Thứ Hai, Ngày 05 tháng 10 năm 2026,
Tái định vị giáo dục đại học trong thời đại trí tuệ nhân tạo phát triển nhanh
D.Ngân - 05/10/2026 19:28
 
Trong bối cảnh AI và công nghệ số đang làm thay đổi cách thức tạo lập, truyền tải và tiếp nhận tri thức, giáo dục đại học đứng trước yêu cầu tái định vị mô hình phát triển, lấy chất lượng, đổi mới sáng tạo, STEM và học tập suốt đời làm những trụ cột mới.

Ngày 5/10, Trường Đại học Mở Hà Nội tổ chức Hội nghị tổng kết thực hiện chiến lược phát triển và định hướng chiến lược giai đoạn 2026-2035, tầm nhìn đến năm 2045. Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Lê Quân dự và gợi mở nhiều định hướng phát triển của nhà trường trong bối cảnh giáo dục đại học chịu tác động mạnh từ chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo.

Tổng kết giai đoạn 2017-2026, PGS-TS.Nguyễn Thị Nhung, Bí thư Đảng ủy, Hiệu trưởng Trường Đại học Mở Hà Nội cho biết, nhà trường đạt nhiều kết quả trong phát triển giáo dục mở, đào tạo từ xa, đào tạo trực tuyến, khoa học công nghệ, phát triển đội ngũ và chuyển đổi số.

dh-mo-ha-noijpg3
Thứ trưởng Lê Quân phát biểu chỉ đạo.

Quy mô đào tạo của trường tăng hơn 48%; số ngành đào tạo tăng từ 15 lên 24, tương đương mức tăng 60%; số chương trình đào tạo tăng từ 24 lên 40. Đáng chú ý, quy mô đào tạo các ngành STEM và công nghệ số hiện chiếm hơn 17%, cho thấy xu hướng mở rộng đào tạo ở những lĩnh vực gắn với nhu cầu nhân lực của nền kinh tế số.

Đào tạo vừa làm vừa học và đào tạo từ xa chiếm trên 60% tổng quy mô đào tạo. Nhà trường đã xây dựng mạng lưới 66 đơn vị phối hợp trên cả nước, gồm 44 đơn vị tại miền Bắc, 11 ở miền Trung và 11 ở miền Nam.

Trong số người học theo hình thức đào tạo từ xa, 71% đến từ khu vực nông thôn, miền núi và gần 10% là người dân tộc thiểu số. Theo lãnh đạo nhà trường, những con số này cho thấy mô hình giáo dục mở không chỉ mở rộng quy mô mà còn giúp thu hẹp khoảng cách địa lý, tạo cơ hội tiếp cận giáo dục đại học cho những nhóm người học có điều kiện khác nhau.

Tuy nhiên, trước những thay đổi nhanh chóng của công nghệ và yêu cầu mới đối với giáo dục đại học, Trường Đại học Mở Hà Nội xác định cần có bước chuyển mạnh hơn trong giai đoạn tới.

PGS-TS.Nguyễn Thị Nhung cho biết, nhà trường đặt ra ba chuyển dịch lớn: từ trường đại học mở sang trường đại học mở hiện đại; từ mở rộng cơ hội học tập sang xây dựng hệ sinh thái học tập suốt đời; từ chuyển đổi số sang phát triển đại học trong thời đại AI.

Mục tiêu là xây dựng môi trường giáo dục linh hoạt, hiện đại, lấy người học làm trung tâm, khai thác hiệu quả công nghệ và AI nhưng đồng thời bảo đảm tư duy độc lập, sáng tạo, đạo đức, trách nhiệm và tính nhân văn của người học.

Còn theo PGS-TS.Dương Thăng Long, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Mở Hà Nội cho biết, mô hình phát triển của trường trong giai đoạn mới được định hình trên bốn trụ cột: giáo dục mở, đào tạo linh hoạt và học tập suốt đời; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển giao tri thức; năng lực tổ chức, nền tảng số và nguồn lực phát triển; kết nối, hội nhập và lan tỏa giá trị.

