Phát biểu khai mạc Hội thảo, ông Nguyễn Quang Diện, Chủ tịch UBND phường Đồ Sơn cho biết: Hội thảo diễn ra nhằm đánh giá tiềm năng, thế mạnh và hiện trạng khai thác du lịch Đồ Sơn. Từ đó đưa ra những định hướng và giải pháp phát triển du lịch Đồ Sơn, hướng tới việc định vị lại Đồ Sơn thành một trung tâm du lịch đa chức năng, khu vực hậu cần về thương mại, dịch vụ cho Khu kinh tế phía Nam và Khu thương mại tự do, từng bước vươn lên trở thành đô thị du lịch biển “bốn mùa không ngủ” tầm quốc gia, quốc tế.

Ông Nguyễn Quang Diện, Chủ tịch UBND phường Đồ Sơn phát biểu khai mạc

Trong những năm gần đây, Du lịch Đồ Sơn đang khai thác hiệu quả những tiềm năng, thế mạnh vốn có, góp phần vào việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế của địa phương. Khu du lịch Đồ Sơn được công nhận là Khu du lịch cấp tỉnh và có 5 điểm du lịch được thành phố công nhận là điểm du lịch theo Luật Du lịch năm 2017 là Biệt thự Bảo Đại, Bãi tắm khu II, Đảo Hòn Dấu, Tháp Tường Long, Khu du lịch quốc tế Đồi Rồng. Cùng với 13 di tích lịch sử văn hóa và danh lam thắng cảnh, trong đó có 1 di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia, 1 danh lam thắng cảnh Quốc gia, 4 di tích cấp Quốc gia và 7 di tích cấp thành phố, Đồ Sơn đang chứng tỏ là một điểm đến du lịch đầy tiềm năng và nhiều hứa hẹn.

Năm 2026, du lịch Đồ Sơn phấn đấu đón 4,9 triệu lượt khách tham quan du lịch; trong đó, khách quốc tế trên 45.000 lượt, doanh thu du lịch đạt gần 4.800 tỷ đồng. Điều này chứng tỏ Đồ Sơn đang trở thành một trong những địa bàn trọng điểm có tốc độ phát triển du lịch nhanh và mạnh của thành phố và đây cũng là tín hiệu tích cực thể hiện sức bật mạnh mẽ của du lịch Đồ Sơn sau hợp nhất, đồng thời cho thấy sự hấp dẫn của Đồ Sơn ngày càng lớn đối với thị trường trong nước và quốc tế.

Sự xuất hiện của các tổ hợp nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí quy mô lớn góp phần làm thay đổi diện mạo du lịch Đồ Sơn, tạo thêm nhiều lựa chọn cho du khách. Trong bối cảnh du lịch nội địa tiếp tục phục hồi và tăng trưởng, các tổ hợp du lịch tích hợp, được đầu tư bài bản như Khu Du lịch Quốc tế Đồi Rồng được đánh giá sẽ giữ vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của điểm đến.

Khu Du lịch Quốc tế Đồi Rồng - một “quần thể đô thị biển” hiện đại. Ảnh- Dragon Ocean Đồ Sơn

Đáng chú ý, Đồ Sơn hiện tiếp tục thu hút nhiều dự án du lịch quy mô lớn. Trong đó, Dự án Trung tâm Hội nghị, thương mại và du lịch quốc tế Hải Phòng với tổng mức đầu tư hơn 2.110 tỷ đồng, gồm nhiều hạng mục hiện đại như khách sạn 5 sao, trung tâm hội nghị, khu casino và hệ thống trò chơi điện tử có thưởng quy mô lớn đã được khởi công mới đây. Đây được xem là bước đi quan trọng giúp Đồ Sơn từng bước chuyển mình từ mô hình du lịch nghỉ mát truyền thống sang trung tâm nghỉ dưỡng, giải trí và hội nghị quốc tế.

“Đồ Sơn đang bước vào bối cảnh mới với cơ hội to lớn hơn nhưng đồng thời cũng đặt ra nhiều thách thức không nhỏ trong việc cần thay đổi tư duy, cách làm du lịch, phát triển hạ tầng kết nối đồng bộ, nâng cao chất lượng dịch vụ trên địa bàn và liên kết, mở rộng không gian phát triển du lịch với các địa phương nhằm bổ sung, gia tăng giá trị trải nghiệm cho du khách. Thực tế đó buộc phải có những hành động quyết liệt, kịp thời. Đây chính là thời điểm cần thiết để triển khai điều chỉnh quy hoạch định hướng phát triển du lịch Đồ Sơn mới và tìm kiếm các cơ chế chính sách, các giải pháp đột phá để khai thác hiệu quả các nguồn tài nguyên gắn với các giá trị truyền thống của địa phương”, ông Nguyễn Quang Diện nhấn mạnh.

