Trong những tuần gần đây, giới chức quản lý Mỹ, mà dẫn đầu là Uỷ ban Chứng khoán và sàn giao dịch Mỹ (SEC) đã thực hiện một loạt động thái thiết lập kỷ cương và kiểm soát hoạt động của các công ty tài sản số hàng đầu. Cùng lúc, một số nhà băng hiện là đối tác cung cấp dịch vụ của các doanh nghiệp này cũng chịu thêm các quy định quản lý mới. 

Diễn biến mới này diễn ra khi thị trường tài sản số vẫn đang bầm dập vì một loạt cú sốc năm 2022, khiến niềm tin của giới đầu tư lung lay, dẫn tới sự sụp đổ của một số tay chơi lớn nhất trên thị trường, bao gồm sàn giao dịch FTX, công ty cho vay tài sản số Voyager Digital và Celsius Network.

Giới quan sát đánh giá, động thái này là nỗ lực kiểm soát thị trường lớn nhất vẫn nằm ngoài các quy định ngặt nghèo của thị trường tài chính truyền thống từ trước tới nay.

“Tôi cho rằng, việc giới chức Mỹ bắt đầu thực hiện các điều luật mới cho thấy họ muốn phân chia rõ ràng ranh giới giữa những người đáp ứng tiêu chuẩn và phần còn lại”, Tom Keatinge, giám đốc sáng lập Trung tâm nghiên cứu Tội phạm tài chính và An toàn tại Anh cho biết.

Kể từ đầu năm 2023 tới nay, SEC đã khởi kiện Gemini Trust Company LLC và Genesis Global Capital LLC về việc cung cấp và chào bán chứng khoán chưa đăng ký cho các nhà đầu tư nhỏ lẻ thông qua các chương trình cho vay tiền ảo. Chưa hết, SEC yêu cầu sàn giao dịch Kraken công bố các thông tin hệ thống và hoạt động kinh doanh khi sàn giao dịch này “mời gọi” nhà đầu tư với lãi suất hơn 20%/năm.

Không dừng lại ở đó, trong một động thái được xem là mạnh tay nhất, giới chức New York nhắm tới đồng coin ổn định - stablecoins. Tính ổn định ở đây được đảm bảo bằng cách neo giá trị với một tài sản ổn định khác, hầu hết là neo theo USD. Với các nhà đầu tư tiền điện tử nhỏ lẻ, họ thường lựa chọn chuyển tài khoản sang stablecoins để tránh các đợt biến động mạnh của thị trường tiền điện tử. Nói cách khác, đây là nơi trú ẩn an toàn của nhà đầu tư khi thị trường biến động.

Vậy nhưng, đầu tuần này, Cơ quan Dịch vụ tài chính New York (NYDFS) yêu cầu Paxos ngừng phát hành đồng stablecoins BUSD từ ngày 21/2/2023. Yêu cầu này được đưa ra dựa trên cơ sở SEC đang điều tra Paxos về việc công ty này phát hành chứng khoán trái phép (mà ở đây là đồng BUSD).

Paxos là công ty phát hành stablecoins BUSD - đồng tiền ảo có vốn hoá lớn thứ ba thế giới. Tính tới ngày 31/1/2023, Paxos quản lý 16,15 tỷ USD tài sản bảo chứng cho BUSD. Thông tin này ngay lập tức khiến giá trị thị trường BUSD giảm khoảng 1 tỷ USD trong chưa tới 1 tuần, khi nhà đầu tư vội vã rút ra khỏi thị trường. 

Vốn hoá thị trường của BUSD giảm hơn 1 tỷ USD trong vài ngày

“Động thái thắt chặt kiểm soát của chính quyền Mỹ trở nên quyết liệt, mạnh mẽ hơn những gì chúng ta từng chứng kiến từ trước tới nay. Dường như SEC cho rằng hành động của họ nhằm phục vụ lợi ích dài hạn của người dùng và sẵn sàng chấp nhận những hệ luỵ trong ngắn và trung hạn”, Ilan Solot, người đứng đầu bộ phận tài sản số tại Marex Solutions nhận xét.

Không chỉ nhắm tới các công ty tiền số, giới chức Mỹ bắt đầu chú ý tới mối liên kết giữa thế giới tiền số và hệ thống tài chính truyền thống. Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong tháng trước từ chối đề nghị của Custodia Bank - nhà băng tập trung cung cấp dịch vụ tại thị trường tiền số gia nhập hệ thống thanh toán bởi các hoạt động liên quan tới tiền ảo.

Silvergate, một nhà băng khác tập trung vào thị trường tiền số cũng đối diện trạng thái bị giám sát của giới chức Mỹ bởi có liên quan tới sàn giao dịch FTX.

Đầu tháng 2/2023, Binance, sàn giao dịch tiền số đứng đầu thị trường ngừng thanh toán bằng USD mà không công bố lý do. Trong khi đó, Signature Bank - một trong các đối tác của Binance cho biết sẽ không cho phép các khách hàng tại sàn tiền số này mua hoặc bán với số lượng ít hơn 100.000 USD.

Trước động thái này, CEO Binance là Changpeng Zhao cho biết, dường như các ngân hàng đang bị giới chức quản lý đặt ra câu hỏi: hoặc là chấm dứt kinh doanh cùng với các công ty tiền số, hoặc hãy thật cẩn thận khi làm việc nếu không sẽ có hậu quả.

Trong bối cảnh này, Charles Storry, người đứng đầu nền tảng tiền số Phuture cho rằng, nhiều khả năng SEC và các cơ quan quản lý tài chính khác sẽ tiếp tục có động thái mạnh tay trong những tháng tới.

“Mọi chuyện mới chỉ là khởi đầu. Nếu là tay chơi lớn trên thị trường, các doanh nghiệp cần chuẩn bị vững vàng cho những gì sắp tới”, Charles Storry cho biết.