Theo đánh giá của Viện Kinh tế Quốc tế Peterson, thỏa thuận thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang ở năm thứ 2 thực hiện, nhưng nhập khẩu hàng hóa Mỹ của Trung Quốc vẫn thiếu hụt so với cam kết. Ảnh tư liệu: AFP

Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, các lãnh đạo phụ trách đàm phán thương mại của Mỹ và Trung Quốc hôm 27/5 đã có cuộc trao đổi qua điện thoại đầu tiên kể từ khi Tổng thống Mỹ Joe Biden nhậm chức.

Thông báo của Bộ Thương mại Trung Quốc không đề cập bất kỳ chi tiết nào về các diễn biến thương mại hai bên cũng như khả năng thuế quan mà Mỹ áp dụng dưới thời chính quyền cựu Tổng thống Donald Trump có được gỡ bỏ hay không.

Tuy nhiên, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết hai bên đã đồng ý trao đổi thêm và đánh giá cuộc trao đổi lần này là một cuộc trao đổi có thái độ "tôn trọng lẫn nhau". Bắc Kinh thường sử dụng cụm từ này khi nói về sự trao đổi thuận lợi hơn với Mỹ, theo đài CNBC.

Trong khi đó, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) cho biết trong một tuyên bố riêng rằng, bà Katherine Tai đã thảo luận với phía Trung Quốc về "chính sách thương mại lấy người lao động làm trung tâm và nhận định của bà về mối quan hệ thương mại Mỹ-Trung, đồng thời nêu ra các quan ngại".

Tuyên bố của Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ không nêu rõ mối quan ngại nào được đề cập trong cuộc trao đổi với phía Trung Quốc, nhưng khẳng định rằng bà Katherine Tai hy vọng sẽ có các cuộc thảo luận với Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc trong thời gian tới.

Trong diễn biến liên quan, Viện Kinh tế Quốc tế Peterson mới đây công bố báo cáo nhận định tình hình thực hiện thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung giai đoạn 1, trong đó số liệu cho thấy Trung Quốc vẫn "thất hứa" trong thỏa thuận thương mại này.

Thỏa thuận thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang ở năm thứ 2 thực hiện, nhưng nhập khẩu hàng hóa Mỹ của Trung Quốc vẫn thiếu hụt so với cam kết. Theo thỏa thuận, Trung Quốc sẽ phải tăng thêm ít nhất 200 tỷ USD so với năm 2017, để nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ từ Mỹ trong 2 năm tới.

Dẫn số liệu của hải quan Trung Quốc, ông Chad P. Bown, chuyên gia cấp cao tại Viện kinh tế Quốc tế Peterson cho rằng, để đi đúng hướng thỏa thuận, Trung Quốc sẽ phải chi 64,5 tỷ USD nhập khẩu hàng hóa Mỹ trong 4 tháng đầu năm 2021. Thế nhưng, dữ liệu cho thấy nhập khẩu hàng hóa Mỹ của Trung Quốc chỉ đạt 73% so với chỉ tiêu 4 tháng đầu năm.

Mỹ và Trung Quốc ký thỏa thuận thương mại giai đoạn 1 vào tháng 1/2020, sau những căng thẳng thương mại leo thang khi cựu Tổng thống Donald Trump tìm cách giảm thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc. Vài tuần sau khi hai bên ký thỏa thuận này, dịch Covid-19 bắt đầu lây lan nhanh chóng ở Trung Quốc và sau đó biến thành đại dịch toàn cầu. Thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc đã gia tăng trong bối cảnh đại dịch Covid-19 khi Mỹ tăng cường nhập khẩu khẩu trang và các hàng hóa khác.