Báo cáo đề dẫn tại hội thảo, ông Trần Văn Ngọc, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng cho biết: Hiện nay, Đồ Sơn đang trong một “không gian phát triển mới”, được định hình bởi các quyết sách chiến lược vĩ mô. Quyết định số 323/QĐ-TTg về Điều chỉnh Quy hoạch chung thành phố Hải Phòng đến năm 2040, tầm nhìn đến năm 2050, và Quyết định số 1516/QĐ-TTg phê duyệt Quy hoạch thành phố Hải Phòng thời kỳ 2021 – 2030 đã chính thức xác lập vị thế của Đồ Sơn không chỉ là một điểm du lịch ven biển đơn thuần, mà là trung tâm du lịch quốc tế đa chức năng.

Ông Trần Văn Ngọc, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng báo cáo đề dẫn hội thảo.

Đáng chú ý, việc điều chỉnh quy hoạch Đồ Sơn vừa qua tiếp tục mở ra dư địa phát triển mới cho du lịch biển đảo Hải Phòng. Tại Đồ Sơn, khoảng 290 ha mặt nước được định hướng chuyển đổi thành đất hỗn hợp phát triển đô thị, dịch vụ và du lịch, tạo nền tảng hình thành các tổ hợp nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí quy mô lớn trong tương lai.

Trong không gian này, Đồ Sơn được quy hoạch để kết nối chặt chẽ với quần đảo Cát Bà và Vịnh Hạ Long, tạo thành một trục hành lang du lịch biển tầm quốc tế, đồng thời đóng vai trò là cực hậu cần dịch vụ trọng yếu cho hệ sinh thái đô thị, cảng biển và công nghệ cao của Hải Phòng.

Tại hội thảo, nhiều tham luận đã nhận định, Đồ Sơn đang trong giai đoạn phục hồi và tăng trưởng ấn tượng, nhưng đồng thời cũng bộc lộ những nghịch lý sâu sắc trong cấu trúc kinh tế du lịch. Năm 2025, Đồ Sơn đón 4,7 triệu lượt khách du lịch, năm 2026, chỉ riêng trong kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5, Đồ Sơn đã thu hút hơn 690.000 lượt khách, trong đó quần thể Khu Du lịch Quốc tế Đồi Rồng đón tới 274.000 lượt. Điều này cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của các tổ hợp du lịch quy mô lớn trong việc dẫn dắt thị trường.

Quang cảnh chùa Tháp Tường Long, phường Đồ Sơn, TP. Hải Phòng. Ảnh: Đức Nghĩa

Tuy nhiên, đằng sau những con số tăng trưởng ấn tượng, nhiều tham luận đã chỉ ra là một nghịch lý cấu trúc kéo dài: doanh thu lưu trú, thời gian trải nghiệm và mức chi tiêu bình quân trên một du khách tương đối thấp. Phép tính cơ bản từ dữ liệu năm 2024 cho thấy, với 4,3 triệu lượt khách tạo ra 3.210 tỷ đồng doanh thu, mức chi tiêu bình quân của mỗi du khách chỉ dừng lại ở mức khoảng 746.000 VNĐ. Con số này phản ánh một thực trạng: Đồ Sơn hiện tại chủ yếu phục vụ tệp khách nội địa bình dân, định vị là thị trường đại chúng và trải nghiệm ban ngày, toàn bộ hoạt động du lịch bị nén chặt vào các tháng mùa hè và rơi vào trạng thái “ngủ đông” trong nhiều tháng còn lại.

Tiếp đó, nhiều tham luận đã nhận diện các điểm nghẽn của du lịch Đồ Sơn, điểm nghẽn lớn nhất, lâu đời nhất và tạo ra định kiến tiêu cực nhất trong tâm trí du khách chính là hiện tượng nước biển đục. Bên cạnh đó, các dấu hiệu suy thoái môi trường cục bộ đã bắt đầu xuất hiện. Ngoài điểm nghẽn về tự nhiên, các đại biểu cũng chỉ rõ các điểm nghẽn về thể chế và quản trị, nổi bật là điểm nghẽn về quản lý, quy hoạch tài nguyên đất và thể chế cho phát triển kinh tế ban đêm.

