Điểm sáng từ những tháng đầu năm 2026

Những ngày này, tại nhiều vùng chuyên canh sầu riêng ở miền Tây và Đông Nam Bộ, không khí thu hoạch đã trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Từ những vườn sầu riêng ở Đồng Tháp, Vĩnh Long, Đồng Nai, Lâm Đồng đến các trung tâm đóng gói, kho lạnh, xe container nối dài hướng về cửa khẩu và cảng biển, phản ánh một tín hiệu tích cực: Ngành hàng sầu riêng Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mới – bài bản hơn, chuyên nghiệp hơn và bền vững hơn.

Chỉ trong 4 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu sầu riêng đã ghi nhận nhiều tín hiệu khởi sắc cả về sản lượng lẫn giá trị. Theo số liệu từ cơ quan hải quan, riêng quý I/2026, xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam đạt khoảng 221,7 triệu USD, tăng tới 230% so với cùng kỳ năm 2025.

Bên cạnh thị trường Trung Quốc, nhiều thị trường khó tính tiếp tục ghi nhận tốc độ tăng trưởng tích cực trong quý I/2026 như Hoa Kỳ tăng hơn 107%, Hàn Quốc tăng gần 262%, Australia tăng hơn 40% và Nhật Bản tăng gần 12%. Điều này cho thấy năng lực đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và khả năng thích ứng của ngành sầu riêng Việt Nam đang từng bước được cải thiện rõ rệt.

Theo đánh giá của các doanh nghiệp và đơn vị xuất khẩu, mặc dù khối lượng xuất khẩu chưa đạt đỉnh của những tháng cao điểm thu hoạch, nhưng giá trị xuất khẩu trong những tháng đầu năm 2026 vẫn duy trì tích cực nhờ chất lượng hàng hóa được nâng lên, giá bán ổn định hơn và tỷ trọng sản phẩm đông lạnh, chế biến ngày càng tăng.

Nếu năm 2024, xuất khẩu sầu riêng đông lạnh mới chỉ đạt hơn 4.600 tấn thì sang năm 2025 đã tăng vọt lên hơn 91.000 tấn, tương đương mức tăng gần 20 lần. Trong quý I/2026, giá xuất khẩu bình quân của sầu riêng đông lạnh đạt khoảng 4.302 USD/tấn, tăng hơn 20% so với cùng kỳ năm trước và cao hơn khoảng 18–22% so với sầu riêng tươi

Theo đánh giá của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), việc mở rộng nghị định thư xuất khẩu đối với sản phẩm sầu riêng đông lạnh đang mở ra cơ hội rất lớn cho ngành hàng sầu riêng của Việt Nam. Khác với quả tươi vốn phụ thuộc mạnh vào mùa vụ và thời gian bảo quản ngắn, sầu riêng đông lạnh có khả năng đi xa hơn, tiếp cận các thị trường khó tính hơn và giảm áp lực logistics trong mùa cao điểm.

Đây cũng được xem là bước chuyển quan trọng giúp sầu riêng Việt Nam vượt ra khỏi mô hình xuất khẩu truyền thống, tiến sâu hơn vào chuỗi chế biến và phân phối toàn cầu.

Sầu riêng được loại bỏ chất bẩn trước khi đưa vào sơ chế, đóng gói để phục vụ xuất khẩu tại một cơ sở ở Đắk Lắk.

Tín hiệu chuyển mình tích cực của cả ngành hàng

Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật nhận định nếu như trước đây, nhiều doanh nghiệp chủ yếu tập trung vào mở rộng sản lượng thì hiện nay, “chất lượng” đã trở thành từ khóa trung tâm của toàn ngành sầu riêng.

Tại nhiều địa phương, bà con nông dân đã bắt đầu thay đổi tập quán canh tác, chú trọng hơn đến nhật ký sản xuất, sử dụng phân bón hợp lý, kiểm soát tồn dư hóa chất và tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật phục vụ xuất khẩu. Chuỗi liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân được chặt chẽ, hình thành quy trình kiểm soát sản xuất từ vườn đến nhà máy.

Ví dụ như tại xã Trường Thành (Cần Thơ), xã đã thành lập 5 hợp tác xã chuyên trồng sầu riêng, với diện tích hơn 162 ha và 138 hộ dân tham gia, trong đó Hợp tác xã Tân Trung Thành (75 hộ và 78,9 ha) đã có hợp đồng bao tiêu ổn định với Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Trái cây Chánh Thu trong nhiều năm qua. Nhiều vườn sầu riêng mang lại lợi nhuận cho nông dân từ 350 đến 550 triệu đồng/ha/năm.

Tương tự tại xã Phú Trung (Đồng Nai), 5 hợp tác xã, 2 tổ hợp tác và 1 trang trại sản xuất quy mô lớn sầu riêng đã hình thành. Trong tổng số 1.330 ha sầu riêng của xã, đã có 258 ha được cấp 5 mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu. 

Trong bối cảnh cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt, hành trình của trái sầu riêng Việt Nam không chỉ là câu chuyện về xuất khẩu nông sản, mà còn là biểu tượng cho khát vọng nâng tầm thương hiệu nông nghiệp Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Quan trọng hơn, thành công của những tháng đầu năm 2026 cho thấy ngành sầu riêng Việt Nam đang từng bước chuyển từ tư duy tăng trưởng dựa vào sản lượng sang mô hình phát triển dựa trên chất lượng, giá trị gia tăng và tính bền vững, nền tảng quan trọng để xây dựng thương hiệu nông sản Việt Nam có uy tín trên thị trường toàn cầu.