu khi đủ 56 tuổi 9 tháng, còn nữ giáo viên mầm non có thể nghỉ hưu khi đủ 52 tuổi 4 tháng.

Đối với trường hợp nghỉ hưu theo quy định này, nếu giáo viên có từ đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên thì không bị giảm tỷ lệ phần trăm hưởng lương hưu do nghỉ trước tuổi.

Bên cạnh nhóm được nghỉ hưu sớm, Luật Nhà giáo cũng quy định một số trường hợp có thể làm việc lâu hơn tuổi nghỉ hưu thông thường.

Theo Điều 27 Luật Nhà giáo, nhóm được nghỉ hưu ở tuổi cao hơn gồm nhà giáo có chức danh giáo sư, phó giáo sư, có trình độ tiến sĩ hoặc làm việc trong ngành, lĩnh vực chuyên sâu đặc thù.

Thời gian kéo dài tuổi nghỉ hưu được xác định theo chức danh và trình độ chuyên môn. Cụ thể, nhà giáo có trình độ tiến sĩ có thể nghỉ hưu muộn hơn nhưng không quá 5 tuổi; nhà giáo có chức danh phó giáo sư được kéo dài không quá 7 tuổi; nhà giáo có chức danh giáo sư được kéo dài không quá 10 tuổi.

Đối với nhà giáo làm việc trong các ngành, lĩnh vực chuyên sâu đặc thù, Nghị định số 93/2026/NĐ-CP quy định cụ thể tại Điều 19.

Theo đó, nhà giáo làm việc trong các lĩnh vực y tế, văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao có thể được xem xét nghỉ hưu ở tuổi cao hơn nếu không có chức danh giáo sư, phó giáo sư hoặc không có trình độ tiến sĩ nhưng có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với đặc thù của ngành, lĩnh vực.

Thời gian nghỉ hưu ở tuổi cao hơn đối với nhóm này tối đa là 5 tuổi.

Tuy nhiên, chế độ nghỉ hưu muộn không áp dụng tự động. Việc kéo dài thời gian làm việc chỉ được thực hiện khi cơ sở giáo dục có nhu cầu, đồng thời nhà giáo có đủ sức khỏe, tự nguyện tiếp tục công tác và đáp ứng các tiêu chuẩn, điều kiện của cơ sở giáo dục.

Như vậy, so với tuổi nghỉ hưu chung trong năm 2027, giáo viên mầm non có thể được nghỉ sớm tối đa 5 năm nếu đáp ứng điều kiện, trong khi các nhà giáo có trình độ cao, chức danh khoa học hoặc làm việc trong lĩnh vực chuyên sâu đặc thù có thể được kéo dài thời gian công tác từ 5 đến 10 năm tùy từng trường hợp.