Thị trường sữa Việt Nam đang trong giai đoạn tăng trưởng mạnh, tạo cơ hội cho doanh nghiệp tham gia thị trường (Ảnh: Đức Thanh)

 “Giọt sữa” tràn ly

Trong khi thị trường sữa Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng trưởng nóng với mức tiêu thụ nội địa và nhập khẩu cùng tăng mạnh, thì một “tân binh” bất ngờ xuất hiện từ ngành cơ khí công nghệ cao. Đó là Siba Group.

Cụ thể, Siba Group đã thông qua quyết định thành lập công ty con là CTCP Thực phẩm OCOBA, vốn điều lệ 60 tỷ đồng, trong đó, Siba góp tới 99,98%. Công ty mới có trụ sở tại TP.HCM, hoạt động chính trong lĩnh vực chế biến sữa và các sản phẩm từ sữa.

Ông Nguyễn Văn Đức, Tổng giám đốc Siba Group, đồng thời là người đại diện pháp luật và đại diện phần vốn góp tại OCOBA chia sẻ, doanh nghiệp đang dần làm chủ chuỗi công nghệ sản xuất hàng tiêu dùng nhanh, từ chiết xuất, tinh luyện đến đóng gói, với mục tiêu sản phẩm đạt chuẩn quốc tế và hướng tới xuất khẩu.

Động thái này là một phần trong chiến lược tích hợp dọc của Siba Group trong hệ sinh thái Tân Long Group - nơi Siba Group hiện đóng vai trò cung ứng thiết bị công nghiệp, xây dựng trang trại và nhà máy công nghệ cao trong lĩnh vực nông nghiệp.

Sự xuất hiện của OCOBA diễn ra trong bối cảnh thị trường sữa Việt Nam tăng trưởng nhanh chóng. Theo Cục Hải quan, trong 6 tháng đầu năm 2025, kim ngạch nhập khẩu sữa và các sản phẩm sữa đạt 659,3 triệu USD, tăng 35,5% so với cùng kỳ năm trước. Trong tháng 6/2025, tiêu thụ sữa tươi đạt 155,4 triệu lít, trị giá 4.290 tỷ đồng, tăng 13% so với tháng trước đó.

IMARC Group dự báo, thị trường sữa Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trưởng bình quân 9,4%/năm đến năm 2032, với mức tiêu thụ bình quân đầu người dự kiến đạt 20,7 kg/năm trong năm 2025.

Bối cảnh này tạo ra “vùng trũng” để các doanh nghiệp nội địa mới như OCOBA tham gia và chiếm lĩnh phân khúc ngách, đặc biệt với các dòng sữa gạo, sữa ngũ cốc, sản phẩm sức khỏe từ nông sản nội địa, hoặc các sản phẩm dành cho người ăn chay, ăn kiêng.

OCOBA có gì để cạnh tranh?

Lĩnh vực chế biến sữa và các sản phẩm từ sữa bao gồm các công đoạn như chế biến sữa tươi dạng lỏng (tiệt trùng, diệt khuẩn, đồng hóa, xử lý nhiệt), sản xuất đồ uống từ sữa, kem, sữa bột, sữa đặc, bơ, sữa chua, phô mai, sữa chua dạng lỏng, casein, lactose và các sản phẩm từ sữa dạng đông lạnh như kem. Hiện tại, Siba Group chưa công bố cụ thể danh mục sản phẩm của OCOBA, nhưng với nền tảng sản xuất từ phụ phẩm nông nghiệp (như dầu gạo chiết xuất từ cám gạo) và khả năng chủ động công nghệ, doanh nghiệp được kỳ vọng sẽ phát triển các sản phẩm nước gạo, sữa gạo, bột ăn liền từ ngũ cốc, phù hợp với triết lý "nâng tầm giá trị nông sản Việt".

Đồng thời, nhà máy cơ khí công nghệ cao tại tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ), dự kiến hoàn thành trong quý III/2025, sẽ đóng vai trò trung tâm chế tạo thiết bị phục vụ sản xuất hàng tiêu dùng nhanh và trang trại công nghệ cao, với doanh thu kỳ vọng tới 1.000 tỷ đồng/năm.

“Sứ mệnh của Siba là kiến tạo một chuỗi giá trị công - nông nghiệp hiện đại, nơi công nghệ là trung tâm để nâng cao hiệu quả và giá trị thương hiệu Việt”, ông Trương Sỹ Bá, Chủ tịch HĐQT Siba Group phát biểu tại cuộc họp đại hội đồng cổ đông năm 2025.

Thực tế, OCOBA phải cạnh tranh trong một thị trường đã “chật”, với gần 200 doanh nghiệp, trong đó có 40 doanh nghiệp chuyên sản xuất và phân phối sữa. Vinamilk, TH true Milk, Nutifood, LOF, Mộc Châu Milk, VitaDairy, Ba Vì Milk… đang chiếm phần lớn thị phần. Ngoài ra, thị trường còn có sự hiện diện của hàng loạt đối thủ ngoại như FrieslandCampina, Abbott, Mead Johnson, Nestlé, Fonterra - những “gã khổng lồ” với tiềm lực tài chính và hệ thống phân phối mạnh.

Dẫu vậy, Siba Group đang kỳ vọng vào sự khác biệt: phát triển các sản phẩm thuần Việt, tận dụng nguyên liệu sẵn có từ hệ sinh thái Tân Long, chủ động công nghệ sản xuất và chuỗi cung ứng nội địa - điều mà không nhiều doanh nghiệp Việt trong ngành sữa làm được ở quy mô lớn.

Dù còn quá sớm để dự đoán thành bại, song sự gia nhập của OCOBA phần nào cho thấy sự chuyển động tích cực của khối doanh nghiệp công nghiệp Việt Nam, khi bắt đầu đầu tư sâu vào giá trị gia tăng từ nông sản và hàng tiêu dùng nhanh.

Trong bối cảnh ngành sữa Việt Nam được đánh giá có tiềm năng hàng tỷ USD, một tân binh dám bước vào bằng mô hình tích hợp trang trại - công nghệ - sản phẩm - xuất khẩu là điều đáng quan tâm. Dù khó tạo làn sóng ngay lập tức, song OCOBA có thể là một làn sóng ngầm đang dần trỗi dậy, tạo cú hích tái định hình “cuộc chơi sữa” tưởng như đã yên vị suốt nhiều năm qua.