Đại biểu Trịnh Xuân An tham gia thảo luận - Ảnh> Quang Phúc.

Sáng 31/10, Quốc hội tiếp tục thảo luận tại hội trường về kinh tế, xã hội. Do nhiều đại biểu đăng ký nên thời gian dành cho mỗi vị chỉ còn 4 phút (thay vì 7 phút như thông lệ).

Phát biều đầu tiên, đại biểu Trịnh Xuân An (Đồng Nai), ủy viên chuyên trách Ủy ban Quốc phòng, an ninh và đối ngoại góp ý các giải pháp để năm 2027 tăng tốc, chuyển các quyết sách thành kết quả thực chất.

Cho rằng muốn tăng trưởng cao phải bảo đảm cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, có thể tiếp cận vốn với lãi suất phù hợp để duy trì hoạt động và đầu tư phát triển, đại biểu An đề nghị Chính phủ coi giảm lãi suất cho vay thực tế là một trọng tâm điều hành; phối hợp điều tiết thanh khoản, giảm chi phí vốn, tiết giảm chi phí hoạt động ngân hàng; minh bạch lãi suất sau ưu đãi và các khoản phí để doanh nghiệp thực sự được giảm gánh nặng vay vốn.

Đồng thời, đổi mới bảo lãnh tín dụng, cho vay theo dòng tiền, đơn hàng và chuỗi cung ứng. Nghiên cứu hỗ trợ lãi suất có mục tiêu, thời hạn và nguồn lực rõ ràng; cơ cấu lại thời hạn trả nợ đối với doanh nghiệp khó khăn tạm thời nhưng có phương án phục hồi khả thi; xem xét khoanh nợ trong những trường hợp đủ điều kiện, được kiểm soát chặt chẽ. Hạ lãi suất phải đi cùng an toàn hệ thống, ổn định tỷ giá và kiểm soát lạm phát.

Cùng với đó, phát triển nguồn huy động dài hạn và thị trường vốn để đáp ứng nhu cầu đầu tư lớn, giảm sức ép lên tín dụng ngân hàng, tạo điều kiện phân bổ vốn phù hợp hơn cho sản xuất, kinh doanh, ông An góp ý.

Vị đại biểu Đồng Nai cũng đề nghị Chính phủ xây dựng phương án vốn cho tăng trưởng năm 2027 và các năm tiếp theo, làm rõ cần bao nhiêu, huy động từ đâu, kỳ hạn nào, định hướng phân bổ cho ai và tạo ra kết quả gì.

Nhấn mạnh tăng trưởng 2 con số không phải mục tiêu đơn thuần về tốc độ, mà gắn với yêu cầu đổi mới căn bản phương thức phát triển, để đất nước không chỉ tăng trưởng nhanh hơn, mà còn mạnh lên thực chất và bền vững hơn, đại biểu An cho rằng quy mô GDP lớn hơn phải đi cùng khả năng tích lũy, trưởng thành của doanh nghiệp Việt Nam và cuộc sống tốt hơn của người dân.

“Thu nhập bình quân người lao động 9 tháng tăng khoảng 9%, nhưng CPI tăng 4,52%, nên thu nhập thực chỉ tăng khoảng 4,3%. Đời sống của người thu nhập thấp, công nhân thuê trọ và lao động phi chính thức có cải thiện, song mức bình quân chưa phản ánh hết gánh nặng chi tiêu”, ông An nêu.

Theo đại biểu, đằng sau những con số tăng trưởng, người dân quan tâm sau khi trang trải cuộc sống còn tích lũy được bao nhiêu; doanh nghiệp quan tâm sau chi phí, lãi vay còn nguồn lực nào để đầu tư công nghệ, nâng năng suất và lớn lên. Nếu những khả năng này còn hạn chế, phải làm rõ điểm nghẽn đang cản trở thành quả tăng trưởng lan tỏa đến từng gia đình, từng doanh nghiệp.

Từ suy nghĩ đó, ông An đề nghị Chính phủ đánh giá chất lượng tăng trưởng bằng thu nhập thực, việc làm bền vững, khả năng tích lũy của người dân và năng lực tái đầu tư của doanh nghiệp trong nước. Tập trung kiểm soát giá hàng thiết yếu, giảm gánh nặng nhà ở, giáo dục, y tế; giảm chi phí kinh doanh, thúc đẩy liên kết để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

“Chúng ta không thể đòi hỏi mọi khoản đầu tư đều mang lại thành quả ngay lập tức nhưng người dân phải được thụ hưởng thành quả phát triển ngay trong quá trình tăng trưởng. Đó vừa là mục đích, vừa là cơ sở tạo sức mua, niềm tin và động lực để nền kinh tế tiếp tục phát triển bền vững”, ông An nhấn mạnh.

Từ góc độ cộng đồng doanh nghiệp, đại biểu Nguyễn Cao Sơn (Phú Thọ) cũng góp ý giải pháp nhằm giảm chi phí, khơi thông đầu tư, giữ vững mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026 – 2027.

Vị đại biểu Phú Thọ cho biết, hiện nay các doanh nghiệp vẫn đang chịu sức ép rất lớn về vốn, chi phí và thị trường sức mua yếu, không có nguồn tiền để triển khai các dự án sản xuất.

Ông đề nghị Ngân hàng Nhà nước khẩn trương chỉ đạo các ngân hàng thương mại kéo dài, mở rộng cơ chế cơ cấu lại thời gian trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ đến hết năm 2027 đối với các doanh nghiệp gặp khó khăn do thị trường nhưng sử dụng vốn đúng mục đích, có phương án phục hồi khả thi.

Cùng với đó là mở rộng quy mô đối tượng của chương trình tín dụng ưu đãi cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, cho người thuê nhà, mua nhà ở xã hội. Giảm phí bảo lãnh dự thầu, phí thực hiện hợp đồng và phí trả nợ trước hạn khi nghĩa vụ bảo lãnh giảm theo xác nhận của các bên thì giải tỏa ký quỹ tương ứng, hoàn thành hướng dẫn trong quý I năm 2027.

Liên quan đến các giải pháp kéo giảm số doanh nghiệp rút khỏi thị trường, tại báo cáo giải trình ý kiến đại biểu tại tổ, Bộ Tài chính đề cập việc khơi thông, nâng cao hiệu quả huy động, phân bổ và sử dụng các nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh. Triển khai đồng bộ các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng, đất đai, mặt bàng sản xuất và hạ tầng thiết yếu; phát triển thị trường vốn, đa dạng hóa các kênh huy động vốn trung và dài hạn, giảm chi phí sản xuất, kinh doanh; đẩy nhanh tháo gỡ khó khăn đối với các dự án tồn đọng, khơi thông nguồn lực đầu tư của khu vực tư nhân.