Một đoạn cao tốc Mai Sơn - Quốc lộ 45. (Ảnh: CAND).

Cục Đường cao tốc Việt Nam vừa báo cáo lãnh đạo Bộ GTVT kết quả nghiên cứu, đánh giá tổng quan về khả năng nâng tốc độ khai thác (lớn hơn tốc độ thiết kế) đối với đường cao tốc phân kỳ đầu tư 4 làn xe (chiều rộng làn 3,5m, làn dừng xe khẩn cấp không liên tục).

Cơ quan quản lý Nhà nước về đường cao tốc nhận thấy, việc nghiên cứu, xem xét nâng cao tốc độ tối đa cho phép trong quá trình khai thác các tuyến đường cao tốc trong giai đoạn phân kỳ 4 làn xe hạn chế, ngắt quãng dải dừng xe khẩn cấp từ tốc độ tối đa cho phép  80km/h lên tốc độ đa cho phép 90 - 100 km/h là có cơ sở khoa học, lý luận và thực tiễn.

Việc điều chỉnh này sẽ góp phần nâng cao tốc độ hành trình của phương tiện tham gia giao thông, nâng cao mức độ phục vụ của tuyến đường, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư và hiệu quả khai thác các đoạn tuyến, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội các đoạn tuyến đi qua.

Theo đó, đối với 2 tuyến cao tốc Bắc – Nam đầu tư xây dựng phân kỳ 4 làn xe hạn chế đã hoàn thành và đưa vào khai thác gồm Cao Bồ - Mai Sơn, Trung Lương - Mỹ Thuận, Cục Đường cao tốc Việt Nam đề nghị Bộ GTVT chỉ đạo các cơ quan, đơn vị quản lý vận hành khai thác rà soát, nghiên cứu đề xuất xem xét nâng tốc độ tối đa cho phép tại các tuyến lên 90 km/h đối với một số loại phương tiện: Xe ô tô con, xe ô tô chở người đến 30 chỗ (trừ xe buýt), ô tô tải có trọng tải nhỏ hơn hoặc bằng 3,5 tấn; các phương tiện còn lại giữ nguyên tốc độ tối đa cho phép đ80 km/h đã được phê duyệt tại phương án khai thác (tương tự như các tuyến quốc lộ hiện hữu).

Riêng đối với tuyến Cao Bồ - Mai Sơn, có một số đoạn tuyến (cầu và đường đầu cầu) hiện có chiề rộng nền đường 16,5m không có dải phân cách giữa (đang sử dụng 2 vạch sơn liền song song theo QCVN 41:2019/BGTVT), Cục Đường cao tốc Việt Nam kiến nghị giữ nguyên tốc độ tối đa cho phép với các đoạn tuyến này.

Đối với các tuyến cao tốc Bắc - Nam đầu tư xây dựng phân kỳ 4 làn xe hạn chế chuẩn bị đưa vào khai thác trong năm 2023 và các năm tiếp theo gồm: Mai Sơn - Quốc lộ 45; Vĩnh Hảo - Phan Thiết; Quốc lộ L45 - Nghi Sơn, Nghi Sơn - Diễn Châu; Nha Trang - Cam Lâm, Cục Đường cao tốc Việt Nam đề xuất Bộ GTVT giao các Ban quản lý dự án: Thăng Long, 7, 6, đường Hồ Chí Minh và nhà đầu tư chủ trì, cùng tư vấn tiến hành rà soát ngay phương án tổ chức giao thông nghiên cứu đề xuất xem xét nâng tốc độ tối đa cho phép tại các tuyến lên 90 km/h đối với một số loại phương tiện.

Trong giai đoạn tiếp theo, Cục Đường cao tốc Việt Nam kiến nghị Bộ GTVT giao các cơ quan quản lý đường bộ tổng kết đánh giá việc thực tiễn việc quản lý, vận hành Phương án tổ chức khai thác các tuyến cao tốc phân kỳ 4 làn xe thí điểm cho phép tốc độ tối đa cho phép 90 km/h đối với một số loại phương tiện: Xe ô tô con, xe ô tô chở người đến 30 chỗ (trừ xe buýt); ô tô tải có trọng tải nhỏ hơn hoặc bằng 3,5 tấn làm cơ sở triển khai áp dụng đại trà.

Đồng thời, tiếp tục nghiên cứu xem xét nâng tốc độ tối đa cho phép 90 km/h đối với các phương tiện còn lại được phép tham gia giao thông trên đường cao tốc.

Cần phải nói thêm rằng, trong thời gian vừa qua, nhằm triển khai thực hiện các chủ trương của Đảng, Quốc hội và Chính phủ về đầu tư phát triển mạng lưới giao thông vận tải nói chung và đường cao tốc nói riêng, phục vụ chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội đất nước giai đoạn 2021 - 2030, Bộ GTVT và các địa phương đã triển khai đầu tư xây dựng đồng loạt nhiều tuyến đường cao tốc: một số đoạn cao tốc Bắc - Nam phía Đông (giai đoạn 2017-2020 và 2021-2025), Hạ Long - Vân Đồn - Móng Cái, Bắc Giang - Lạng Sơn, Trung Lương - Mỹ Thuận, Mỹ Thuận - Cần Thơ…

Trong bối cảnh nguồn lực kinh tế còn khó khăn, để phù hợp với khả năng cân đối nguồn vốn, bảo đảm hiệu quả đầu tư, Quốc hội và Chính phủ đã thông qua chủ trương phân kỳ đầu tư xây dựng một số tuyến với mặt cắt ngang 4 làn xe (bề rộng nền đường 17m, tốc độ thiết kế 80km/h, ngắt quãng làn dừng xe khẩn cấp, toàn bộ các yếu tố hình học, kỹ thuật khác đáp ứng tiêu chuẩn đường cao tốc hoàn chỉnh với tốc độ thiết kế 100 - 120km/h).

Đến nay, một số đoạn tuyến cao tốc đã được Bộ GTVT và các địa phương triển khai, hoàn thành công tác đầu tư xây dựng theo phương án phân kỳ và đưa vào khai thác: đoạn Cao Bồ - Mai Sơn và đoạn Trung Lương - Mỹ Thuận; một số tuyến sẽ hoàn thành đưa vào khai thác trong năm 2023: Mai Sơn – Quốc lộ 45 - Nghi Sơn, Nha Trang - Cam Lâm và Vĩnh Hảo - Phan Thiết.

Các đoạn tuyến này đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt phương án tổ chức giao thông với vận tốc khai thác cho phép: Tốc độ tối đa cho phép 80 km/h; tốc độ tối thiểu cho phép 60km. Trong đó, tốc độ tối đa cho phép lấy bằng tốc độ thiết kế được lựa chọn trong quá trình thực hiện thiết kế đầu tư xây dựng đoạn tuyến.