Vượt thiên tai khốc liệt, đáp ứng nhu cầu tiêu thụ điện tăng cao

Báo cáo tại Hội nghị Tổng kết năm 2025 và Triển khai kế hoạch năm 2026, ông Hà Huy Tâm, Phó tổng giám đốc Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) cho hay, năm 2025, thực hiện nhiệm vụ sản xuất kinh doanh trong bối cảnh tình hình kinh tế - xã hội tiếp tục tăng trưởng ở mức cao (GDP năm 2025 tăng trưởng 8,02%), các khách hàng công nghiệp xây dựng lớn phục hồi sản xuất, tiếp tục mở rộng và nâng công suất.

Cùng với đó là việc hoàn thiện bộ máy tổ chức tại các đơn vị để phù hợp với việc sáp nhập tỉnh và chính quyền 2 cấp cùng với việc sáp nhập tỉnh và bỏ cấp huyện đã ảnh hưởng lớn đến hoạt động sản xuất kinh doanh, đặc biệt là trong công tác đầu tư xây dựng.

EVNNPC vượt gian khó để đưa điện tới các vùng lõm, vùng không có sóng ở Nghệ An.

Ngoài ra, trong tháng 9 và tháng 10/2025, EVNNPC còn phải chịu ảnh hưởng trực tiếp của cơn bão số 5, số 10 và số 11 đã gây thiệt hại nặng nề đến hệ thống lưới điện và hoạt động sản xuất kinh doanh của EVNNPC (đặc biệt là tại các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh).

Tuy nhiên, do EVNNPC đã có sự chuẩn bị tốt và đã chủ động xây dựng đầy đủ các kịch bản cung ứng điện ngay từ những ngày đầu năm 2025, cùng với sự chỉ đạo sát sao của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và sự hỗ trợ của Tổng công ty Điện lực miền Trung EVNCPC), tập thể lãnh đạo EVNNPC đã chỉ đạo các đơn vị đã chung sức, đồng lòng, phát huy sức mạnh đại đoàn kết, triển khai linh hoạt các kịch bản đã được xây dựng nên đã khắc phục kịp thời và nhanh nhất có thể các hậu quả do bão lũ gây ra.

Qua đó đã đảm bảo việc cung cấp điện an toàn, tin cậy phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân trên địa bàn 17 tỉnh, thành phố phía Bắc trong cả năm 2025. Kết quả này đã được các khách hàng, người dân, các địa phương và EVN ghi nhận và khen thưởng.

Năm 2025 phụ tải của EVNNPC tăng trưởng ở mức cao trong những năm gần đây, công suất đỉnh (Pmax) đạt 18.977 MW (tăng trưởng 9,69%), điện nhận đạt 109 tỷ kWh (tăng trưởng 7,46%).

Về cơ bản, khả dụng nguồn điện và lưới điện phân phối vẫn đáp ứng được nhu cầu phụ tải, tuy nhiên do quá tải 1 số phần tử trên lưới điện truyền tải dẫn tới NSMO phải sa thải qua hệ thống SCADA tại một số thời điểm ngắn và EVNNPC đã làm việc với các khách hàng lớn để thực hiện điều chỉnh phụ tải một số thời điểm.

Đáng chú ý, năm 2025, lưới điện trung hạ áp do NPC quản lý đã phải đối mặt với thiên tai bão lũ, thời tiết khốc liệt.

Các cơn bão và áp thấp nhiệt đới gây thiệt hại về lưới điện cho EVNNPC khoảng 600 tỷ đồng.

Cụ thể, trong tổng số 10.239 vụ sự cố trung hạ áp kéo dài thì do thiên tai gây ra là tới 4.977 vụ, chiếm tỷ lệ 48,6%. Số vụ sự cố trung hạ áp kéo dài có nguyên nhân do quá điện áp khí quyển có tỷ lệ cao thứ 2 với 2.396 vụ, chiếm tỷ lệ 17,79%.

Điều này cũng đã nói lên mức độ khắc nhiệt của thời tiết miền bắc và mức độ thiệt hạ do sét gây ra đối với hệ thống lưới điện trung hạ thế của EVNNPC.

Số vụ sự cố trung hạ áp kéo dài còn lại (có nguyên nhân do: hành lang, cách điện, tài sản khách hàng và động vật xâm nhập) chiếm tỷ lệ 33,61% với 3.791 vụ.

Tuy vậy, tổn thất điện năng toàn EVNNPC vẫn đạt tốt, với chỉ 3,54%, giảm 0,32% so với cùng kỳ 2024, thấp hơn 0,46% so với kế hoạch Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) giao và thấp hơn 0,26% so với kế hoạch phấn đấu của Tổng công ty.

Điều này là nhờ Tổng công ty đã thực hiện nhiều biện pháp chỉ đạo định hướng tập trung các biện pháp để giảm tổn thất điện năng, đặc biệt trên lưới điện trung, hạ áp.

