Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ, nhiều chuyên gia tài chính Đài Loan cho rằng, các trung tâm tài chính mới nổi không thể cạnh tranh trực diện với các trung tâm lâu đời bằng quy mô vốn hay độ sâu thị trường thuần túy. Thay vào đó, lợi thế cạnh tranh nằm ở khả năng phục vụ hiệu quả các ngành công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và sản xuất tiên tiến. Đây cũng chính là tiềm năng hợp tác rất lớn giữa Việt Nam và Đài Loan trong quá trình phát triển Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam.

Những “đại bàng” công nghệ đã trở thành hình ảnh điển hình của dòng vốn Đài Loan tại Việt Nam, đặc biệt trong ngành điện tử.  Ảnh: Đ.T

Nền tảng hợp tác Việt Nam - Đài Loan: từ sản xuất sang công nghệ cao

Trong nhiều năm qua, Đài Loan luôn là một trong những đối tác đầu tư hàng đầu tại Việt Nam. Hàng nghìn dự án của doanh nghiệp Đài Loan đang hoạt động hiệu quả tại các khu công nghiệp, khu kinh tế trọng điểm trên cả nước, tập trung vào các lĩnh vực điện tử, linh kiện, cơ khí chính xác, công nghiệp hỗ trợ, dệt may và gần đây là công nghệ cao như IoT, điện toán đám mây, quản trị số và tự động hóa.

Những “đại bàng” công nghệ quen thuộc như Foxconn, Pegatron, Compal, Wistron… đã trở thành hình ảnh điển hình của dòng vốn Đài Loan tại Việt Nam, đặc biệt trong ngành điện tử - nơi Việt Nam đã trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng, sản xuất toàn cầu.

Xu hướng đầu tư của các doanh nghiệp Đài Loan đang dịch chuyển từ gia công, lắp ráp sang các dự án có hàm lượng công nghệ cao hơn, bao gồm nghiên cứu - phát triển (R&D), thiết kế sản phẩm, sản xuất linh kiện tinh xảo và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Sự dịch chuyển này kéo theo nhu cầu lớn về các dịch vụ tài chính chuyên sâu, từ quản lý dòng tiền nội bộ, tài trợ chuỗi cung ứng, phòng ngừa rủi ro tỷ giá - lãi suất, đến giải pháp tài chính dài hạn phục vụ mở rộng sản xuất và R&D.

Khi các doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, nhu cầu về thanh toán xuyên biên giới, bảo hiểm rủi ro thương mại và quỹ hỗ trợ công nghệ cao cũng tăng mạnh. Đây là tiền đề quan trọng để Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam đóng vai trò chiến lược, kết nối công nghiệp công nghệ cao với hệ thống tài chính khu vực.

Bán dẫn: Trụ cột chiến lược của hợp tác tài chính - công nghệ

Đài Loan hiện là trung tâm hàng đầu thế giới về bán dẫn, với hệ sinh thái hoàn chỉnh từ thiết kế vi mạch, chế tạo wafer, đóng gói - kiểm thử cho đến thiết bị và vật liệu. Trong khi đó, Việt Nam đang xác định, bán dẫn là ngành công nghiệp ưu tiên, được hỗ trợ mạnh mẽ về chính sách, hạ tầng và phát triển nguồn nhân lực.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp lớn của Đài Loan trong chuỗi giá trị bán dẫn đã và đang mở rộng sự hiện diện tại Việt Nam, đặc biệt ở các khâu đóng gói, kiểm thử, linh kiện và vật liệu phụ trợ. Có thể kể đến Tập đoàn ASE thông qua công ty thành viên đã triển khai dự án chip cho smartwatch tại Hải Phòng; Foxconn với các cơ sở sản xuất, trong đó có doanh nghiệp tham gia đóng gói và kiểm thử chip phục vụ lĩnh vực xe điện tại Bắc Giang.

Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam nếu được phát triển đúng hướng, có thể trở thành nơi cung cấp các giải pháp tài chính trọn gói cho doanh nghiệp bán dẫn và doanh nghiệp công nghệ cao Đài Loan tại Việt Nam.

Bên cạnh đó, một số nhà cung ứng có liên kết với UMC trong chuỗi giá trị bán dẫn toàn cầu, cùng các doanh nghiệp Đài Loan hoạt động trong lĩnh vực linh kiện thụ động (chip passive) và vật liệu nền, đế mạch bán dẫn (IC substrate) cũng đang từng bước nghiên cứu, mở rộng hoạt động sản xuất, cung ứng tại Việt Nam. Sự tham gia ngày càng tăng của các nhà cung ứng cấp hai, cấp ba đang góp phần hình thành hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn bước đầu tại Việt Nam và tạo dư địa thu hút các dự án công nghệ cao trong thời gian tới.

