Bộ Công thương đang hỗ trợ doanh nghiệp xúc tiến thương mại gạo để thúc đẩy xuát khẩu sang thị trường tỷ dân.

Thực hiện Chương trình Quốc gia về xúc tiến thương mại, từ ngày 2 - 6/12/2024, Cục Xúc tiến thương mại phối hợp với Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương) tổ chức đoàn giao dịch thương mại mặt hàng gạo tại tỉnh Quảng Đông và tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc).

Đoàn gồm 10-18 doanh nghiệp  sẽ làm việc tại một số  nhà xưởng, kho bãi, vận tải và một số doanh nghiệp nhập khẩu gạo lớn tại Trung Quốc; Tìm hiểu hệ thống và cách thức phân phối, bán lẻ và tiêu thụ của người tiêu dùng Trung Quốc, từ đó xây dựng phương thức thâm nhập trực tiếp, gia tăng thị phần tại thị trường này.

Hoạt động xúc tiến thương mại gạo nhằm giúp doanh nghiệp Việt Nam nắm bắt thông tin về chính sách, nhu cầu thị trường để tăng cơ hội hợp tác, đón bắt cơ hội xuất khẩu sau năm 2024 đối mặt với sụt giảm mạnh.

Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) và các doanh nghiệp, Trung Quốc từng là thị trường lớn nhất của gạo Việt Nam, nhưng năm 2024 xuất khẩu gạo Việt Nam sang thị trường này giảm mạnh.

Năm 2023, xuất khẩu gạo sang Trung Quốc đứng thứ 3, chiếm 11,3% trong tổng lượng xuất khẩu gạo của cả nước, đạt 918.000  tấn với trị giá 530,6 triệu USD, tăng 10,08% về lượng và tăng 22,7% về kim ngạch so với năm 2022.

Với mức sản lượng này, Trung Quốc đứng sau Philippines và Indonesia. Trong khi vào năm 2012, Trung Quốc từng trở thành thị trường lớn nhất, chiếm 27,5% tổng giá trị xuất khẩu gạo của Việt Nam.

Nhưng từ đầu năm đến nay, "phong độ" xuất khẩu không còn duy trì như trước. Dữ liệu của Tổng cục Hải quan cho thấy,  9 tháng năm 2024, xuất khẩu gạo sang Trung Quốc chỉ đạt 241.000  tấn, thu về 141,2 triệu USD. So với cùng kỳ năm ngoái, xuất khẩu gạo sang thị trường này giảm 72%.

Do đó, thông qua hoạt động xúc tiến thương mại, Bộ Công thương kỳ vọng hỗ trợ doanh nghiệp cải thiện chất lượng, tận dụng cơ hội để khôi phục vị thế tại thị trường tiềm năng này.

Giá trị xuất khẩu gạo Việt sang Trung Quốc từ năm 2012-2016 duy trì tương đối ổn định. Năm 2017, gạo xuất sang thị trường này tăng đột biến, đạt gần 1,03 tỷ USD, chiếm gần 40% trong tổng giá trị xuất khẩu gạo.

Tuy nhiên, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này sang thị trường Trung Quốc năm 2019 bất ngờ sụt giảm về mức 240,3 triệu USD, nhưng nhanh chóng hồi phục ở các năm sau đó.

10 tháng qua, xuất khẩu gạo là điểm sáng của ngành nông nghiệp, với sản lượng gần 7,8 triệu tấn gạo, thu về khoảng 4,86 tỷ USD, tăng lần lượt 10,2% và 23,4% so với cùng kỳ năm trước.

Các thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo cũng được lưu ý về việc tận dụng tốt cơ hội từ các Hiệp định thương mại tự do (FTA) đang có với Trung Quốc để tăng tốc xuất khẩu, tận dụng ưu đãi thuế quan.