Trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng “0” tại COP26, phát triển bền vững đã trở thành yêu cầu tất yếu. Tuy nhiên, nếu bền vững chỉ dừng ở cam kết hoặc được xem như yếu tố bổ trợ bên cạnh mục tiêu lợi nhuận, các sáng kiến liên quan rất dễ bị thu hẹp khi áp lực chi phí gia tăng. Chỉ khi bền vững gắn trực tiếp với hiệu quả vận hành và khả năng thích ứng, nó mới có thể trở thành chiến lược dài hạn của doanh nghiệp.

Dữ liệu, dự báo và khả năng phản ứng: “nền móng chuyển đổi số” để tối ưu vận hành

Theo World Economic Forum (WEF), năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp ngày nay không chỉ được đo bằng hiệu quả vận hành, mà còn bởi khả năng nhận biết sớm, thích ứng nhanh và phản ứng kịp thời trước những biến động liên tục của thị trường. Trong bối cảnh đó, các mô hình vận hành dựa trên dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI) và tự động hóa ngày càng đóng vai trò trung tâm.

Báo cáo Global Lighthouse Network của WEF cho thấy, những doanh nghiệp vừa cải thiện hiệu quả kinh doanh, vừa đạt mục tiêu bền vững đều có điểm chung: tích hợp AI, dữ liệu lớn và tự động hóa xuyên suốt toàn bộ chuỗi giá trị. Unilever là một trong những ví dụ tiêu biểu được nhắc đến.

Điều này đặc biệt quan trọng với ngành FMCG - nơi chỉ một sai lệch nhỏ trong dự báo nhu cầu cũng có thể tạo ra hiệu ứng lan tỏa trên toàn chuỗi cung ứng. Vì vậy, chuyển đổi số không còn là công cụ hỗ trợ, mà đã trở thành nền tảng cốt lõi giúp doanh nghiệp giảm lãng phí, tối ưu nguồn lực và chủ động ứng phó trong môi trường nhiều bất định.

Tại Việt Nam, Unilever không triển khai chuyển đổi số theo từng dự án rời rạc, mà theo đuổi cách tiếp cận mang tính hệ thống, với mục tiêu xây dựng mô hình vận hành dựa trên dữ liệu, nơi năng lực dự báo và phản ứng nhanh trở thành năng lực lõi của chuỗi cung ứng.

Công nghệ và dữ liệu được tích hợp vào vận hành sản xuất, hỗ trợ Unilever Việt Nam tối ưu hiệu quả và ra quyết định nhanh hơn

Digital for Growth được định vị như “xương sống dữ liệu”, kết nối thông tin từ thị trường, bán hàng đến sản xuất và phân phối. Trong sản xuất, mô hình nhà máy thông minh (Dark Factory) ứng dụng AI và IIoT giúp giám sát thiết bị, tối ưu năng suất và dự báo sự cố theo thời gian thực. Ở khâu phân phối, Order U Now số hóa quy trình đặt hàng và quản lý phân phối, giúp nhu cầu thị trường được cập nhật liên tục, từ đó hỗ trợ điều chỉnh kế hoạch sản xuất và giao nhận kịp thời.

Các sáng kiến này không vận hành riêng lẻ, mà tạo thành một hệ thống thống nhất, nơi dữ liệu được thu thập - phân tích - phản hồi liên tục, giúp doanh nghiệp dự báo chính xác hơn và sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn trên toàn chuỗi cung ứng.

Khi con người làm chủ dữ liệu

Chuyển đổi số tại Unilever không được hiểu là quá trình “tự động hóa thay con người”. Ngược lại, trọng tâm của các sáng kiến số là giúp đội ngũ nhân sự chuyển từ vai trò vận hành thủ công sang ra quyết định dựa trên dữ liệu và phân tích.

Khi các quy trình được tự động hóa và dữ liệu được hiển thị theo thời gian thực, nhân sự chuỗi cung ứng không còn phải xử lý các tác vụ lặp lại hay tổng hợp dữ liệu thủ công. Thay vào đó, họ tập trung vào việc phân tích xu hướng, đánh giá kịch bản và đưa ra các quyết định điều chỉnh kịp thời trước biến động của thị trường. Đây chính là yếu tố giúp năng lực dự báo và phản ứng nhanh của doanh nghiệp được duy trì bền vững, thay vì phụ thuộc vào kinh nghiệm cá nhân.

Cách tiếp cận này đặt ra yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực FMCG: không chỉ hiểu quy trình, mà còn hiểu dữ liệu và các công cụ số. Khi con người làm chủ dữ liệu, giá trị của chuyển đổi số được chuyển hóa thành năng lực cốt lõi của tổ chức - năng lực dự báo, phản ứng và tối ưu nguồn lực.

Tiêu biểu cho cách tiếp cận này là cuộc thi Partnering for Change Innovation Challenge (PCIC), nơi Unilever kết nối với các startup và đối tác công nghệ để cùng tìm kiếm, thử nghiệm các giải pháp đổi mới liên quan đến số hóa, chuỗi cung ứng và phát triển bền vững. Qua đó, doanh nghiệp không chỉ mở rộng nguồn lực đổi mới từ bên ngoài, mà còn thúc đẩy sự phối hợp và gắn kết trong toàn hệ sinh thái.

Hình ảnh tại Lễ trao giải cuộc thi cuộc thi Partnering for Change Innovation Challenge (PCIC)

Chính sự lan tỏa này giúp bền vững vượt ra khỏi phạm vi của từng tổ chức riêng lẻ, trở thành giá trị chung ở cấp độ ngành và nền kinh tế.

Câu chuyện chuyển đổi số tại Unilever cho thấy, phát triển bền vững không phải là đích đến tách rời, mà là kết quả của việc doanh nghiệp vận hành tốt hơn mỗi ngày. Khi công nghệ số được sử dụng để tối ưu hiệu quả, nâng cao năng lực dự báo và khai phóng tiềm năng con người, bền vững sẽ không còn là khẩu hiệu, mà trở thành lợi thế cạnh tranh dài hạn của doanh nghiệp FMCG.