Thạc sỹ, bác sỹ nội trú Vũ Duy Linh, Khoa Da liễu và Bỏng, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, tia cực tím (UV) từ ánh nắng mặt trời, đặc biệt là trong những ngày nắng nóng cao điểm, là tác nhân chính gây ra hàng loạt vấn đề về da.

Các loại bức xạ cực tím (tia UV) chủ yếu được phân loại thành ba loại: UVA, UVB và UVC, phân biệt dựa trên bước sóng.

Ảnh minh họa.

Vào mùa nắng nóng, mọi người có thể gặp phải các biểu hiện cháy nắng, từ đỏ da, rát nhẹ đến phồng rộp, đau rát nhiều, sốt, ớn lạnh, thậm chí say nắng. Đây là tình trạng da bị tổn thương cấp tính do phơi nhiễm tia UV quá mức.

Ngoài ra, nhiều người cũng có thể mắc các bệnh lý sắc tố da rất phổ biến như nám má, tàn nhang, đồi mồi do tăng sản xuất melani, cơ chế tự bảo vệ của da trước tia UV dẫn đến các mảng da sẫm màu không đều.

Một tình trạng khác cũng thường gặp là rôm sảy, nhất là ở trẻ nhỏ. Thời tiết nóng ẩm khiến mồ hôi không thoát được, gây bít tắc tuyến mồ hôi và nổi mẩn đỏ, mụn nước nhỏ li ti, ngứa ngáy khó chịu.

Bên cạnh đó, nắng nóng còn là yếu tố kích hoạt làm nặng thêm các bệnh mạn tính về da như trứng cá đỏ (rosacea), lupus ban đỏ, viêm da do ánh sáng...

Môi trường nóng ẩm, cơ thể tiết nhiều mồ hôi cũng tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn, nấm phát triển mạnh, gây các bệnh lý về da như nấm da (ngứa, mẩn đỏ, tróc vảy) hoặc nổi mụn nhọt.

Đáng lưu ý, việc tiếp xúc ánh nắng kéo dài còn làm tăng đáng kể nguy cơ dày sừng ánh sáng (tổn thương tiền ung thư da) và các loại ung thư da nguy hiểm như ung thư tế bào đáy, ung thư biểu mô vảy, hay ung thư hắc tố, loại ung thư da ác tính nhất.

Bác sỹ Vũ Duy Linh nhấn mạnh, phòng ngừa là biện pháp quan trọng nhất. Do đó, mọi người cần sử dụng kem chống nắng đúng cách, ưu tiên chọn loại phổ rộng (Broad Spectrum), có khả năng chống cả tia UVA và UVB.

Kem chống nắng cần được thoa trước khi ra nắng ít nhất 15-30 phút, và nên thoa lại sau mỗi 2-3 giờ, hoặc thường xuyên hơn nếu đổ nhiều mồ hôi, bơi lội hay lau mặt bằng khăn. Ngay cả khi sử dụng sản phẩm được ghi là “không trôi” (water resistant), cũng vẫn cần thoa lại định kỳ.

Khoảng thời gian từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều là lúc tia UV hoạt động mạnh nhất, bác sỹ khuyến cáo người dân nên sắp xếp công việc ngoài trời vào sáng sớm hoặc chiều muộn.

Khi bắt buộc ra ngoài, nên mặc quần áo dài tay, rộng rãi, chất liệu dệt kim dày, sậm màu hoặc có chỉ số chống tia UV (UPF - Ultraviolet Protection Factor); đội mũ rộng vành để che mặt, cổ, tai và đeo kính râm có khả năng chống tia cực tím.

Ngoài ra, cần chăm sóc da toàn diện mỗi ngày để duy trì hàng rào bảo vệ da. Nên sử dụng sữa tắm dịu nhẹ, có độ pH trung tính, và thoa kem dưỡng ẩm phù hợp sau khi tắm để phục hồi da, giảm nguy cơ kích ứng. Trong trường hợp da bị đỏ rát nhẹ do nắng, có thể chườm mát, dùng kem dưỡng dịu nhẹ và uống nhiều nước để hỗ trợ phục hồi.

Việc uống đủ nước mỗi ngày (khoảng 2-2,5 lít) giúp duy trì độ ẩm cho da và thúc đẩy quá trình đào thải độc tố ra ngoài cơ thể. Đây cũng là yếu tố hỗ trợ da chống lại tác động xấu từ thời tiết.

Bác sỹ Vũ Duy Linh lưu ý, nắng nóng cao độ tại miền Bắc hiện nay tiềm ẩn nhiều nguy cơ cho sức khỏe làn da.

Mọi người đừng chủ quan dù chỉ tiếp xúc nắng trong thời gian ngắn. Bỏng nắng không chỉ gây đau đớn tức thì mà còn để lại hậu quả lâu dài như lão hóa da và tăng nguy cơ ung thư da.

Người dân hãy hình thành thói quen chống nắng nghiêm túc hằng ngày như một phần tất yếu trong chăm sóc sức khỏe. Nếu có các dấu hiệu bỏng nắng nặng (phồng rộp diện rộng, đau dữ dội, sốt, ớn lạnh, buồn nôn) hoặc tổn thương da bất thường (vết loét lâu lành, nốt ruồi thay đổi hình dạng, màu sắc…), cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa Da liễu để được thăm khám và điều trị kịp thời.