Từ góc độ quản lý ngành, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Lê Quân cho rằng, trước sự phát triển mạnh của AI và chuyển đổi số, Trường Đại học Mở Hà Nội cần định vị lại vai trò, khẳng định chất lượng đào tạo và phát huy lợi thế đặc thù của mô hình giáo dục mở gắn với mục tiêu học tập suốt đời.

Theo Thứ trưởng, AI và STEM cần được coi là những trụ cột quan trọng trong chiến lược phát triển của trường, song yếu tố con người, đặc biệt là đội ngũ giảng viên, vẫn phải giữ vị trí trung tâm. Cùng với nâng cao năng lực số, ngoại ngữ và nghiên cứu khoa học cho giảng viên, nhà trường cần tiếp tục đổi mới chương trình và phương thức đào tạo theo hướng linh hoạt, tăng tính thực hành và gắn chặt hơn với nhu cầu của thị trường lao động.

Thứ trưởng Lê Quân cũng lưu ý, giáo dục mở trong giai đoạn mới không thể chỉ dừng ở việc mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục, mà phải bảo đảm chất lượng đào tạo, giá trị thực tiễn và khả năng đáp ứng nhu cầu học tập của mỗi người trong suốt cuộc đời.

Điều này đặt ra yêu cầu đối với Trường Đại học Mở Hà Nội phải chuyển lợi thế về đào tạo từ xa, đào tạo trực tuyến và phương thức học tập linh hoạt thành năng lực cạnh tranh thực chất trong môi trường giáo dục đại học đang thay đổi nhanh chóng.

Trên cơ sở những kết quả đã đạt được, Trường Đại học Mở Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2045 trở thành cơ sở giáo dục đại học tiên tiến, có uy tín trong khu vực châu Á về giáo dục mở; giữ vai trò nòng cốt, dẫn dắt đổi mới giáo dục từ xa, đào tạo trực tuyến và đóng góp vào quá trình xây dựng xã hội học tập.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, yêu cầu đặt ra không chỉ là tiếp tục mở rộng quy mô hay đầu tư hạ tầng công nghệ, mà còn phải nâng cao chất lượng đào tạo, năng lực đội ngũ, hiệu quả nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và khả năng kết nối với thị trường lao động.

Trong bối cảnh AI đang làm thay đổi cách thức tạo lập, truyền tải và tiếp nhận tri thức, lợi thế của giáo dục mở cũng cần được định nghĩa lại. Công nghệ có thể mở rộng không gian và thời gian học tập, nhưng chất lượng giáo dục vẫn phụ thuộc vào năng lực chuyên môn, phương pháp sư phạm, tư duy độc lập và trách nhiệm của cả người dạy lẫn người học.

Định hướng chiến lược giai đoạn 2026-2035 vì vậy không chỉ là sự tiếp nối những kết quả của giai đoạn trước, mà còn đánh dấu quá trình chuyển đổi mô hình của Trường Đại học Mở Hà Nội theo hướng hiện đại, linh hoạt và thích ứng với thời đại AI, hướng tới đưa giáo dục mở trở thành một cấu phần quan trọng của hệ sinh thái học tập suốt đời.

Nhân dịp này, Thứ trưởng Lê Quân trao Huân chương Lao động hạng Ba của Chủ tịch nước cho PGS-TS.Nguyễn Thị Nhung và PGS-TS.Dương Thăng Long. Bốn đơn vị thuộc Trường Đại học Mở Hà Nội cũng được vinh danh, khen thưởng

Điều kiện đầu tư, hoạt động của cơ sở giáo dục đại học nước ngoài tại Việt Nam
Chính phủ ban hành Nghị định số 361/2026/NĐ-CP quy định về điều kiện đầu tư và hoạt động trong giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học...
Bình luận bài viết này
Xem thêm trên Báo Đầu Tư