Phú Quốc đẩy nhanh đầu tư hạ tầng, chuẩn bị phục vụ Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 (Ảnh: Lê Minh)

Từ tăng trưởng về lượng đến tháo gỡ điểm nghẽn

Quý IV/2026 được xác định là khoảng thời gian ngành du lịch phải đồng thời hoàn thành hai nhiệm vụ: tăng tốc về đích các chỉ tiêu năm và xử lý những điểm nghẽn đã kéo dài trong nhiều năm.

Theo số liệu được báo cáo tại cuộc họp Ban Chỉ đạo Nhà nước về du lịch, trong 8 tháng năm 2026, Việt Nam đón 15,9 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,5% so với cùng kỳ năm 2025, hoàn thành 63,6% mục tiêu 25 triệu lượt khách cả năm.

Khách du lịch nội địa đạt 113 triệu lượt, tăng 6,6%, tương đương 75,3% mục tiêu năm. Tổng thu từ khách du lịch đạt 781.000 tỷ đồng, tăng 10,4% và đạt 69,4% kế hoạch. TP.HCM, Hà Nội, An Giang, Lâm Đồng, Khánh Hòa tiếp tục nằm trong nhóm địa phương duy trì đà tăng trưởng cao.

Các con số cho thấy dư địa phát triển của thị trường du lịch vẫn lớn. Tốc độ tăng khách quốc tế của Việt Nam cũng cao hơn mức tăng chung của du lịch thế giới và khu vực Đông Nam Á.

Ban Chỉ đạo, toàn ngành du lịch và các cơ quan chức năng phải hành động với tinh thần khẩn trương nhất, rà soát và đưa các nhiệm vụ then chốt vào triển khai ngay trong quý IV/2026 để làm tiền đề bứt phá cho giai đoạn 2027 - 2028.


- Phó thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà

Tuy nhiên, tăng trưởng về lượng khách chưa đồng nghĩa với việc những điểm nghẽn nội tại đã được giải quyết. Tại phiên họp Ban Chỉ đạo đánh giá hoạt động du lịch 8 tháng năm 2026 và triển khai nhiệm vụ những tháng cuối năm, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chỉ rõ nhận thức tại một số nơi chưa đồng bộ, sản phẩm du lịch chưa tạo được lợi thế cạnh tranh rõ nét, chuyển đổi số còn hạn chế. Đây là những vấn đề có thể ảnh hưởng đến đà tăng trưởng nếu không được xử lý kịp thời. Bởi vậy, quý IV phải tạo ra những chuyển biến đủ mạnh để ngành du lịch bước vào năm 2027 với nền tảng thể chế, dữ liệu, sản phẩm và cơ chế vận hành tốt hơn. Một trong những yêu cầu lớn được Phó thủ tướng đặt ra là chuyển đổi căn bản từ tư duy quản lý hành chính sang quản trị hệ sinh thái du lịch.

Cách tiếp cận này đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và các chủ thể tham gia chuỗi du lịch phải được đặt trong một hệ thống liên kết, với trách nhiệm cụ thể và mục tiêu có thể đo lường.

Theo nội dung bài viết, Nghị quyết số 263/NQ-CP, ngày 7/9/2026 của Chính phủ về Chương trình Hành động thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW đã phân công nhiệm vụ cho các bộ, ngành, địa phương theo nguyên tắc “6 rõ”. Phần việc tiếp theo là cụ thể hóa các yêu cầu bằng danh mục nhiệm vụ, xác định rõ cơ quan chịu trách nhiệm, thẩm quyền xử lý và kết quả đầu ra.

Phó thủ tướng yêu cầu tổng rà soát các vấn đề về thể chế, nhiệm vụ và giải pháp phát triển du lịch; đồng thời lượng hóa các mục tiêu chung, mục tiêu cụ thể của Nghị quyết số 26-NQ/TW trong giai đoạn 2027 - 2030.

Mỗi mục tiêu phải gắn với chỉ số đánh giá hiệu quả công việc cụ thể cho 34 tỉnh, thành phố. Trách nhiệm phát triển du lịch cũng phải được phân định rõ đối với 3 cực tăng trưởng gồm Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng; 10 trung tâm du lịch trọng điểm; 20 khu du lịch quốc gia và 15 tập đoàn, tổng công ty du lịch có thương hiệu mạnh, sức cạnh tranh quốc tế.

Nếu hoàn thành trong quý IV, hệ thống mục tiêu và chỉ số đánh giá hiệu quả (KPI) sẽ tạo cơ chế điều hành rõ ràng hơn cho năm 2027. Thay vì các địa phương cùng chạy theo những chỉ tiêu tương tự, mỗi địa bàn, trung tâm và doanh nghiệp lớn sẽ có vai trò cụ thể trong cấu trúc tăng trưởng chung.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, Bộ đã xây dựng kịch bản phát triển chi tiết gắn với mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của đất nước.

