Ông Travis Mitchell, Giám đốc điều hành Hiệp hội Thương mại Mỹ tại Việt Nam (AmCham Vietnam)

Thưa ông, tình hình địa chính trị trên thế giới có làm thay đổi cách các nhà đầu tư Mỹ đánh giá cơ hội và rủi ro tại thị trường Việt Nam?

Bất chấp bất ổn địa chính trị, sự phân mảnh của thương mại toàn cầu và xu hướng gia tăng các chính sách bảo hộ, sự quan tâm của các doanh nghiệp Mỹ đối với Việt Nam vẫn đang tiếp tục gia tăng.

Tuy nhiên, “trạng thái bình thường mới” khiến các nhà đầu tư thận trọng và có sự chọn lọc hơn. Các doanh nghiệp không chỉ tìm kiếm cơ hội tăng trưởng, mà còn đặt yêu cầu cao hơn với một môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch, có khả năng dự đoán và được hỗ trợ bởi việc thực thi các quy định một cách nhất quán.

Những yếu tố nền tảng này ngày càng trở nên quan trọng khi các quốc gia đang cạnh tranh gắt gao để thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao.

So với vài năm trước, tiêu chí ưu tiên của nhà đầu tư Mỹ khi chọn địa điểm đầu tư có gì thay đổi?

Khái niệm về đầu tư nước ngoài chất lượng cao đã thay đổi đáng kể trong vài năm qua. Khả năng cạnh tranh về chi phí vẫn quan trọng, nhưng không còn là yếu tố đủ để tạo nên sức hấp dẫn của một điểm đến đầu tư.

Các doanh nghiệp Mỹ ngày càng tìm kiếm những thị trường có chính sách ổn định và có khả năng dự đoán, môi trường pháp lý minh bạch, hạ tầng đáng tin cậy, nguồn nhân lực có kỹ năng, cùng cam kết rõ ràng về phát triển bền vững và chuyển đổi số. Để duy trì sức cạnh tranh, Việt Nam cần tiếp tục đầu tư vào nguồn nhân lực, an ninh năng lượng và hạ tầng số, đồng thời đẩy mạnh cải cách thể chế.

So với các điểm đến khác tại châu Á, Việt Nam đang ở vị thế ra sao trong thu hút dòng vốn đầu tư chất lượng cao từ Mỹ, đặc biệt là các lĩnh vực sản xuất công nghệ cao, bán dẫn, AI và các ngành công nghiệp chiến lược khác?

Việt Nam đang có vị thế rất thuận lợi, nhưng mức độ cạnh tranh cũng ngày càng gay gắt. Qua trao đổi với các doanh nghiệp Mỹ, tôi nhận thấy, nhiều doanh nghiệp không còn đơn thuần tìm kiếm các địa điểm sản xuất có chi phí thấp. Họ hướng tới việc nâng cao vị trí trong chuỗi giá trị thông qua đầu tư vào sản xuất công nghệ cao, điện tử, nghiên cứu và phát triển (R&D), AI và các ngành liên quan đến bán dẫn.

Việt Nam có nhiều lợi thế đáng kể, trong đó có vị trí chiến lược, hệ sinh thái sản xuất và tốc độ tăng trưởng kinh tế tích cực. Tuy nhiên, để thu hút dòng vốn đầu tư có giá trị gia tăng cao tiếp theo, Việt Nam sẽ cần tiếp tục đầu tư vào nguồn nhân lực có kỹ năng, bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định, phát triển hạ tầng số và xây dựng một môi trường pháp lý có tính ổn định, dễ dự đoán.

Việt Nam đã triển khai một loạt cải cách nhằm thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài có chất lượng cao hơn. Theo ông, những cải cách nào đang được các nhà đầu tư Mỹ đánh giá cao nhất?

Các nhà đầu tư Mỹ hoan nghênh chương trình cải cách gần đây của Việt Nam. Đặc biệt, các nghị quyết về khoa học - công nghệ và chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân, nâng cao chất lượng xây dựng và thực thi pháp luật cho thấy, Việt Nam đang tập trung nâng cao năng lực cạnh tranh để trở thành điểm đến hấp dẫn hơn với dòng vốn đầu tư có giá trị gia tăng cao.

Luật Công nghiệp công nghệ số vừa được thông qua cũng là một bước tiến quan trọng trong việc xây dựng hệ sinh thái cho các ngành công nghiệp tiên tiến.

Bước tiếp theo là đưa các chính sách vào thực tiễn. Các doanh nghiệp Mỹ thường xuyên chia sẻ với tôi rằng, họ coi trọng những chính sách minh bạch, có tính dự đoán và được thực thi nhất quán giữa các địa phương. Việc tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, đẩy nhanh quá trình cấp phép, bảo đảm an ninh năng lượng, phát triển nguồn nhân lực, đồng thời tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và các nhà cung ứng Việt Nam sẽ tiếp tục củng cố sức hấp dẫn của Việt Nam đối với dòng vốn đầu tư chất lượng cao, có tầm nhìn dài hạn.

Theo ông, những lĩnh vực nào sẽ thu hút làn sóng đầu tư tiếp theo của Mỹ vào Việt Nam?

Trong 5-10 năm tới, tôi cho rằng, làn sóng đầu tư tiếp theo của Mỹ vào Việt Nam sẽ tập trung vào sản xuất công nghệ cao, bán dẫn, điện tử, AI, dịch vụ số và R&D.

Khi nền kinh tế Việt Nam tiếp tục tăng trưởng và đa dạng hóa, tôi cho rằng, ngày càng nhiều doanh nghiệp Mỹ sẽ tìm kiếm cơ hội vượt ra ngoài hoạt động sản xuất truyền thống để đầu tư vào những lĩnh vực có giá trị gia tăng cao hơn, như thiết kế sản phẩm, kỹ thuật, đổi mới sáng tạo và các hoạt động vận hành ở cấp độ khu vực.