Đó là chia sẻ của ông Nguyễn Khắc Hiếu, Phó trưởng phòng Quản lý năng lượng, Sở Công thương TP.HCM tại Cafe Doanh nhân HUBA ngày 21/3 trước những tác động ngày càng rõ nét của biến động năng lượng toàn cầu.

Theo ông Hiếu, điểm đáng lo ngại nhất hiện nay không chỉ là giá tăng, mà là tính bất định của thị trường năng lượng, khiến doanh nghiệp gần như không thể dự báo chi phí đầu vào trong trung hạn.

Thị trường năng lượng bất định quá lớn khiến doanh nghiệp gần như không thể dự báo chi phí đầu vào trong trung hạn.

Theo tính toán, nhóm năng lượng hiện chiếm khoảng 7,4% rổ CPI của TP.HCM, khi giá xăng dầu tăng, không chỉ CPI tăng theo, mà còn kéo theo chi phí vận tải, logistics và giá hàng hóa tiêu dùng đồng loạt đi lên.

Một ví dụ dễ thấy là với doanh nghiệp logistics hoặc xuất khẩu nông sản là chỉ cần chi phí vận chuyển tăng 20 - 30%, biên lợi nhuận vốn đã mỏng có thể bị “ăn mòn” đáng kể. Trong khi đó, với các doanh nghiệp sản xuất, giá nguyên liệu đầu vào liên quan đến dầu như nhựa, hóa chất, sợi dệt… cũng tăng theo dây chuyền.

“Dù vậy, điểm tích cực là nguồn cung xăng dầu tại TP.HCM hiện vẫn được đảm bảo, không xảy ra tình trạng gián đoạn như năm 2022. Thành phố hiện cơ bản đảm bảo đủ nguồn cung ít nhất đến đầu tháng 5/2026, qua đó giảm bớt lo ngại về nguy cơ gián đoạn thị trường. Điều này đến từ việc Chính phủ đã điều hành linh hoạt hơn, rút ngắn chu kỳ điều chỉnh giá, giúp thị trường phản ứng nhanh với biến động”, ông Hiếu chia sẻ.

Tuy nhiên, ông cũng thẳng thắn nhìn nhận, điều hành tốt chỉ giúp “giảm sốc”, chứ không thể đảo chiều xu hướng tăng giá khi thị trường thế giới biến động mạnh.

Theo đánh giá của Sở Công thương TP.HCM, hiện có 4 nhóm ngành chịu tác động mạnh nhất gồm điện tử, máy tính; dệt may, da giày; nông sản, thủy sản; gỗ và nội thất. Trong bối cảnh đó, ông Hiếu cho rằng doanh nghiệp không chỉ cần “chịu đựng” mà phải chủ động tái cấu trúc mô hình năng lượng.

Hiện nay, Việt Nam mới chỉ tự chủ được khoảng 40 - 50% nguồn cung xăng dầu, phần còn lại vẫn phụ thuộc nhập khẩu, khiến giá trong nước khó tránh khỏi tác động từ thế giới. Ngược lại, hệ thống điện tại TP.HCM vẫn còn dư địa đáng kể, với công suất cung ứng gần 17.000 MW, trong khi nhu cầu hiện tại khoảng 9.100 MW.

Đây là cơ sở để nhiều doanh nghiệp cân nhắc chuyển dịch sang sử dụng điện hoặc năng lượng tái tạo trong dài hạn. “Bài toán không còn là chi phí hôm nay, mà là khả năng kiểm soát chi phí trong tương lai. Doanh nghiệp càng phụ thuộc vào xăng dầu, càng khó lập kế hoạch kinh doanh ổn định,” ông Hiếu nhấn mạnh.

Trong bối cảnh biến động khó lường, chuyển đổi năng lượng không chỉ là xu hướng, mà đang dần trở thành yếu tố sống còn trong chiến lược cạnh tranh của doanh nghiệp.