Trước mắt, ngành du lịch vẫn quyết tâm hoàn thành mục tiêu 25 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2026. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang rà soát, đề nghị các địa phương trọng điểm nâng chỉ tiêu tăng trưởng, đồng thời phối hợp với các tập đoàn kinh tế lớn để đẩy mạnh xúc tiến tại những thị trường có lợi thế.

Tuy nhiên, dư địa tăng trưởng trong giai đoạn tiếp theo sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào chất lượng sản phẩm. Ngành đang ưu tiên phát triển du lịch văn hóa, di sản, nghỉ dưỡng cao cấp; đồng thời rà soát hệ thống cơ sở lưu trú nhằm xử lý tình trạng quá tải cục bộ vào các dịp cao điểm.

Các mô hình mới như kinh tế ban đêm, du lịch y tế, du lịch xanh, du lịch cộng đồng cũng đang được nghiên cứu cơ chế phát triển. Chính sách thị thực dành cho khách lưu trú dài ngày được xem xét nhằm tăng khả năng thu hút những nhóm khách có mức chi tiêu cao và thời gian lưu trú dài hơn.

Bên cạnh sản phẩm, khả năng tiếp cận thị trường quốc tế tiếp tục là một mắt xích quan trọng. Bộ Công an đã triển khai nhiều giải pháp tạo thuận lợi cho khách quốc tế thông qua hệ thống thị thực điện tử, rút ngắn thời gian xử lý thủ tục xuất nhập cảnh. Cơ quan này đang nghiên cứu phương án tổng thể về cấp thị thực phù hợp với từng nhóm đối tượng và thị trường khách đặc thù.

Nếu chính sách thị thực được thiết kế sát với đặc điểm từng phân khúc, Việt Nam có thể mở rộng dư địa thu hút khách dài ngày, khách có khả năng chi tiêu cao và những thị trường đang tăng trưởng nhanh.

Biến APEC 2027 thành lực đẩy mới cho du lịch

Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) 2027 tại Phú Quốc mở ra cơ hội lớn để du lịch Việt Nam quảng bá hình ảnh, mở rộng thị trường và tiếp cận nhóm khách quốc tế có khả năng chi tiêu cao. Tuy nhiên, giá trị của sự kiện sẽ phụ thuộc vào khả năng chuyển sức hút ngắn hạn thành năng lực cạnh tranh dài hạn của điểm đến.

Phú Quốc có lợi thế của một điểm đến nghỉ dưỡng hàng đầu, giàu sức hút với thị trường quốc tế. Nhưng để phục vụ sự kiện tầm cỡ như APEC 2027, lợi thế sẵn có là chưa đủ. Từ hạ tầng, lưu trú, vận tải, nhân lực đến an ninh, dịch vụ đều phải vận hành đồng bộ, bởi mỗi mắt xích đều góp phần định hình trải nghiệm của du khách và hình ảnh du lịch Việt Nam.

APEC cũng sẽ chỉ tạo ra một “làn sóng” ngắn hạn nếu sức hút của sự kiện không được chuyển hóa thành sức hút của điểm đến. Bài toán đặt ra là phải có những sản phẩm đủ khác biệt để giữ chân du khách lâu hơn, khuyến khích họ chi tiêu nhiều hơn và quan trọng hơn, tạo lý do để họ quay trở lại Việt Nam sau khi APEC khép lại.

Đây cũng là cơ hội để gắn yêu cầu mỗi địa phương xây dựng ít nhất một sản phẩm du lịch đặc trưng trong năm 2027 với hoạt động quảng bá, xúc tiến nhân dịp APEC. Phú Quốc là tâm điểm, nhưng hiệu ứng cần được lan tỏa tới Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng và các trung tâm du lịch trọng điểm thông qua những tuyến, điểm và sản phẩm được kết nối bài bản.

Cùng với phát triển sản phẩm, công tác xúc tiến cũng phải thay đổi theo hướng tập trung hơn. Thay vì quảng bá dàn trải, ngành cần xác định rõ thị trường mục tiêu, nhóm khách trọng tâm và sản phẩm chủ lực. Việc gắn xúc tiến du lịch với hệ thống cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, hoạt động xúc tiến thương mại và các nền tảng số sẽ giúp mở rộng khả năng tiếp cận khách quốc tế.

Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu các bộ, ngành chuẩn bị sớm, coi Năm APEC 2027 là động lực thúc đẩy xúc tiến, quảng bá và phát triển những sản phẩm du lịch đặc sắc.

Đây cũng là phép thử đối với năng lực phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp mà mô hình quản trị hệ sinh thái du lịch đang hướng tới.

Với đà tăng trưởng hiện nay, bài toán lớn nhất của du lịch Việt Nam không phải tìm thêm động lực trên giấy, mà là chuyển các chủ trương thành hành động ngay trong quý IV. Xử lý những điểm nghẽn này sẽ mở rộng dư địa tăng trưởng cho năm 2027, tạo nền tảng để du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn.