Bộ Công thương định hướng thu hút FDI xanh vào lĩnh vực công nghiệp, thương mại, tăng kết nối với doanh nghiệp nội.

Bộ Công thương vừa hoàn thành dự thảo Kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 8/6/2026 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 280/NQ-CP ngày 22/9/2026 của Chính phủ về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài (FDI).

Hiện, dự thảo Kế hoạch đang được lấy ý kiến các đơn vị liên quan.

Dự thảo nhằm cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Công thương, tạo chuyển biến căn bản về chất lượng và hiệu quả thu hút, sử dụng vốn FDI trong lĩnh vực công nghiệp và thương mại.

Bộ định hướng chủ động đón đầu dòng vốn FDI chất lượng cao, có công nghệ tiên tiến, công nghệ nguồn và phương thức quản trị hiện đại, gắn với chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và phát triển bền vững. 

Dự thảo khẳng định, FDI là bộ phận cấu thành không thể tách rời của nền kinh tế, đồng thời là động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế. Bộ Công thương định hướng chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy kiến tạo phát triển, khắc phục tình trạng cạnh tranh thu hút đầu tư theo số lượng.

Về thể chế, Bộ sẽ rà soát các văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực quản lý, đề xuất loại bỏ những quy định chồng chéo, mâu thuẫn và điều kiện kinh doanh không cần thiết.

Một nội dung được Bộ đề cập là kiến nghị mở rộng khả năng tiếp cận thị trường cho nhà đầu tư nước ngoài theo lộ trình phù hợp, bảo đảm nguyên tắc không phân biệt đối xử giữa các nhà đầu tư.

Dự thảo nhấn mạnh nguyên tắc không áp dụng hồi tố quy định pháp luật theo hướng gây bất lợi cho doanh nghiệp, trừ những trường hợp liên quan đến quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe cộng đồng và bảo vệ môi trường.

Về hạ tầng, dự thảo đặt ra nhiệm vụ triển khai hiệu quả Quy hoạch điện VIII, bảo đảm cung ứng đủ và ổn định điện, năng lượng cho các dự án công nghệ cao, đặc biệt là trung tâm dữ liệu, trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D), cùng các tổ hợp công nghệ chiến lược.

Bộ Công thương cũng sẽ phối hợp với các địa phương thúc đẩy chuyển đổi khu công nghiệp theo hướng sinh thái, thông minh và chuyên ngành, tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án đầu tư có chất lượng cao.

Để nâng cao năng lực tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp trong nước, Bộ dự kiến đẩy mạnh Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026-2035; rà soát, công bố danh mục các ngành, lĩnh vực mà doanh nghiệp Việt Nam có tiềm năng cung ứng cho doanh nghiệp FDI.

Cùng với đó là triển khai các chương trình kết nối giao thương cấp quốc gia giữa doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp FDI, qua đó nâng cao tỷ lệ nội địa hóa và giá trị gia tăng trong nước.

Về quản lý nhà nước, dự thảo yêu cầu tăng cường giám sát, đánh giá dự án FDI trong toàn bộ vòng đời đầu tư.

Bộ kiên quyết không tiếp nhận các dự án sử dụng công nghệ lạc hậu, tiêu tốn nhiều năng lượng, tài nguyên hoặc tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường. Tăng cường kiểm tra xuất xứ hàng hóa, phòng, chống gian lận xuất xứ và chuyển tải bất hợp pháp; hỗ trợ doanh nghiệp ứng phó với các vụ việc điều tra phòng vệ thương mại của nước ngoài.

Sau gần 40 năm thực hiện chính sách mở cửa, Việt Nam đã thu hút hơn 560 tỷ USD vốn FDI đăng ký, trong đó vốn thực hiện đạt hơn 367 tỷ USD, tương đương trên 65,4%. Cả nước hiện có 47.793 dự án FDI còn hiệu lực.

Bước sang giai đoạn phát triển mới, Việt Nam vẫn cần thu hút một lượng lớn vốn FDI, song không còn là thu hút được bao nhiêu dự án mà thu hút như thế nào để các dự án này tạo giá trị cho nền kinh tế, tăng kết nối với khu vực doanh nghiệp trong nước.

Mục tiêu thu hút FDI giai đoạn tới phải ngày càng chất lượng, phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế, đáp ứng xanh hóa, bền vững, công nghệ, có tính lan tỏa. FDI phải trở thành mắt xích trong chuỗi cung ứng công nghệ.