Cuộc đua tăng vốn nóng lên

Mùa đại hội đồng cổ đông 2026 cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong ngành tài chính: tăng vốn đang trở thành một trong những bài toán được nhiều tổ chức tín dụng ưu tiên.

Từ những ngân hàng quy mô lớn đến các nhà băng quy mô vừa, hàng loạt kế hoạch tăng vốn điều lệ đã được công bố. SHB, ACB, LPBank, VPBank, MB, Nam A Bank, ABBank... đều đưa ra các phương án gia tăng vốn trong năm nay. Đáng chú ý, một số ngân hàng hướng tới những cột mốc vốn điều lệ trên 100.000 tỷ đồng.

VPBank là một ví dụ điển hình. Ngân hàng này đã thông qua kế hoạch tăng vốn điều lệ từ 79.339 tỷ đồng lên hơn 106.243 tỷ đồng trong năm 2026. Nếu hoàn tất, VPBank sẽ trở thành một trong những tổ chức tín dụng có quy mô vốn điều lệ lớn nhất hệ thống.

Ở nhóm ngân hàng quy mô nhỏ và trung bình, xu hướng này cũng diễn ra rõ nét. ABBank đã hoàn tất một đợt tăng vốn, đưa vốn điều lệ từ 10.350 tỷ đồng lên 13.972 tỷ đồng, đồng thời tiếp tục được chấp thuận kế hoạch tăng thêm hơn 6.100 tỷ đồng, hướng tới quy mô trên 20.000 tỷ đồng.

Một số ngân hàng đã hoàn tất tăng vốn năm 2026 (ảnh minh họa).

Tăng vốn đang trở thành một phần trong chiến lược cạnh tranh dài hạn của các tổ chức tài chính. Khi quy mô tài sản, dư nợ và hoạt động kinh doanh tăng lên, yêu cầu về năng lực vốn cũng tăng theo. Một nền tảng vốn lớn hơn giúp tổ chức tài chính có thêm dư địa để mở rộng hoạt động, đồng thời tạo bộ đệm tốt hơn trước những biến động của thị trường.

Nếu cuộc đua tăng vốn điều lệ diễn ra nổi bật ở khối ngân hàng, thì ở các công ty tài chính, câu chuyện về tăng nguồn vốn chủ sở hữu đang được thể hiện theo nhiều hình thức khác nhau, không nhất thiết tập trung vào việc tăng vốn điều lệ.

Công ty Tài chính Tổng hợp Cổ phần Điện lực (EVF) là một trường hợp có thể quan sát trong xu hướng này. Theo dữ liệu của Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam, trong năm 2026, EVF đã đăng ký hai đợt trái phiếu tăng vốn cấp 2 riêng lẻ, lần lượt trị giá 450 tỷ đồng và 550 tỷ đồng, tổng cộng 1.000 tỷ đồng. Bằng cách này, EVF đã bổ sung thêm vốn trong cấu phần vốn chủ sở hữu. Về vốn điều lệ của EVF, hiện ở mức hơn 7.605 tỷ đồng.

Sau cuộc đua vốn là cuộc đua hiệu quả

Một tổ chức tín dụng có thể sở hữu quy mô vốn lớn nhưng chưa chắc tạo ra lợi nhuận tương ứng nếu không tìm được đầu ra hiệu quả trong việc sử dụng nguồn vốn. Ngược lại, một tổ chức tín dụng có quy mô vừa phải nhưng kiểm soát tốt chi phí, chất lượng tài sản và khả năng sinh lời cao vẫn có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh.

Cuộc đua tăng trưởng cuối năm đã bắt đầu bước vào giai đoạn tăng tốc.

Bức tranh lợi nhuận quý II/2026 tiếp tục cho thấy sự phân hóa rõ nét trong ngành ngân hàng. Theo báo cáo tài chính của 27 ngân hàng niêm yết, tổng lợi nhuận trước thuế lũy kế 6 tháng đầu năm đạt khoảng 205.116 tỷ đồng, tăng 19,5% so với cùng kỳ năm trước. Riêng quý II/2026, lợi nhuận trước thuế đạt 110.912 tỷ đồng, tăng 17,7% so với quý I và 24,5% so với cùng kỳ năm 2025. Tuy nhiên, tăng trưởng không diễn ra đồng đều khi 21/27 ngân hàng ghi nhận lợi nhuận tăng, trong khi 6 ngân hàng vẫn suy giảm. Chuyên gia đánh giá, quá trình phân hóa trong hệ thống ngân hàng ngày càng rõ rệt, khi lợi thế về quy mô, năng lực quản trị và khả năng đa dạng hóa nguồn thu tiếp tục tạo khoảng cách giữa nhóm dẫn đầu và phần còn lại của thị trường.

Vì vậy, sau câu chuyện “Ai tăng vốn nhiều hơn”, thị trường sẽ quan tâm nhiều hơn tới câu hỏi: Ai sử dụng nguồn vốn hiệu quả hơn? Các chỉ tiêu như ROE, NIM, tỷ lệ nợ xấu NPL, CIR hay tốc độ tăng trưởng tín dụng sẽ trở thành những thước đo quan trọng hơn để đánh giá chất lượng của một chiến lược tăng vốn.

Đây cũng là lý do thị trường tài chính đang chứng kiến một sự dịch chuyển từ cuộc đua về quy mô sang cuộc đua về chất lượng tăng trưởng.

Ở các công ty tài chính, bài toán này càng rõ nét khi thị trường tín dụng tiêu dùng ngày càng cạnh tranh. Một trường hợp như EVF cho thấy cách tiếp cận này. Trong 6 tháng đầu năm 2026, EVF ghi nhận lợi nhuận trước thuế 699,3 tỷ đồng, tăng 16,9% so với cùng kỳ và hoàn thành 52,8% kế hoạch năm. Thu nhập lãi thuần đạt 1.103 tỷ đồng, tăng gần 36%.

Những con số này đáng chú ý không phải bởi EVF là công ty tài chính tổng hợp có quy mô vốn lớn nhất thị trường, mà ở chỗ các con số minh họa cho một vấn đề rộng hơn: nguồn lực tài chính chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được chuyển hóa thành tăng trưởng kinh doanh và hiệu quả hoạt động.

Các chuyên gia dự báo, cuộc đua vốn nhiều khả năng sẽ không chỉ dừng lại ở những con số trên báo cáo về vốn điều lệ, về tổng vốn chủ sở hữu, mà còn về chi phí vốn, khi các tổ chức tín dụng tìm cách tiếp cận những nguồn vốn cạnh tranh hơn. Và quan trọng hơn cả là cuộc đua về khả năng quản trị rủi ro, bởi tăng trưởng càng nhanh thì yêu cầu kiểm soát chất lượng tài sản càng lớn.

Vì vậy, nếu năm 2026 đang chứng kiến một cuộc đua tăng vốn, thì những tháng cuối năm có thể sẽ mở ra một cuộc đua khác khó hơn: Biến nguồn vốn mới thành tăng trưởng thực chất, lợi nhuận bền vững và năng lực cạnh tranh dài hạn. Trong cuộc đua chất lượng tăng trưởng đó, các tổ chức tín dụng chủ động nâng cấp bộ khung quản trị, tăng cường tính minh bạch và chuẩn hóa theo thông lệ quốc tế sẽ là những đơn vị nắm giữ lợi thế bền vững hơn cả.