Mở rộng không gian du lịch 

Nếu trước đây, Quảng Ninh thường được nhận diện chủ yếu qua sản phẩm tham quan Vịnh Hạ Long, thì hiện nay địa phương này đang chuyển sang mô hình “một hành trình - đa trải nghiệm”. Từ du lịch biển đảo, nghỉ dưỡng cao cấp, du lịch tàu biển, golf, MICE, chăm sóc sức khỏe đến du lịch văn hóa - tâm linh, cộng đồng và kinh tế đêm, hệ sinh thái sản phẩm của tỉnh ngày càng được mở rộng. Đây là nền tảng quan trọng để Quảng Ninh hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm du lịch quốc tế, thay vì chỉ là một điểm đến đơn tuyến.

Vịnh Hạ Long tiếp tục giữ vai trò “thỏi nam châm” đối với khách quốc tế. Các sản phẩm tham quan, nghỉ đêm trên vịnh được đầu tư theo hướng cao cấp hơn, từ đội tàu, dịch vụ cảng bến, ẩm thực đến trải nghiệm văn hóa trên du thuyền. Bà Anna Becker, du khách đến từ Đức, chia sẻ: “Gia đình tôi lựa chọn quay lại Quảng Ninh để trải nghiệm tour tham quan, nghỉ đêm và khám phá thêm vẻ đẹp của Vịnh Hạ Long. Dịch vụ từ cảng bến đến du thuyền đã cải thiện rõ rệt, sang trọng và cao cấp hơn”.

Du thuyền cao cấp nâng tầm du lịch Hạ Long. Ảnh Tiến Dũng

Những đánh giá tích cực từ du khách quốc tế cho thấy Quảng Ninh đang đi đúng hướng khi không chỉ dựa vào tài nguyên thiên nhiên, mà chú trọng nâng chuẩn trải nghiệm. Đây cũng là yêu cầu bắt buộc nếu địa phương muốn tiếp cận nhóm khách có khả năng chi tiêu cao, lưu trú dài ngày và quay trở lại nhiều lần.

Theo bà Nguyễn Thùy Yên, Phó giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Quảng Ninh, lợi thế của tỉnh nằm ở sự hội tụ giữa thiên nhiên, văn hóa và dịch vụ. “Quảng Ninh đang định vị điểm đến theo hướng một hành trình - đa trải nghiệm, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của du khách”, bà Yên nhấn mạnh. Trên cơ sở đó, ngành du lịch tỉnh tiếp tục đẩy mạnh xúc tiến, kết nối với doanh nghiệp lữ hành quốc tế, đồng thời ưu tiên các thị trường trọng điểm như Đông Nam Á, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản, châu Âu và dòng khách tàu biển.

Một trong những lợi thế cạnh tranh nổi bật của Quảng Ninh là hạ tầng. Hiếm có địa phương du lịch nào tại Việt Nam sở hữu hệ thống kết nối tương đối toàn diện như Quảng Ninh, gồm đường cao tốc, cảng hàng không quốc tế, cảng tàu khách quốc tế, đường biển và đường thủy nội địa. Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn và Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc mở rộng cửa đón khách quốc tế, đặc biệt là khách tàu biển và khách nghỉ dưỡng cao cấp.

Hạ tầng giao thông đồng bộ cũng tạo điều kiện để các nhà đầu tư phát triển dự án quy mô lớn. Những năm gần đây, sự hiện diện của các tập đoàn như Sun Group, Vingroup, BIM Group, FLC cùng nhiều nhà vận hành quốc tế đã góp phần thay đổi diện mạo du lịch Quảng Ninh. Các khu nghỉ dưỡng cao cấp, tổ hợp vui chơi giải trí, dịch vụ về đêm, du thuyền hạng sang và dự án chăm sóc sức khỏe đang giúp địa phương nâng cấp chuỗi giá trị du lịch.

Quảng Ninh đang triển khai nhiều giải pháp nhằm thu hút khách quốc tế, mở rộng thị trường trọng điểm. Ảnh Tiến Dũng

Cùng với nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe, du lịch golf đang được Quảng Ninh xác định là sản phẩm có khả năng tạo đột phá. Dự án sân golf Quang Hanh với quy mô khoảng 100 ha, tổng vốn đầu tư hơn 886 tỷ đồng, cùng kế hoạch phát triển thêm các sân golf tại Hạ Long, Quảng Yên, Vân Đồn và Móng Cái cho thấy tỉnh đang chủ động xây dựng sản phẩm phù hợp với nhóm khách có mức chi tiêu cao. Đây là phân khúc có ý nghĩa lớn đối với mục tiêu tăng doanh thu du lịch, thay vì chỉ tăng về số lượt khách.

Tại Vân Đồn, dự án tổ hợp du lịch nghỉ dưỡng và dịch vụ giải trí cao cấp có casino với vốn đầu tư khoảng 2 tỷ USD được xem là một trong những dự án có quy mô lớn nhất miền Bắc. Khi hoàn thành, tổ hợp này có thể bổ sung cho Quảng Ninh một sản phẩm du lịch tích hợp, hoạt động theo mô hình nghỉ dưỡng, giải trí, mua sắm và dịch vụ 24/7. Đây là mảnh ghép quan trọng nếu địa phương muốn cạnh tranh với các điểm đến quốc tế trong khu vực.

