Tại kỳ họp thứ 8 HĐND TP.HCM khóa X, UBND thành phố đã trình lên HĐND thành phố về quyết định chủ trương đầu tư dự án nạo vét, cải tạo môi trường, xây dựng hạ tầng rạch Xuyên Tâm (từ kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè đến sông Vàm Thuật), quận Bình Thạnh, quận Gò Vấp.

Theo đó, tổng vốn thực hiện dự án là hơn 9.664 tỷ đồng bằng nguồn vốn ngân sách thành phố. Đối tượng thụ hưởng dự án là người dân sinh sống khu vực quận Bình Thạnh, quận Gò Vấp.

Hàng ngàn hộ dân trong căn nhà nhếch nhác ven rạch Xuyên Tâm khắc khoải chờ ngày thay đổi. Ảnh: Trọng Tín

Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án của Sở Xây dựng Thành phố cho biết, dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm nhằm đảm bảo mục tiêu thoát nước chống ngập cho khu vực, kết nối giao thông cục bộ và xây dựng hạ tầng kỹ thuật đồng bộ dọc tuyến. Nước thải sẽ được thu gom về nhà máy xử lý nước thải tập trung.

Phía đầu rạch Lăng sẽ kết nối vào hệ thống cống của dự án Tham Lương - Bến Cát, dẫn về nhà máy xử lý nước thải An Phú Đông, quận 12. Phía đầu kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè kết nối vào hệ thống cống của dự án vệ sinh môi trường Nhiêu Lộc - Thị Nghè, dẫn về nhà máy xử lý nước thải tại phường Thạnh Mỹ Lợi, TP. Thủ Đức.

Dự kiến dự án sẽ tạo kênh hở thoát nước bằng cách xây dựng kè bảo vệ bờ bằng cừ bê tông dự ứng lực, bề rộng lòng rạch 20 - 30, nạo vét sâu 3,5m. Bên cạnh đó, Thành phố sẽ xây dựng hệ thống thu gom thoát nước thải có đường kính 1 - 2m. Đường giao thông ven rạch sẽ có hai làn xe mỗi bên. Dọc rạch là công viên, mảng xanh, hạ tầng kỹ thuật ven rạch với tổng diện tích khoảng 11ha.

Trong tổng mức đầu tư 9.600 tỷ đồng, chi phí xây dựng chiếm hơn 2.400 tỷ đồng, đền bù giải phóng mặt bằng hơn 6.500 tỷ đồng (gần 1.900 trường hợp bị ảnh hưởng), còn lại là chi phí quản lý, tư vấn, dự phòng.

Nhu cầu vốn giai đoạn 2021 - 2025 cần khoảng 6.600 tỷ đồng để chi trả tiền bồi thường, giải phóng mặt bằng trên địa bàn quận Bình thạnh và Gò Vấp, lập dự án đầu tư, thiết kế bản vẽ thi công và khởi công trên địa bàn quận Gò Vấp.

Giai đoạn 2026 - 2030, Thành phố dự kiến bố trí 3.015 tỷ đồng để tổ chức thi công hoàn thành công trình trên địa bàn quận Bình Thạnh, Gò Vấp và cuối cùng là quyết toán dự án.

Như báo Đầu tư đã từng phản ánh trước đó, dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm được UBND Thành phố phê duyệt lần đầu vào năm 2002, với kinh phí 123 tỷ đồng. Đến năm 2016, UBND Thành phố tái phê duyệt Dự án với nguồn vốn khoảng 5.100 tỷ đồng. Năm 2017, tổng mức đầu tư dự án tiếp tục tăng lên 8.600 tỷ đồng.

Tới năm 2021, dự án lại vọt lên khoảng 9.300 tỷ đồng vốn đầu tư, với dự kiến sẽ khởi công và hoàn thành trong giai đoạn 2021 - 2025. Nhưng trong tờ trình mới nhất, tổng mức đầu tư của dự án đã tăng lên 9.664 tỷ đồng.

Liên tục đội vốn khủng, nhưng suốt thời gian dài, dù nhiều nhà đầu tư đã tham gia nghiên cứu, đề xuất nhưng sau đó đã âm thầm rút lui, bởi TP.HCM không đáp ứng được yêu cầu phải có nguồn thu và xin điều chỉnh quy hoạch.

Do đó, UBND TP.HCM đã chuyển hình thức đầu tư dự án này sang hình thức hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao). Tuy nhiên, từ năm 2020, Luật Đầu tư công không còn hình thức đầu tư BT, nên Thành phố phải chuyển sang hình thức đầu tư công.