Tiến trình tái cơ cấu diễn ra quá chậm đã được các chuyên gia kinh tế cảnh báo từ năm ngoái, nhưng đến kỳ họp Quốc hội lần này, sự quan tâm về lộ trình này mới lên tới đỉnh điểm.

Những lo ngại của các đại biểu Quốc hội là có cơ sở. Lý do là hai năm qua, dù kế hoạch tái cơ cấu 3 trụ cột của nền kinh tế đã được đưa ra, song đến nay, tái cơ cấu nền kinh tế và chuyển đổi mô hình tăng trưởng chưa đạt được những bước tiến đáng kể.

Trong 3 trụ cột tái cơ cấu nền kinh tế, lĩnh vực ngân hàng xem ra có nhiều chuyển động hơn cả khi số lượng ngân hàng hợp nhất, sáp nhập ngày càng nhiều.

Tuy nhiên, kết quả giải quyết nợ xấu vẫn là vấn đề đáng quan ngại, khi các số liệu báo cáo được các đại biểu Quốc hội đánh giá là chưa đủ độ tin cậy. Lộ trình tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước (DNNN) – khu vực được coi là đầu tàu của nền kinh tế - chưa có chuyển biến lớn...

Hậu quả của việc tái cơ cấu nền kinh tế chậm đã được thể hiện rõ: tín dụng tắc nghẽn, sức mua yếu, sản xuất đình đốn, kinh tế trì trệ, kém hiệu quả, ảnh hưởng lớn đến công ăn việc làm, thu nhập của người lao động. Từ nhìn nhận, đánh giá thực tiễn tại địa phương, một số đại biểu Quốc hội đã tỏ ra nghi ngờ về số liệu giải quyết việc làm được đưa ra trong báo cáo của Chính phủ.

Thời cơ đẩy nhanh tái cơ cấu đang hiện hữu, vì vậy nếu cứ loay hoay với các biện pháp nhất thời, thì rất có thể lạm phát sẽ quay trở lại, đẩy nền kinh tế vào vòng luẩn quẩn. Chính vì vậy, một số đại biểu Quốc hội đã rất có lý khi cho rằng, cần làm rõ trách nhiệm cá nhân về việc tái cơ cấu nền kinh tế diễn ra quá chậm. Riêng với cử tri, điều mà họ mong mỏi hiện nay không phải là Chính phủ, Quốc hội mổ xẻ “tại sao”, mà cần phải đưa ra giải pháp làm thế nào để lấy lại đà phục hồi của nền kinh tế.

Đáp ứng mong mỏi này, việc đưa ra 6 nhóm giải pháp trong 6 tháng cuối năm trong báo cáo của Chính phủ là rất cần thiết.

Tuy nhiên cũng như ý kiến nhiều chuyên gia kinh tế, các đại biểu Quốc hội cho rằng, ngoài các nhóm giải pháp đó, phải xây dựng một chương trình phục hồi nền kinh tế trung và dài hạn, với mục tiêu chủ đạo là chuyển từ lạm phát mục tiêu bị động sang lạm phát mục tiêu chủ động. Theo đó, lạm phát phải được duy trì ở mức 6,5-7% trong giai đoạn 2013-2015, sau đó sẽ chuyển xuống dưới 5% giai đoạn tiếp theo.

Đồng thời, cần phối hợp chính sách tiền tệ và chi tiêu công để giai đoạn 2013-2015, tổng đầu tư toàn xã hội đạt 30-32% GDP; có thể nâng bội chi ngân sách để trả nợ cho các công trình đã thực hiện xong hoặc đang đầu tư dang dở. Trong bối cảnh tín dụng bị tắc, vốn đầu tư công sẽ tạo cú hích cho tổng cầu, từ đó kích thích tín dụng.

Ngoài ra, để có vốn tái cơ cấu nền kinh tế, phục hồi tăng trưởng, Nhà nước phải đẩy nhanh thoái vốn tại DNNN, tích cực xử lý nợ xấu. Hiện nay, việc tái cơ cấu DNNN chưa đạt được kết quả như mong đợi, bởi một lượng lớn tài sản của Nhà nước nằm tại đây. Do đó, phải đẩy mạnh thoái vốn tại các doanh nghiệp này, gom nguồn lực để sử dụng một cách hiệu quả hơn.

Các đại biểu Quốc hội cũng rất có lý khi cho rằng, để đẩy nhanh tái cấu trúc kinh tế, phải sớm hoàn thiện thể chế, quy định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quá trình thực hiện đề án tái cấu trúc và nhất là trong quản lý DNNN.

Hy vọng, với quyết tâm của Chính phủ và ý kiến đóng góp của Quốc hội, một hệ thống các giải pháp đồng bộ sẽ được xây dựng và triển khai có hiệu quả nhằm đẩy nhanh lộ trình tái cấu trúc nền kinh tế, đưa nền kinh tế phát triển nhanh và bền vững trong những năm tới.

Thùy Liên