Phát biểu tại Hội thảo “Vốn ngân hàng góp phần thúc đẩy kinh tế tư nhân” do Thời báo Ngân hàng tổ chức sáng nay (21/3/2025), ông Nguyễn Kim Hùng, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Kim Nam cho hay, hiện nay, cầu vốn của doanh nghiệp tư nhân hầu hết đều dựa vào ngân hàng.

Nói cách khác, ngân hàng là "phao cứu sinh" về vốn cho bất kỳ doanh nghiệp nào. Để doanh nghiệp bứt phá, ông Hùng đề nghị ngành ngân hàng có chính sách, thể chế hỗ trợ cho vay đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp. Vì nếu không đầu tư vào công nghệ, doanh nghiệp rất khó đột phá.

"Để phát triển từ nhỏ đến lớn, doanh nghiệp cần ít nhất chục năm, song nếu áp dụng công nghệ, quá trình này có thể rút ngắn bớt một nửa, thậm chí còn nhanh hơn. Trong khi đó, ngân hàng hiện chưa có gói vay nào hỗ trợ đổi mới sáng tạo, ví dụ như cho vay đầu tư nền tảng, cho vay phát triển AI.... Rất mong Ngân hàng Nhà nước đề xuất Chính phủ cho doanh nghiệp vay lãi suất 0% để đầu tư công nghệ, phần cấp bù lãi suất hoàn toàn có thể bù đắp bằng thuế thu nhập doanh nghiệp. Hiện lãi suất cho vay trung, dài hạn hiện nay đang ở 8-10%/năm, rất không hấp dẫn với doanh nghiệp muốn đầu tư đổi mới sáng tạo", ông Hùng cho biết.  

Phó thống đốc Đào Minh Tú cho rằng, cơ chế cho vay để thúc đẩy đổi mới sáng tạo theo Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là vấn đề nóng đặt ra lúc này. Hơn ai hết, ngân hàng đã nhận thấy rõ công nghệ là vũ khí cạnh tranh, ai chậm chân sẽ thất bại. Tuy nhiên, vốn để phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo không thể chỉ phụ thuộc vào ngân hàng.

Với đề xuất lãi suất cho vay 0% của doanh nghiệp, Phó thống đốc khẳng định, đề xuất này không thể thực hiện được nếu nhìn ở góc độ thương mại (ngân hàng phải trả lãi suất huy động cho người gửi mới có nguồn vốn để cho vay) mà cần phải có bàn tay của nhà nước. Ngoài ra, đầu tư vào khoa học công nghệ không thể dựa hoàn toàn vào ngân hàng mà phải có chiến lược tổng thể, phát huy nhiều nguồn lực như: ngân hàng, ngân sách, các quỹ đầu tư, start-up... 

Tính từ ngày 25/2 đến đầu tuần này, đã có 23 ngân hàng giảm lãi suất cho vay. Theo Ngân hàng Nhà nước, năm 2023, lãi suất cho vay bình quân giảm 1,3% so với đầu năm. Năm 2024, lãi suất cho vay bình quân giảm 1,4%. Năm 2025, từ đầu năm đến nay, lãi vay đã giảm 0,8%. 

Nhiều ngân hàng thương mại cho biết, hiện lãi suất cho vay đã hạ xuống rất thấp nhưng vẫn khó tìm khách hàng. 

Ông Đoàn Ngọc Lưu, Phó tổng giám đốc Agribank cho biết, năm 2024, Agribank đã giảm lãi suất cho vay 4 lần, đưa mặt bằng lãi suất giảm gần 2% so với năm 2023 và thuộc nhóm thấp nhất trên thị trường. Riêng với doanh nghiệp FDI khu vực phía bắc,  Agribank triển khai gói vay lãi suất thấp 2,4 - 3,9%/năm nhưng 3 tháng đầu năm chỉ một doanh nghiệp tại Bắc Giang vay.

Trong khi đó, ông Nguyễn Việt Cường, Phó tổng giám đốc Vietcombank cũng khẳng định, từ năm 2023 đến nay, Vietcombank luôn giảm mặt bằng lãi suất để hỗ trợ phát triển kinh tế. Trong năm nay, thực hiện chỉ đạo của NHNN, Vietcombank tiên phong giữ mặt bằng lãi suất thấp, giữ mặt bằng lãi suất đầu vào thấp, tiết giảm chi phí để giảm lãi suất cho vay.