Bộ trưởng Bộ Văn hóa, thể thao và du lịch Lâm Thị Phương Thanh.

Sáng 20/4, tiếp tục Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội nghe tờ trình và báo cáo thẩm tra về dự án Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam.

Thừa ủy quyền Thủ tướng trình Quốc hội nội dung này, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, thể thao và du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho biết, Nghị quyết có 10 nhóm chính sách lớn.

Thứ nhất, về nguồn lực phát triển văn hóa: Nhà nước bảo đảm chi cho văn hóa hàng năm tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước; đồng thời khuyến khích huy động nguồn lực xã hội cho phát triển văn hóa.

Thứ hai, về cơ chế chính sách thu hút, khơi thông nguồn lực đầu tư phát triển văn hóa, bao gồm các chính sách: hỗ trợ tiếp cận đất đai, mặt bằng;  hỗ trợ thuế, phí, lệ phí để đầu tư hình thành các cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa; giao cho cộng đồng dân cư quản lý, vận hành, khai thác, sử dụng một số thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở.

Thứ ba, về cơ chế ưu đãi đầu tư trong lĩnh vực văn hóa: đề xuất áp dụng mức thuế giá trị gia tăng 5% đối với sản xuất phim, phát hành phim, phổ biến phim, triển lãm, thể dục, thể thao, biểu diễn nghệ thuật; miễn 100% thuế nhập khẩu, phí hải quan để đưa các tác phẩm nghệ thuật đỉnh cao, di sản bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm ở nước ngoài được mua đấu giá đem về Việt Nam không vì mục đích lợi nhuận để trưng bày; thí điểm mô hình đô thị di sản; ưu tiên quỹ đất cho xây dựng các các công trình văn hóa, thể thao, vui chơi giải trí ở cơ sở và sử dụng trụ sở công dôi dư để thu hút các dự án đầu tư trong lĩnh vực văn hóa, thể thao...

Thứ tư, về cơ chế, chính sách bảo tồn văn hóa các dân tộc thiểu số, nghệ thuật dân gian, nghệ thuật truyền thống và bảo vật quốc gia, cổ vật quý hiếm: tập trung cho nhiệm vụ bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa dân tộc.

Thứ năm, về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng nhân lực đặc thù về nghề nghiệp trong lĩnh vực văn hóa, thể thao, bao gồm: chính sách bồi dưỡng tập trung, chuyên sâu trong nước và ở nước ngoài; cơ chế tuyển dụng không qua thi tuyển; chính sách hỗ trợ tăng mức phụ cấp ưu đãi nghề, chế độ bồi dưỡng cho nghệ nhân, nghệ sĩ; việc đào tạo lại để chuyển nghề khi nghệ sĩ hết tuổi nghề.

Thứ sáu, về đặt hàng, khoán chi đối với hoạt động sáng tạo văn hóa sử dụng ngân sách Nhà nước: Nhà nước có cơ chế đặt hàng sáng tạo và phổ biến các công trình, tác phẩm văn hóa có giá trị cao về tư tưởng, nội dung và nghệ thuật; Thí điểm áp dụng cơ chế khoán chi gắn với những tiêu chí, điều kiện cụ thể.

Thứ bảy, về quảng bá, xúc tiến, phát triển sản phẩm, thị trường công nghiệp văn hóa Việt Nam, gồm các chính sách: hỗ trợ quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam ra nước ngoài thông qua tổ chức Tuần Văn hóa Việt Nam, nhân rộng mô hình khu phố Việt Nam; trưng bày chuyên đề di sản văn hóa Việt Nam tại các bảo tàng có uy tín trên thế giới…

Thứ tám, về chính sách chuyển đổi số và phát triển hạ tầng văn hóa số: ưu tiên đầu tư xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về văn hóa, hạ tầng văn hóa số và nền tảng dùng chung; số hóa các di sản đã được xếp hạng cấp quốc gia, cấp quốc gia đặc biệt; hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo văn hóa…

Thứ chín, về thí điểm thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật ở trung ương và một số địa phương, hoạt động theo mô hình hợp tác công tư.

Thứ mười, về thể chế hóa chủ trương của Bộ Chính trị về Ngày 24 tháng 11 hàng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương.

Thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Ủy ban này tán thành ban hành nghị quyết, cơ bản tán thành nhiều nội dung, trong đó có các chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng, nhân lực đặc thù về nghề nghiệp trong lĩnh vực văn hóa, thể thao.

Ủy ban thẩm tra đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo cân nhắc quy định cho phép đơn vị sự nghiệp công lập trong lĩnh vực văn hóa, thể thao tuyển dụng không qua thi tuyển đối với vận động viên, nghệ sĩ tài năng, du học sinh tốt nghiệp ở nước ngoài bằng ngân sách nhà nước trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao đã đạt thành tích khu vực, quốc tế.

Cơ quan thẩm tra cũng cơ bản tán thánh quy định thí điểm áp dụng cơ chế khoán chi kinh phí từ ngân sách nhà nước đối với một số hoạt động sáng tạo sản phẩm văn hóa. tăng tính chủ động, linh hoạt và nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách. Tuy nhiên, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo quy định rõ các nội dung như danh mục nhiệm vụ, hoạt động được áp dụng khoán, phương thức xác định định mức khoán, tiêu chí đánh giá kết quả, cơ chế kiểm tra để Chính phủ có cơ sở quy định chi tiết, bảo đảm thống nhất trong thực hiện.

Theo chủ nhiệm Ủy ban thẩm tra Nguyễn Đắc Vinh, đối với chính sách hoàn trả chi phí hợp lệ phát sinh tại Việt Nam cho tổ chức, cá nhân nước ngoài sử dụng bối cảnh tại Việt Nam để sản xuất phim, sử dụng dịch vụ sản xuất phim trong nước, Ủy ban cho rằng, quy định này quá rộng, bao gồm cả “chi phí hậu kỳ, lưu trú và các chi phí hợp pháp khác theo quy định của pháp luật”.

Ông Vinh đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo nghiên cứu, đánh giá kỹ quy định này theo hướng giới hạn phạm vi hỗ trợ đối với các khoản chi trực tiếp phát sinh tại Việt Nam, gắn với dịch vụ sử dụng trong nước; đồng thời quy định chặt chẽ tiêu chí, điều kiện, mức hoàn trả và cơ chế thẩm định, kiểm tra, giám sát để bảo đảm công khai, minh bạch, khả thi và hiệu quả.

Ngay trong sáng cùng ngày, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam.