Du lịch đứng trước cơ hội bứt phá mới

Tại buổi làm việc về chuyên đề giải pháp tăng trưởng hai con số đối với kịch bản phát triển du lịch diễn ra sáng 5/6 tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cùng các lãnh đạo Bộ đã tập trung thảo luận những giải pháp tạo động lực mới cho ngành du lịch trong giai đoạn tới.

Quang cảnh buổi làm việc. Ảnh: https://bvhttdl.gov.vn

Theo báo cáo của ông Nguyễn Trùng Khánh, Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, 5 tháng đầu năm 2026, du lịch Việt Nam tiếp tục duy trì đà phục hồi và tăng trưởng tích cực. Khách quốc tế đến Việt Nam đạt khoảng 10,6 triệu lượt, tăng 15,2% so với cùng kỳ năm 2025; tổng thu từ khách du lịch đạt khoảng 470 nghìn tỷ đồng. Riêng tháng 5/2026, lượng khách quốc tế đạt khoảng 1,8 triệu lượt, tăng 17,6% so với cùng kỳ năm trước.

Những con số này cho thấy sức hấp dẫn ngày càng lớn của điểm đến Việt Nam trong bối cảnh kinh tế thế giới và tình hình địa chính trị vẫn tiềm ẩn nhiều biến động. Hình ảnh một quốc gia an toàn, ổn định, thân thiện cùng hệ thống tài nguyên du lịch phong phú, giàu bản sắc văn hóa, chi phí cạnh tranh và hạ tầng ngày càng hoàn thiện đang tạo nền tảng quan trọng cho tăng trưởng của ngành.

Năm 2026, ngành Du lịch đặt mục tiêu đón 25 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ 150 triệu lượt khách nội địa và đạt tổng thu khoảng 1.125 nghìn tỷ đồng. Để đạt được mục tiêu này, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đã xây dựng các kịch bản phát triển cho giai đoạn trước mắt và dài hạn.

Theo ông Nguyễn Trùng Khánh, trong ngắn hạn, ngành sẽ tập trung hoàn thiện thể chế, sửa đổi các quy định liên quan đến Luật Du lịch, Quỹ Hỗ trợ phát triển du lịch; nghiên cứu các cơ chế đột phá về thị thực, kinh tế đêm, xúc tiến quảng bá và đầu tư các tổ hợp du lịch quy mô lớn. Các thị trường trọng điểm như Đông Bắc Á, Đông Nam Á, Ấn Độ và khu vực châu Á - Thái Bình Dương tiếp tục được ưu tiên nhằm duy trì đà tăng trưởng khách quốc tế.

Trong trung và dài hạn, ngành hướng tới phát triển các sản phẩm du lịch chất lượng cao gắn với bản sắc văn hóa vùng miền; đẩy mạnh liên kết vùng, xúc tiến quốc tế, xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh và ứng dụng mạnh mẽ trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn trong quản trị điểm đến. Các dòng sản phẩm có giá trị gia tăng cao như du lịch văn hóa, di sản, thể thao, golf, MICE, chăm sóc sức khỏe, du lịch đêm và du lịch thông minh được xác định là động lực tăng trưởng mới.

Chuyển từ tăng trưởng về lượng sang tạo giá trị thực chất

Tại cuộc họp, nhiều ý kiến đã tập trung làm rõ các động lực tăng trưởng mới của ngành du lịch trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các điểm đến.

Thứ trưởng Hồ An Phong cho rằng, du lịch là một trong những động lực tăng trưởng mới của đất nước, còn nhiều dư địa phát triển nhưng cũng chịu tác động lớn từ thiên tai, dịch bệnh và các biến động bên ngoài. Vì vậy, các kịch bản phát triển cần xác định rõ mục tiêu, giải pháp và phương án ứng phó phù hợp với từng bối cảnh. Theo Thứ trưởng, thực tế phục hồi sau đại dịch Covid-19 đã cho thấy sức lan tỏa mạnh mẽ của du lịch đối với nhiều ngành nghề và nền kinh tế địa phương.

Trong khi đó, Uỷ viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng nhấn mạnh vai trò của cộng đồng, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong việc tạo động lực tăng trưởng mới.

Theo Thứ trưởng, du lịch cần “phát huy mạnh mẽ vai trò của cộng đồng, khơi dậy sức sáng tạo trong nhân dân, đồng thời coi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực mới cho tăng trưởng”.