Các chuyên gia tại Hội thảo cũng đã đề xuất đổi mới tư duy mang tính cách mạng: từ bỏ tư duy quy hoạch theo “dự án đơn lẻ” để tiến tới kiến tạo một siêu quần thể hệ sinh thái thương mại, dịch vụ, du lịch liên thông mang tên “Mega Hub Đồ Sơn”.

Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế Du lịch, Mega Hub du lịch (hay siêu trung tâm du lịch) là các quần thể hoặc siêu đô thị quy mô lớn tích hợp đa chức năng. Đây là điểm hội tụ và trung chuyển dòng khách, đồng thời đóng vai trò là “điểm đến phải đến” với trải nghiệm khép kín, phục vụ nhu cầu vui chơi, giải trí, lưu trú và mua sắm không ngủ. Mega Hub không phải là sự mở rộng về quy mô bất động sản, mà là một cấu trúc vận hành phức hợp bao gồm ba trụ cột: (1) Không gian lõi trải nghiệm cường độ cao; (2) Không gian tiêu dùng mở rộng kích thích chi tiêu; và (3) Hệ sinh thái vận hành vùng kết nối với mạng lưới FDI, logistics và chuỗi đô thị của Hải Phòng.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Viện Kinh tế Du lịch trình bày tham luận Mô hình “Mega Hub” Đồ Sơn

Từ đó, có thể phát triển thông điệp thương hiệu theo hướng: “Đồ Sơn - trung tâm trải nghiệm biển đô thị của miền Bắc”; hoặc “Đồ Sơn - nơi nghỉ dưỡng, giải trí và sự kiện gặp nhau bên bờ biển”. Điều cốt lõi là phải làm cho công chúng hiểu rằng đến Đồ Sơn không chỉ để ngắm biển, mà để sống một trải nghiệm tổng hợp.

Để bẻ gãy hoàn toàn tính mùa vụ, nhiều tham luận đã xây dựng 3 nhóm sản phẩm bốn mùa như Loại sản phẩm không phụ thuộc vào thời tiết, khí hậu, vận hành hoàn toàn trong nhà, có thể hoạt động 24/7 và 365 ngày/năm; Loại sản phẩm ngoài trời, có thể hoạt động quanh năm, chủ yếu là ban ngày, chỉ tạm ngừng khi có thời tiết cực đoan như mưa lớn, dông bão và Hệ thống các sản phẩm “một mùa” nhưng không đứt gãy theo mùa vụ mà kế tiếp nhau “mùa nào thức nấy”.

Hội thảo “Nhận diện du lịch Đồ Sơn trong không gian phát triển mới”

Ông Vũ Tiến Thuỳ Dương, Phó Tổng giám đốc CTCP Đầu tư và Du lịch Vạn Hương cho biết: Trong không gian phát triển mới, Đồ Sơn đang đứng trước cơ hội lớn để tái định vị trở thành một trung tâm du lịch biển hiện đại, mang tầm quốc tế. Tuy nhiên, cơ hội chỉ có thể trở thành hiện thực khi có sự chuyển dịch mạnh mẽ về tư duy phát triển, từ du lịch đơn thuần sang du lịch trải nghiệm, từ khai thác tài nguyên sang phát triển sản phẩm.

Việc phát triển đồng bộ các nhóm sản phẩm du lịch thể thao, âm nhạc, ẩm thực, sinh thái và tâm linh không chỉ là một hướng đi phù hợp với xu thế, mà còn là giải pháp mang tính chiến lược để Đồ Sơn xây dựng lợi thế cạnh tranh khác biệt. Với nền tảng hạ tầng hiện đại và hệ sinh thái hoàn thiện, đồng bộ, Đồi Rồng có thể đóng vai trò là hạt nhân quan trọng trong quá trình này, góp phần kiến tạo một diện mạo mới cho du lịch Đồ Sơn - một điểm đến không chỉ để ghé thăm, mà để trải nghiệm, để quay lại và để tiêu dùng.

Từ những con số tăng trưởng ấn tượng đến sự chuyển biến trong tư duy phát triển, có thể thấy thương hiệu du lịch biển Hải Phòng nói chung và Đồ Sơn nói riêng đang ngày càng được khẳng định rõ nét. Không chỉ hấp dẫn bởi cảnh quan thiên nhiên biển đảo đặc sắc, TP. Hải Phòng còn tạo dấu ấn bằng sự năng động, hiện đại và khát vọng vươn lên mạnh mẽ của một thành phố Cảng đang chuyển mình thành trung tâm du lịch biển hàng đầu phía Bắc.