Hơn 4.800 doanh nghiệp niêm yết tại các sàn giao dịch chứng khoán Thượng Hải, Thẩm Quyến và Bắc Kinh đã công bố báo cáo kết quả kinh doanh nửa đầu năm 2022. Trong đó, 53% số doanh nghiệp chứng kiến lợi nhuận lao dốc, theo số liệu từ Wind và Choice – 2 hãng cung cấp dịch vụ thông tin tài chính tại nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Tình hình này tồi tệ tương đương thời điểm năm 2020, khi nền kinh tế gần như đóng băng bởi đại dịch xuất hiện và càn quét trên toàn cầu. Vào thời điểm đó, 54% số công ty niêm yết suy giảm lợi nhuận trong 6 tháng đầu năm. Tuy nhiên, nếu tính theo số lượng doanh nghiệp thua lỗ thì nửa đầu năm 2022 thậm chí còn là thời điểm khó khăn hơn, khi có gần 900 doanh nghiệp báo lỗ. Năm 2020, con số này là 780.

Việc doanh nghiệp Trung Quốc lao đao có thể tạo nên làn sóng tiêu cực tác động tới hoạt động sản xuất – kinh doanh trên toàn cầu, bởi các công ty Trung Quốc đang là khách hàng lớn nhất trên thị trường nguyên vật liệu, công nghệ và nhiều sản phẩm khác.

“Chúng tôi đã bắt đầu ghi nhận những tác động. Giá dầu và các loại năng lượng khác giảm xuống, trong khi các nhà máy sản xuất chất bán dẫn cho biết lượng đơn đặt hàng thấp hơn so với trước đây”, Alicia Garcia Herrero, nhà kinh tế trưởng khu vực châu Á – Thái Bình Dương tại Natixis cho biết.

Theo giới chuyên gia, nguyên nhân khiến đa phần doanh nghiệp Trung Quốc làm ăn “bết bát” trong nửa đầu năm 2022 là việc Trung Quốc tiếp tục theo đuổi chính sách zero Covid và khủng hoảng tại thị trường bất động sản.

Trung Quốc là nền kinh tế lớn cuối cùng trên thế giới vẫn tiếp tục theo đuổi chủ trương khoanh vùng và dập dịch. Điều này dẫn tới việc các thành phố lớn thường xuyên tái diễn tình trạng phong toả và giãn cách xã hội trước các đợt sóng lây nhiễm. Hoạt động du lịch vì vậy cũng chịu ảnh hưởng nặng nề.

Thị trường bất động sản rơi vào khủng hoảng, với hàng loạt vụ vỡ nợ trái phiếu của các nhà phát triển bất động sản và sự giận dữ của khách hàng cũng kéo lùi tăng trưởng của nền kinh tế, nhất là khi khu vực này đóng góp 30% GDP của Trung Quốc.

Trong quý II/2022, GDP Trung Quốc chỉ tăng 0,4% so với cùng kỳ năm ngoái, mức thấp nhất kể từ đầu năm 2020 tới nay. Trong tháng trước, một số tổ chức kinh tế lớn đã hạ dự báo tăng trưởng của Trung Quốc trong năm nay. Con số trung bình được đưa ra là khoảng chưa tới 3%.

Trong số các doanh nghiệp báo lỗ, 3 hãng hàng không lớn nhất bao gồm Air China, China Southern Airlines và China Eastern Airlines đều ghi nhận mức lỗ kỷ lục, với tổng thua lỗ vào khoảng 50 tỷ nhân dân tệ (7,2 tỷ USD) trong nửa đầu năm 2022. Các công ty này cho biết, nguyên nhân xuất phát từ việc cấm đi lại khi các thành phố bị phong toả và đồng nhân dân tệ mất giá so với USD (nhân dân tệ đã giảm giá khoảng 9% so với đồng bạc xanh kể từ đầu năm tới nay).

Các hãng hàng không Trung Quốc đau đầu với tỷ giá bởi họ phải sử dụng đồng USD để thanh toán cho máy bay, phụ kiện và nguyên liệu nhập khẩu. Chi phí cho các khoản vay bằng USD cũng tăng mạnh.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp bất động sản cũng chứng kiến hoạt động kinh doanh lao dốc. Country Garden, nhà phát triển bất động sản hàng đầu tại Trung Quốc báo cáo lợi nhuận giảm 96% trong nửa đầu năm 2022. Đây là mức giảm mạnh nhất kể từ năm 2007, thời điểm Công ty niêm yết trên sàn giao dịch Hồng Kông.