Ngày 6/5, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được chủ trì họp nghe báo cáo tình hình thực hiện, giải ngân vốn đầu tư công 4 tháng đầu năm 2026 và công tác triển khai thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.

Nhiều điểm nghẽn, giải ngân chưa đạt kỳ vọng

Theo báo cáo của Sở Tài chính, trong 4 tháng đầu năm 2026, Thành phố đã giải ngân hơn 15.560 tỷ đồng vốn đầu tư công, đạt 10,5% kế hoạch vốn được Thủ tướng Chính phủ giao năm 2026.

Dù con số này cao hơn cùng kỳ năm ngoái nhưng vẫn chưa đạt chỉ tiêu 15% mà Thành phố đề ra và hiện đang thấp hơn mức bình quân chung của cả nước.

Thi công nút giao An Phú, dự án đầu tư bằng vốn ngân sách TP.HCM - Ảnh: Lê Toàn

Nguyên nhân chủ yếu đến từ ba nhóm khó khăn chính. Trước hết là quá trình hợp nhất và chuyển giao giữa các ban quản lý dự án dẫn đến vướng mắc về con dấu, dù được phép dùng con dấu cũ trong giai đoạn chuyển tiếp nhưng thực tế các đơn vị phải nộp lại ngay khi đăng ký con dấu mới, khiến nhiều khối lượng đã thi công nhưng chưa thể thanh toán.

Đồng thời, việc bàn giao dự án và phối hợp giữa các địa phương, đặc biệt với dự án đi qua nhiều phường, xã, vẫn đang hoàn thiện quy trình.

Bên cạnh đó, năm 2026 là năm đầu triển khai kế hoạch đầu tư công trung hạn nên nhiều dự án còn ở giai đoạn chuẩn bị, cần thời gian hoàn tất thủ tục đầu tư, thiết kế, dự toán và lựa chọn nhà thầu, khiến khối lượng nghiệm thu trong quý I còn hạn chế.

Trong khâu thực hiện, nhiều dự án vướng giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng kỹ thuật, thủ tục pháp lý và tranh chấp hợp đồng. Mặt khác, giá vật liệu biến động do yếu tố quốc tế làm tăng chi phí, ảnh hưởng tiến độ. Việc chưa có đơn giá thi công ban đêm cũng làm hạn chế các nhà thầu tăng tốc thi công.

Liên quan đến vốn cho công tác giải phóng mặt bằng, Phó chủ tịch UBND Thành phố Hoàng Nguyên Dinh cho biết, đến thời điểm hiện nay, Thành phố đã giải ngân đạt khoảng 25% kế hoạch năm.

Qua rà soát, dự kiến trong tháng 5 sẽ giải ngân đạt khoảng 10.000 tỷ đồng. Trong thời gian tới, Thành phố xác định giải phóng mặt bằng phải đi trước một bước, phấn đấu đến tháng 10/2026 giải ngân đạt khoảng 90% trong tổng số vốn giải phóng mặt bằng năm 2026 là 34.000 tỷ đồng.

Giải ngân đầu tư công là động lực then chốt để tăng trưởng hai con số

Phát biểu tại cuộc họp, Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Văn Được nhấn mạnh, năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi là năm đầu triển khai kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026 - 2030 và kế hoạch đầu tư công trung hạn.

"Thành phố xác định đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công là một trong những động lực then chốt để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, với quy mô 150.000 tỷ đồng trên tổng vốn đầu tư xã hội 1,2 triệu tỷ đồng. Việc giải ngân không chỉ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn tạo việc làm, sinh kế và kích hoạt các nguồn lực xã hội" ông Được nhấn mạnh.

Để hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch năm 2026, Chủ tịch UBND Thành phố yêu cầu các cơ quan, đơn vị triển khai nhiều giải pháp đến hết tháng 5 giải ngân phải đạt trên 20%, quý II đạt 40 - 45%, quý III đạt 70% và cả năm đạt 100%.

Chủ tịch UBND Thành phố yêu cầu khắc phục dứt điểm các tồn tại, tăng cường kiểm tra thực địa và tháo gỡ vướng mắc trong các khâu như giải phóng mặt bằng, quy hoạch, đấu thầu, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý tiến độ.

Đối với các dự án lớn như: bồi thường hạ tầng tại Hóc Môn, tuyến metro số 2, dự án vệ sinh môi trường giai đoạn 2, và đường nối cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu tập trung tháo gỡ các nút thắt để tăng số vốn giải ngân đầu tư công.

Đặc biệt, Chủ tịch UBND Thành phố giao Sở Tài chính tham mưu điều chuyển vốn từ dự án giải ngân chậm sang dự án hiệu quả, xây dựng hệ thống đánh giá KPI và công khai tiến độ giải ngân hàng tháng.

Các chủ đầu tư phải nâng cao trách nhiệm, đăng ký vốn sát thực tế, kiên quyết thay thế các đơn vị yếu kém. Sở Xây dựng được giao theo dõi giá vật liệu để điều chỉnh hợp đồng phù hợp.