Cách thức triển khai ESG trên thế giới

Trên toàn cầu, ESG không chỉ là một xu hướng mà đã trở thành một phần cốt lõi trong chiến lược kinh doanh của các doanh nghiệp lớn. Theo báo cáo của McKinsey năm 2023, 83% trong số 2.000 giám đốc điều hành toàn cầu được khảo sát cho biết họ đã tích hợp ESG vào chiến lược công ty, với mục tiêu không chỉ đáp ứng yêu cầu pháp lý mà còn gia tăng giá trị dài hạn. Các doanh nghiệp thường triển khai ESG qua ba giai đoạn chính: đánh giá hiện trạng, thiết lập mục tiêu, và thực thi chiến lược.

Đánh giá hiện trạng và đo lường: Các công ty như Unilever hay Nestlé sử dụng các công cụ như GRI (Global Reporting Initiative) hoặc SASB (Sustainability Accounting Standards Board) để đo lường tác động ESG. Năm 2022, Unilever báo cáo giảm 50% lượng khí thải carbon từ chuỗi cung ứng so với năm 2010, nhờ áp dụng công nghệ tái tạo và tái chế. Họ cũng công bố dữ liệu minh bạch hàng năm, điều mà 96% doanh nghiệp lớn toàn cầu thực hiện theo khảo sát KPMG 2022.

Thiết lập mục tiêu cụ thể: Các tập đoàn đa quốc gia như Google đặt mục tiêu "Net Zero" vào năm 2030, với 100% năng lượng sử dụng từ nguồn tái tạo. Tesla, trong báo cáo ESG năm 2023, cam kết sản xuất 20 triệu xe điện mỗi năm vào năm 2030 để giảm phát thải giao thông. Những mục tiêu này không chỉ mang tính định hướng mà còn gắn liền với các cam kết quốc tế như Thỏa thuận Paris.

Thực thi và giám sát: Việc triển khai ESG đòi hỏi sự phối hợp toàn diện giữa các phòng ban. Ví dụ, Walmart đã đầu tư 2 tỷ USD vào các dự án năng lượng mặt trời và quản lý chất thải từ năm 2020-2023, giảm 30% lượng rác thải tại các cửa hàng. Họ cũng sử dụng công nghệ blockchain để theo dõi chuỗi cung ứng, đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ tiêu chuẩn lao động.

Các doanh nghiệp toàn cầu còn chịu áp lực từ quy định pháp lý. EU, với CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) áp dụng từ 2023, yêu cầu hơn 50.000 công ty lớn công bố dữ liệu ESG chi tiết, trong khi SEC tại Mỹ bắt đầu áp dụng báo cáo khí hậu bắt buộc từ 2024. Điều này thúc đẩy việc tích hợp ESG sâu hơn vào quản trị doanh nghiệp.

Cách thức triển khai ESG tại Việt Nam

Tại Việt Nam, ESG tuy còn là khái niệm tương đối mới, nhưng đã có những bước tiến đáng kể, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập kinh tế và cam kết quốc tế như Net Zero 2050 tại COP26. Theo báo cáo của PwC Việt Nam 2022, chỉ 35% doanh nghiệp niêm yết trên HOSE có kế hoạch ESG cụ thể, nhưng con số này đã tăng lên 66% vào năm 2023 theo khảo sát KPMG, cho thấy sự thay đổi nhanh chóng trong nhận thức.

Khởi đầu từ áp lực quốc tế: Các doanh nghiệp xuất khẩu lớn như dệt may và thủy sản chịu áp lực từ đối tác EU và Mỹ về tiêu chuẩn ESG. Ví dụ, Hiệp hội Dệt May Việt Nam (Vitas) ghi nhận năm 2023, các công ty có chứng nhận ESG như GOTS (Global Organic Textile Standard) đạt tăng trưởng xuất khẩu 15%, trong khi ngành tổng thể giảm 10%.

Tích hợp ESG vào chiến lược: Ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh toàn cầu hóa và áp lực bền vững. ESG không chỉ giúp doanh nghiệp giảm rủi ro từ biến đổi khí hậu hay vi phạm quản trị, mà còn nâng cao uy tín và thu hút đầu tư qua đó giúp tăng doanh thu từ khách hàng ưu tiên sản phẩm xanh. Đây là chìa khóa để cạnh tranh và phát triển bền vững trong tương lai.

Tầm quan trọng của Bảng xếp hạng doanh nghiệp cam kết ESG tốt nhất

Việc xây dựng một bảng xếp hạng các doanh nghiệp có cam kết ESG tốt nhất mang lại nhiều giá trị chiến lược, không chỉ cho doanh nghiệp mà còn cho nền kinh tế nói chung.

Thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh: Bảng xếp hạng ESG, như Dow Jones Sustainability Indices (DJSI) toàn cầu, đã chứng minh khả năng thúc đẩy doanh nghiệp cải thiện hiệu suất.

Thu hút vốn đầu tư: Các nhà đầu tư ngày càng ưu tiên doanh nghiệp có điểm ESG cao. Báo cáo của Morningstar 2023 cho thấy, các công ty trong top 10% ESG toàn cầu có chi phí vốn thấp hơn 1,5% so với trung bình ngành.

Nâng cao uy tín thương hiệu: Xếp hạng ESG là công cụ chứng minh cam kết bền vững trước khách hàng và cộng đồng. Khảo sát Nielsen Việt Nam 2022 cho thấy 73% người tiêu dùng trẻ sẵn sàng trả thêm cho sản phẩm từ doanh nghiệp bền vững, minh chứng sức hút từ ESG.

Giảm rủi ro dài hạn: Các doanh nghiệp trong top ESG thường có khả năng chống chịu tốt hơn trước khủng hoảng. Nghiên cứu của Harvard Business Review 2023 chỉ ra rằng, trong đại dịch Covid-19, các công ty ESG cao vượt qua suy thoái với mức giảm doanh thu thấp hơn 10% so với trung bình ngành.

Cách thức triển khai ESG trên thế giới và tại Việt Nam cho thấy sự khác biệt lớn về năng lực và bối cảnh. Trong khi các doanh nghiệp toàn cầu như Unilever hay Google tiên phong với công nghệ và nguồn lực mạnh, Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn khởi đầu, tập trung vào áp lực thị trường và các doanh nghiệp lớn dẫn dắt. Tuy nhiên, tiềm năng phát triển ESG tại Việt Nam là rất lớn, đặc biệt khi kết hợp với cam kết quốc tế và nhu cầu nội địa. Bảng xếp hạng ESG không chỉ là công cụ đo lường mà còn là động lực để doanh nghiệp nâng cao trách nhiệm và cạnh tranh.