Theo Phó Cục trưởng Cục Hải quan Trần Đức Hùng, bên cạnh những kết quả đạt được, các hệ thống công nghệ thông tin của ngành Hải quan vẫn còn những tồn tại hạn chế do đã được xây dựng và đưa vào sử dụng từ lâu.

Đơn cử như Hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS hiện là hệ thống cốt lõi được sử dụng để thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu đã đưa vào sử dụng từ năm 2014, không đáp ứng được yêu cầu chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Một số lần do quá tải lượng tờ khai thông quan hàng hóa, Hệ thống VNACCS/VCIS đã bị tê liệt khiến cơ quan hải quan phải mất thời gian khắc phục và hoạt động xuất nhập khẩu ít nhiều bị tác động.

Với thực trạng đó, ngành Hải quan đã có kế hoạch nâng cấp Hệ thống để vừa khắc phục các hạn chế hiện nay vừa cập nhật các thành tựu của khoa học công nghệ, nhất là cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 để đáp ứng tạo thuận lợi thương mại và yêu cầu quản lý nhà nước về hải quan trong bối cảnh mới.

Các hệ thống công nghệ thông tin ngành Hải quan đang sử dụng. Đồ họa: Đông Mai.

Trước mắt, Cục Hải quan vừa đưa vào sử dụng Hệ thống Ecus6 có tên gọi đầy đủ là Hệ thống thông quan điện tử phiên bản 6. Đây là Hệ thống được cơ quan hải quan xây dựng nhằm xử lý thông quan khi VNACCS/VCIS gặp sự cố trên phạm vi toàn quốc.

Nói cách khác, khi VNACCS/VCIS gặp sự cố, Hệ thống Ecus6 sẽ được kích hoạt và thực hiện việc tiếp nhận tờ khai hải quan thay thế tạm thời. Sau khi Hệ thống VNACCS/VCIS được khắc phục và sẵn sàng cho việc tiếp nhận tờ khai hải quan, Hệ thống Ecus6 sẽ dừng hoạt động.

 Đối tượng sử dụng Hệ thống Ecus6 gồm: các chi cục Hải quan khu vực; Ban Giám sát quản lý, Ban Nghiệp vụ thuế hải quan, Ban Quản lý rủi ro và Ban Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan; cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khai hải quan. 

Hiện nay, Hệ thống Ecus6 của Cục Hải quan cho phép các doanh nghiệp kết nối chính thức. Theo thông báo của Cục Hải quan, địa chỉ tiếp nhận khai báo đến Hệ thống Ecus6 đối với doanh nghiệp là https://tqdtv6.customs.gov.vn.

Cục Hải quan đã có văn bản chỉ đạo các đơn vị thông báo tới doanh nghiệp thuộc phạm vi quản lý các nội dung liên quan đến việc vận hành và sử dụng Hệ thống Ecus6. Cơ chế trao đổi thông tin, định dạng thông điệp và phương thức kết nối được giữ nguyên không thay đổi so với hHệ thống VNACCS/VICS hiện tại.