Dẫn chứng từ các mô hình cộng đồng tại Trung Quốc như Giải bóng rổ làng Đài Bàn, Giải bóng đá Thôn Siêu hay các sự kiện trình diễn thời trang nông thôn tại Quý Châu, Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng cho rằng, những hoạt động do chính người dân tổ chức có thể tạo sức hút rất lớn, thu hút hàng tỷ lượt xem trực tuyến và tạo nguồn doanh thu đáng kể cho địa phương. Ông cũng gợi mở việc nghiên cứu xây dựng ứng dụng du lịch quốc gia thống nhất và phát triển hệ sinh thái doanh nghiệp du lịch số nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành.

Ở góc độ quản lý, Thứ trưởng Hoàng Đạo Cương đề nghị đánh giá đầy đủ hơn các thông số về du lịch nội địa và làm rõ hơn đóng góp của ngành đối với tiêu dùng cũng như tăng trưởng kinh tế. Theo ông, cần lượng hóa rõ hơn số liệu khách nội địa, tổng mức tiêu thụ du lịch và nghiên cứu cơ chế phù hợp cho các trung tâm du lịch lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Phú Quốc. Đồng thời, du lịch Việt Nam cần nhìn nhận lại vị trí của mình trong tương quan với các nước trong khu vực để xác định những giải pháp đột phá, khả thi cho giai đoạn tới.

Thứ trưởng Tạ Quang Đông lại nhấn mạnh đến việc phát triển các tổ hợp vui chơi giải trí quy mô lớn, tăng cường thu hút các đoàn làm phim quốc tế, nâng cao hiệu quả tổ chức Năm Du lịch quốc gia và phát huy giá trị các thiết chế văn hóa phục vụ phát triển du lịch. Đây được xem là những yếu tố có khả năng tạo thêm sức hấp dẫn cho điểm đến Việt Nam trong cuộc cạnh tranh toàn cầu.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh phát biểu kết luận. Ảnh: https://bvhttdl.gov.vn/

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh rằng trong bối cảnh Đề án đổi mới mô hình phát triển đất nước theo định hướng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đang được xây dựng, lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Du lịch cùng công nghiệp văn hóa là hai lĩnh vực được kỳ vọng đóng góp trực tiếp vào mục tiêu tăng trưởng hai con số của đất nước.

Theo Bộ trưởng, phát triển du lịch trong giai đoạn hiện nay cần được nhìn nhận là quá trình chuyển hóa các nguồn tài nguyên văn hóa, di sản, du lịch và dữ liệu thành giá trị kinh tế, qua đó tạo ra những động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế quốc dân.

Đánh giá dự thảo kịch bản phát triển du lịch đã được xây dựng khá toàn diện, Bộ trưởng yêu cầu tiếp cận theo hướng thực chất hơn. Các mục tiêu phát triển phải hướng tới chất lượng khách, doanh thu, đóng góp vào GDP và khả năng lan tỏa tới các lĩnh vực kinh tế khác thay vì chỉ tập trung vào số lượng khách.

“Chúng ta cần định vị rõ du lịch Việt Nam đang ở đâu, có những thuận lợi và khó khăn gì, cần những giải pháp đột phá nào để tạo ra các ‘cú huých’ mới, từ đó đưa du lịch phát triển nhanh, bền vững và đóng góp ngày càng lớn cho nền kinh tế”, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh.

Bộ trưởng cũng lưu ý cần khai thác hiệu quả hơn các lợi thế về thiên nhiên, văn hóa, lịch sử, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển du lịch cộng đồng và du lịch gắn với các sự kiện văn hóa, nghệ thuật, thể thao quy mô lớn. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy các sự kiện này có thể tạo tác động rất lớn tới tăng trưởng du lịch nếu được chuẩn bị đồng bộ về hạ tầng, dịch vụ và năng lực tổ chức.

Cùng với đó là yêu cầu rà soát hệ thống dữ liệu, chỉ tiêu thống kê, làm rõ các điểm nghẽn, cơ chế đột phá và trách nhiệm của từng bộ, ngành, địa phương nhằm khơi thông các nguồn lực phát triển. Theo Bộ trưởng, các chính sách phải sát thực tiễn, hướng trực tiếp tới tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và địa phương.

Kết thúc buổi làm việc, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh giao Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam tiếp thu đầy đủ các ý kiến, hoàn thiện kịch bản phát triển du lịch với các luận cứ, số liệu và dự báo khoa học. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng những chính sách đủ tầm chiến lược, đủ khả năng triển khai trong thực tiễn, đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp hiệu quả cho mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững của đất nước trong giai đoạn mới.