Lợi thế cạnh tranh thay đổi

Ngày 7/10, phát biểu khai mạc Ngày hội Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Tây Ninh năm 2026, ông Phạm Tấn Hoà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh cho biết, trong kỷ nguyên số, những lợi thế truyền thống về tài nguyên, vị trí địa lý và lao động vẫn có ý nghĩa nhưng không còn là nền tảng duy nhất tạo nên năng lực cạnh tranh bền vững.

Theo ông Hoà, thước đo mới nằm ở năng lực làm chủ tri thức, dữ liệu, công nghệ và khả năng chuyển hóa kết quả nghiên cứu thành sản phẩm, dịch vụ, phương thức quản trị và các giá trị thiết thực cho xã hội. Vì vậy, Tây Ninh xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chủ yếu của tăng trưởng, đồng thời là phương thức phát triển mang tính chiến lược, toàn diện và lâu dài.

Ông Phạm Tấn Hoà, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh phát biểu tại sự kiện.

Điều này không chỉ dừng ở việc ứng dụng phần mềm, thiết bị hay mô hình mới mà hướng tới thay đổi căn bản cách thức tạo lập năng lực phát triển, tạo ra nhiều giá trị hơn dựa trên tri thức, năng suất, dữ liệu và khả năng làm chủ công nghệ; qua đó sử dụng hiệu quả hơn nguồn vốn, tài nguyên và lao động.

“Thời gian qua, hạ tầng số tiếp tục được đầu tư, từng bước mở rộng từ đô thị đến nông thôn; chính quyền số được vận hành theo hướng thông suốt, hiệu lực, hiệu quả. Doanh nghiệp ngày càng quan tâm ứng dụng công nghệ, tự động hóa sản xuất, trong khi hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo từng bước được hình thành”, ông Hoà nói.

Dưới góc độ là doanh nghiệp, bà Bùi Thị Phương Thùy, Phó Giám đốc Công ty TNHH MTV Trà Tâm Lan cho biết, trong sản xuất, doanh nghiệp luôn nâng cao chất lượng và cải tiến mỗi ngày, đầu tư máy móc công nghệ hiện đại. Về quản lý kinh doanh, doanh nghiệp đã ứng dụng công nghệ số, quản lý từ phần mềm online đối với khách hàng, từ khâu bán hàng cho đến tiếp nhận và xử lý khiếu nại. Theo đó, việc quản lý trên nền tảng số giúp quy trình diễn ra dễ dàng, nhanh chóng và hiệu quả hơn.

Doanh nghiệp đẩy mạnh ứng dụng công nghệ

Là doanh nghiệp chuyên sản xuất tinh dầu tràm tại Tây Ninh, bà Nguyễn Thị Mẫu, Giám đốc Công ty Cổ phần Pure Global chia sẻ, trong quá trình chuyển đổi số, doanh nghiệp đã xây dựng lại hệ thống truy xuất nguồn gốc, ứng dụng phần mềm để khách hàng có thể theo dõi quá trình từ vùng trồng nguyên liệu đến sản xuất sản phẩm. Công nghệ số và AI cũng được ứng dụng trong hoạt động marketing, truyền thông và soạn thảo nội dung.

“Trước đây, khi chưa có AI và chuyển đổi số, nhân sự phải thực hiện rất nhiều công việc. Nay doanh nghiệp có thể tự sản xuất các video quảng bá nhanh hơn, chủ động hơn mà không phải thuê đơn vị bên ngoài, qua đó tiết giảm chi phí và nhân công”, bà Mẫu chia sẻ.

Khu triển lãm thiết bị không người lái thu hút được sự quan tâm của nhiều khách tham quan.

Không chỉ chuyển đổi số ở khâu quản trị và tiếp thị, doanh nghiệp cũng đầu tư thay đổi công nghệ sản xuất. Từ phương pháp chưng cất tinh dầu tràm thủ công, tương tự cách nấu rượu truyền thống, doanh nghiệp chuyển sang sử dụng hệ thống lò hơi ngưng tụ tự động.

Theo bà Mẫu, với công nghệ mới, công nhân chủ yếu thực hiện khâu đưa nguyên liệu vào bồn, trong khi quá trình chưng cất được tự động hóa bằng phương pháp lôi cuốn hơi nước. Nhờ đó, doanh nghiệp kiểm soát tốt hơn quá trình sản xuất, nâng độ tinh khiết của tinh dầu và hàm lượng 1,8-cineole, hướng tới đáp ứng các tiêu chuẩn của lĩnh vực dược mỹ phẩm và mở rộng khả năng ứng dụng trong ngành dược.

Ở góc độ nghiên cứu và phát triển công nghệ, ThS. Phan Văn Hiệp, Giảng viên Đại học Văn Hiến cho rằng, giá trị của khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo nằm ở khả năng giải quyết những vấn đề cụ thể trong sản xuất và đời sống.

Ông Hiệp cho biết, hướng nghiên cứu của mình tập trung vào ứng dụng năng lượng sạch trong chế biến nông sản, trong đó có hệ thống sấy năng lượng mặt trời và các giải pháp sử dụng năng lượng mặt trời để lọc nước biển, nước nhiễm mặn thành nước ngọt phục vụ dân sinh.

“Chúng tôi không chọn hướng nghiên cứu hàn lâm mà tập trung vào nghiên cứu ứng dụng, thích ứng với thực tiễn và đáp ứng nhu cầu sản xuất, đời sống”, ông Hiệp nói.

Vị chuyên gia này cho biết thêm, chuyển đổi số cũng cần được nhìn từ hiệu quả thực tế thay vì chỉ dừng ở việc đầu tư phần mềm hay thiết bị. Các hệ thống do doanh nghiệp nghiên cứu đã tích hợp IoT và AI để xác lập thông số sấy phù hợp với từng loại sản phẩm, đồng thời cho phép giám sát, điều khiển thiết bị từ xa. Qua đó, doanh nghiệp có thể kiểm soát tốt hơn chất lượng và nâng giá trị sản phẩm.