Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương báo cáo tại phiên họp.

Chính phủ đề xuất điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 nhằm phù hợp với việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp, thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp; phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số trong giai đoạn 2026-2030 và các năm tiếp theo.

Nội dung này được Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến sáng 14/10, trong phiên họp thứ 50.

Về điều chỉnh quan điểm và mục tiêu phát triển, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương cho biết, mục tiêu đến năm 2030 điều chỉnh một số chỉ tiêu chủ yếu, như phấn đấu tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước (GDP) bình quân đạt trên 8,0%/năm thời kỳ 2021-2030; trong đó giai đoạn 2026-2030 đạt từ 10%/năm trở lên. Đến năm 2030, GDP bình quân đầu người theo giá hiện hành đạt khoảng 8.500 USD. Tốc độ tăng năng suất lao động xã hội bình quân đạt trên 8,5%/năm giai đoạn 2026-2030. Đóng góp của năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng đạt trên 55%. Chỉ số phát triển con người (HDI) đạt khoảng 0,78.

Giai đoạn 2031-2050, phấn đấu tốc độ tăng trưởng GDP khoảng 7,0-7,5%/năm. GDP bình quân đầu người theo giá hiện hành đến năm 2050 đạt khoảng 38.000 USD. Chỉ số phát triển con người đạt trên 0,85.

Chính phủ cũng đề xuất điều chỉnh định hướng hướng phát triển không gian kinh tế - xã hội; định hướng phát triển và phân bố không gian các ngành kinh tế quan trọng; định hướng phát triển các ngành hạ tầng xã hội, các ngành hạ tầng kỹ thuật…

Theo đó, Vùng Trung du và miền núi phía Bắc gồm 9 tỉnh: Lạng Sơn, Cao Bằng, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Phú Thọ, Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên, Sơn La; (2) Vùng Đồng bằng sông Hồng gồm 6 tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Ninh Bình, Hưng Yên, Bắc Ninh, Quảng Ninh; (3) Vùng Bắc Trung Bộ gồm 5 tỉnh, thành phố: Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Huế; (4) Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên gồm  6 tỉnh, thành phố: Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng;  (5) Vùng Đông Nam Bộ gồm 3 tỉnh, thành phố: Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Tây Ninh; (6) Vùng Đồng bằng sông Cửu Long gồm 5 tỉnh, thành phố: Cần Thơ, Vĩnh Long, Đồng Tháp, An Giang, Cà Mau.

Trình bày báo cáo thẩm tra sơ bộ Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính,  Nguyễn Minh Sơn cho biết Thường trực ủy ban cơ bản tán thành việc bổ sung, điều chỉnh các nội dung của Quy hoạch tổng thể quốc gia.

Về điều chỉnh phân vùng kinh tế - xã hội, Thường trực cơ quan thẩm tra lưu ý, việc phân vùng kinh tế - xã hội cơ bản vẫn giữ nguyên số lượng là 6 vùng. Tuy nhiên, kết cấu, phạm vi từng vùng có sự thay đổi lớn về số lượng đơn vị hành chính cấp tỉnh, quy mô về diện tích và dân số do ảnh hưởng của việc sắp xếp, sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh.

Trong đó, vùng Bắc Trung Bộ và vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên là 2 vùng có sự thay đổi lớn so với trước đây. Do đó, đề nghị làm rõ việc thay đổi phân vùng này sẽ tác động, ảnh hưởng như thế nào đến định hướng phát triển của từng vùng; đánh giá tính liên kết trong nội tại từng vùng, nhất là sự liên kết giữa khu vực miền biển và khu vùng miền núi. Bên cạnh đó, đề nghị đánh giá tác động của việc tách tỉnh Vĩnh Phúc (cũ) ra khỏi Vùng Đồng bằng sông Hồng và tách tỉnh Bắc Giang (cũ) ra khỏi Vùng Trung du và miền núi phía Bắc sẽ ảnh hưởng như thế nào đến tính kết nối giữa Vùng Đồng bằng sông Hồng với Vùng Trung du và miền núi phía Bắc.

Báo cáo thêm, Thứ trưởng Trần Quốc Phương cho biết Bộ Tài chính đã triển khai và lập và phê duyệt quy hoạch vùng mới Bắc Trung Bộ, Duyên Hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

Hiện nay Bộ Tài chính đã xong công tác chuẩn bị và đang nghiên cứu tập hợp dữ liệu để xây dựng quy hoạch vùng hai vùng trên. Với bối cảnh mới, điều kiện mới và không gian mới thì gần như là làm lại hai quy hoạch vùng này, ông Phương cho hay.

Về băn khoăn một số tỉnh trước đây nằm trong khu vực động lực nay lại chuyển sang khu vực khác mà điển hình là Vĩnh Phúc, ông Phương giải thích trong Quy hoạch tổng thể quốc gia có điều chỉnh lại vùng động lực của phía Bắc, lấy Hà Nội, Quảng Ninh, Hải Phòng làm trung tâm.

Khi đó, Bắc Ninh, Vĩnh Phúc và một số tỉnh mới của đồng bằng sông Hồng sẽ được đưa vào vùng động lực của khu vực phía Bắc để tạo thành động lực tăng trưởng mới, cực tăng trưởng mới.

Phó chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh kết luận, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá hồ sơ điều chỉnh quy hoạch tổng thể quốc gia được chính phủ chuẩn bị công phu, nghiêm túc. Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng tán thành với nhiều nội dung Chính phủ trình và báo cáo thẩm tra sơ bộ của Thường trực Ủy ban Kinh tế và tài chính.

Để tiếp tục hoàn thiện bảo đảm chất lượng dự thảo nghị quyết của Quốc hội về điều chỉnh quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021 2030 tầm nhìn đến 2050, ông Thanh đề nghị Chính phủ lưu ý tiếp tục rà soát cập nhật nội dung của dự thảo nghị quyết để phù hợp với bối cảnh mới và tên gọi mới của các đơn vị hành chính sau sắp xếp thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026- 2030 và các cái năm tiếp theo. Rà soát các chỉ tiêu phát triển kinh tế xã hội theo hướng toàn diện, hiện đại và bền vững. Phát triển kinh tế gắn với bảo vệ môi trường, đồng thời bám sát và thực hiện nhất quán các nghị quyết của bộ chính trị về phát triển kinh tế xã hội, phát triển ngành, lĩnh vực, vùng và địa phương.

Xem xét bổ sung quan điểm và nguyên tắc điều chỉnh quy hoạch tổng thể quốc gia theo hướng đề cao tính ổn định dài hạn, bảo đảm tính dự báo cao, có cơ sở khoa học và thực tiễn. Tránh tư duy nhiệm kỳ hoặc điều chỉnh cục bộ, ngắn hạn, xử lý tình huống, ông Thanh lưu ý.