Không chỉ phát triển sản phẩm cao cấp, Quảng Ninh cũng đang khai thác mạnh kinh tế đêm. Tổ hợp vui chơi ven biển Vui Fest tại Bãi Cháy, các chương trình nhạc nước, pháo hoa nghệ thuật và không gian ẩm thực - mua sắm đã tạo thêm lý do để du khách ở lại lâu hơn. Với ngành du lịch, kéo dài thời gian lưu trú chính là cách trực tiếp để tăng chi tiêu, nâng hiệu quả kinh tế và giảm phụ thuộc vào mô hình tham quan ngắn ngày.

Còn nhiều dư địa phát triển

Ở chiều sâu văn hóa, Quảng Ninh đang sở hữu nền tảng lớn để phát triển kinh tế di sản. Bên cạnh Vịnh Hạ Long, Yên Tử là không gian văn hóa - tâm linh có sức lan tỏa mạnh. Việc xây dựng “Năm du lịch Yên Tử”, tổ chức festival, chương trình nghệ thuật, hội nghị khoa học và các hoạt động quảng bá di sản cho thấy tỉnh đang chuyển hóa giá trị văn hóa thành sản phẩm du lịch có hàm lượng trải nghiệm cao hơn.

Liên kết di sản cũng là hướng đi đáng chú ý. Tuyến kết nối Vịnh Hạ Long - Vịnh Lan Hạ mở ra khả năng hình thành hành trình xuyên vùng giữa Quảng Ninh và Hải Phòng. Trong khi đó, chương trình “Một hành trình - Ba điểm đến di sản” giữa Quảng Ninh, Hải Phòng và Bắc Ninh góp phần kết nối Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà với Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc. Cách tiếp cận này giúp du lịch vượt khỏi ranh giới hành chính, tạo sản phẩm liên vùng có chiều sâu hơn cho du khách quốc tế.

Nhiều khu nghỉ dưỡng sang trọng được xây dựng tại Quảng Ninh. Ảnh Tiến Dũng

Bên cạnh các dự án lớn, du lịch cộng đồng cũng mở ra không gian phát triển bền vững. Bình Liêu, Ba Chẽ, Cô Tô, Vân Đồn hay Hải Sơn đang khai thác bản sắc của đồng bào Tày, Dao, Sán Chỉ, Sán Dìu cùng các trải nghiệm nông nghiệp, ẩm thực, nghề thủ công và lễ hội truyền thống. Bà Ngô Thị Minh Sao, Phó trưởng phòng Văn hóa - Xã hội đặc khu Cô Tô, nhận định rằng sức hấp dẫn của các trải nghiệm nông nghiệp trên đảo không chỉ nằm ở hoạt động sản xuất, mà ở sự chân thành, hiếu khách của người dân địa phương.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Lê Minh Thứ, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Du lịch cộng đồng Quảng Ninh, cho biết đơn vị đang nghiên cứu xây dựng không gian văn hóa các dân tộc thiểu số tại một số điểm du lịch nổi tiếng. Theo ông, du khách không chỉ xem biểu diễn, mà có thể trực tiếp tham gia nghề thủ công, trò chơi dân gian và trải nghiệm ẩm thực đặc trưng. Đây là hướng đi phù hợp với xu thế du lịch trải nghiệm, nơi bản sắc địa phương trở thành lợi thế cạnh tranh.

Các chỉ số tăng trưởng cho thấy dư địa của Quảng Ninh còn lớn. Trong 5 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh ước đón 10,145 triệu lượt khách, trong đó khách quốc tế đạt 2,23 triệu lượt, tăng 18%. Tổng thu du lịch ước đạt 27.684 tỷ đồng, tăng 20% so với cùng kỳ 2025. 

Mục tiêu năm 2026 của Quảng Ninh là đón 22 triệu lượt khách, trong đó có 5,2 triệu lượt khách quốc tế. Để đạt được mục tiêu này, tỉnh không thể chỉ gia tăng quy mô đón khách, mà cần tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, nâng chuẩn dịch vụ, phát triển nhân lực du lịch, tăng cường quảng bá quốc tế và bảo đảm hài hòa giữa khai thác với bảo tồn di sản.

Thách thức đặt ra là không nhỏ. Du lịch quốc tế đòi hỏi chất lượng dịch vụ ổn định, sản phẩm khác biệt, năng lực quản trị điểm đến chuyên nghiệp và khả năng kết nối thị trường thường xuyên. Tuy nhiên, với lợi thế di sản, hạ tầng, dòng vốn đầu tư và định hướng phát triển theo chiều sâu, Quảng Ninh đang có cơ sở để chuyển từ một điểm đến nổi tiếng trong nước thành trung tâm du lịch quốc tế của Việt Nam và khu vực.

Trong chiến lược phát triển mới, du lịch không chỉ là ngành dịch vụ, mà là động lực thúc đẩy đầu tư, thương mại, đô thị, văn hóa và kinh tế đêm. Khi các giá trị di sản được kết nối với hạ tầng hiện đại và sản phẩm cao cấp, Quảng Ninh có thể tạo ra một mô hình tăng trưởng du lịch bền vững hơn, cạnh tranh hơn và có sức lan tỏa lớn hơn. Đây chính là nền tảng để địa phương hiện thực hóa tham vọng trở thành trung tâm du lịch quốc tế trong những năm tới.