Năm 2025, lợi nhuận của EVNNPC cũng đạt khoảng 506 tỷ đồng, vượt khoảng 60 tỷ đồng so với kế hoạch được EVN giao.

Tăng đầu tư, nâng cao chất lượng dịch vụ

Trong năm 2025, EVNNPC cũng tiếp tục phải đối mặt với việc chưa gia tăng được thị phần để tăng tỷ lệ bán lẻ điện trực tiếp tới hộ tiêu thụ.

Cụ thể, tỷ lệ bán lẻ điện trực tiếp của EVNNPC tới các khách hàng đến hết năm 2025 là 91,71%, thấp hơn 3,29% kế hoạch EVN giao và cao hơn 0,02% so với năm 2024.

Nguyên nhân là do bán điện trong khu công nghiệp,công nghệ cao có dòng tiền ổn định, ít chịu rủi ro nên các tổ chức khác đều kinh doanh có lãi nên không có nhu cầu bàn giao sang ngành điện.

Cũng bởi mức chênh lệch giữa giá điện mua buôn và bán lẻ còn lớn, đủ hấp dẫn các tổ chức mua buôn bán lẻ mở rộng hoạt động nên cũng đã xuất điện thêm các tổ chức mua buôn bán lẻ mới.

Năm 2025, EVNNPC đã giải ngân được 20.811 tỷ đồng vốn đầu tư xây dựng, góp phần nâng cao chất lượng điện cung cấp cho khách hàng.

Để tiếp tục nâng chất lượng điện, công tác đầu tư rất được chú trọng tại EVNNPC.

Với lưới điện 220 – 110 kV, đã có 77/77 dự án được khởi công, đạt 100% kế hoạch điều chỉnh và bằng 111,6% so với năm 2024. Đồng thời đã đóng điện 101/101 dự án, đạt 100% kế hoạch điều chỉnh và bằng 131,2% so với năm 2024.

Cũng đã phê duyệt được 73 báo cáo nghiên cứu khả thi, 61 thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công dự án lưới điện 110 kV.

Ở lưới điện trung hạ thế, đã 561/576 dự án có tiến độ kế hoạch đóng điện trong năm 2025 đã đóng điện; 15 dự án đang thi công và dự kiến hoàn thành trước 31/1/2026.

Nhiều giải pháp khoa học công nghệ đã được áp dụng để tăng năng suất lao động và tiết kiệm chi phí trong hoạt động vận hành.

Đối với các Dự án có tiến độ kế hoạch đóng điện năm 2026, EVNNPC đã chỉ đạo các đơn vị đẩy nhanh tiến độ các dự án. Qua đó, trong năm 2025 đã đóng điện được 28/886 dự án; 540 dự án đang thi công; 27 dự án đang tổ chức lựa chọn nhà thầu xây lắp và thiết bị; 158 dự án đang lập báo cáo nghiên cứu khả thi; 133 dự án đang lựa chọn nhà thầu tư vấn thiết kế.

Cũng tính tới ngày 31/12/2025, có 143 dự án lưới điện 110 kV được chấp thuận chủ trương đầu tư.

Đồng thời với đó là công tác giải ngân vốn đầu tư xây dựng đã đạt  20.811 tỷ đồng, trong năm 2025. Trong số này trả gốc và lãi tự vay là 7.276 tỷ đồng; hoàn trả lưới điện hạ áp nông thôn là 198 tỷ đồng và đầu tư thuần là 13.336 tỷ đồng.

Trên cơ sở tính toán của NSMO về dung lượng và vị trí lắp đặt pin lưu trữ (BESS) trên hệ thống điện miền Bắc, EVNNPC đã giao các đơn vị thực hiện công tác chuẩn bị đầu tư các dự án có tổng quy mô 305 MW/610MWh tại 47 trạm biến áp 110 kV trên địa bàn 08 tỉnh theo đúng tính toán của NSMO theo kịch bản tăng trưởng cao (14,2%). 

Một hệ thống điện mặt trời mái nhà tại khu vực EVNNPC quản lý. Ảnh: Hồng Hạnh.

Trên địa bàn EVNNPC hiện cũng có 1.595 khách hàng phát triển nguồn điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ theo Nghị định 58 tới hết ngày 31/12/2025 với tổng công suất khoảng 329,6 MW, đạt 46,2% kế hoạch công suất Tổng công ty giao cho các công ty điện lực năm 2025. Ngoài ra, đã có khoảng 74 khách hàng đã gửi thông báo đang trong quá trình lắp đặt với công suất dự kiến lắp đặt khoảng 114,9 MW.

Việc đầu tư nguồn điện mặt trời mái nhà và BESS này cũng góp phần giảm áp lực cấp điện khi các nguồn điện mới được triển khai chậm ở miền Bắc trong điều kiện tiêu thụ điện cho công nghiệp và xây dựng có dấu hiệu tăng nhanh tại đây.