Không giống lĩnh vực khác, các dự án bán dẫn có đặc điểm chung là quy mô vốn lớn, chu kỳ đầu tư dài và yêu cầu quản trị rủi ro cao. Điều này đặt ra nhu cầu rất lớn về các dịch vụ tài chính chuyên biệt. Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam nếu được phát triển đúng hướng, có thể trở thành nơi cung cấp các giải pháp tài chính trọn gói cho doanh nghiệp bán dẫn và doanh nghiệp công nghệ cao Đài Loan tại Việt Nam, từ tài trợ vốn đầu tư, vốn lưu động, cấu trúc tài chính dự án, đến bảo hiểm rủi ro công nghệ, hỗ trợ thanh toán quốc tế.

Ngoài ra, sự hợp tác trong lĩnh vực bán dẫn còn mở ra cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, học hỏi tiêu chuẩn quản trị quốc tế và từng bước phát triển năng lực công nghệ nội địa. Khi các doanh nghiệp có được dòng vốn dài hạn ổn định và các công cụ tài chính phù hợp, họ có thể chủ động mở rộng hoạt động R&D, nâng cấp dây chuyền sản xuất và tham gia các dự án công nghệ cao của khu vực. Từ đó Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam sẽ đóng vai trò là điểm kết nối hiệu quả giữa nguồn vốn, công nghệ và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Nếu Việt Nam phát triển thành công ngành công nghiệp bán dẫn, đây không chỉ là động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, mà còn là công cụ chiến lược để Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam thu hút dòng vốn dài hạn, hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ và nâng cao vị thế quốc tế. Khi dòng vốn và công nghệ hội tụ, Trung tâm Tài chính quốc tế sẽ không chỉ phục vụ nhu cầu nội địa của Việt Nam, mà còn từng bước trở thành trung tâm tài chính - công nghệ của khu vực, góp phần hình thành hệ sinh thái tài chính bền vững và hiện đại.

Về phía doanh nghiệp và nhà đầu tư Đài Loan, việc có một trung tâm tài chính ngay tại Việt Nam sẽ giúp giảm chi phí giao dịch, nâng cao hiệu quả quản lý tài chính và tạo điều kiện thuận lợi cho chiến lược mở rộng sản xuất trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang chịu áp lực tái cấu trúc.

Fintech: chất xúc tác cho trung tâm tài chính hiện đại

Bên cạnh bán dẫn, fintech là lĩnh vực có tiềm năng hợp tác rất lớn giữa Việt Nam và Đài Loan. Đài Loan sở hữu hệ sinh thái fintech phát triển, với nhiều ngân hàng mạnh trong các mảng thanh toán điện tử, ngân hàng số, quản lý tài sản dựa trên công nghệ và an ninh tài chính. Việt Nam, với thị trường tiêu dùng năng động và tốc độ số hóa nhanh, được xem là một trong những thị trường fintech tiềm năng nhất khu vực Đông Nam Á.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp fintech và công nghệ tài chính của Đài Loan, bao gồm LINE Pay, E.Sun Bank, AllPay và JKOPay, đang triển khai chiến lược mở rộng hoạt động sang khu vực Đông Nam Á, trong đó Việt Nam được xem là thị trường trọng điểm. Các lĩnh vực được chú trọng gồm thanh toán xuyên biên giới, tài chính chuỗi cung ứng và các dịch vụ tài chính hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Sự quan tâm và hiện diện ngày càng tăng của các doanh nghiệp Đài Loan tại Việt Nam tạo ra nhu cầu rõ rệt đối với các giải pháp fintech được thiết kế phù hợp với đặc thù chuỗi cung ứng và mô hình kinh doanh công nghệ của Đài Loan, đồng thời mở ra cơ hội hợp tác giữa các tổ chức tài chính Việt Nam và đối tác Đài Loan.

Trong bối cảnh đó, Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam hoàn toàn có thể đóng vai trò là “bệ phóng” cho các mô hình fintech hợp tác Việt Nam - Đài Loan. Các giải pháp thanh toán số, quản lý dòng tiền, tài trợ chuỗi cung ứng hay quản lý tài sản công nghệ không chỉ phục vụ doanh nghiệp Đài Loan, mà còn lan tỏa sang cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu quả của toàn bộ hệ sinh thái tài chính - công nghiệp.

Dòng vốn công nghệ cho tăng trưởng bền vững

Một lợi thế nổi bật của Đài Loan là năng lực quản lý và phân bổ vốn cho các ngành công nghệ cao. Các doanh nghiệp, quỹ đầu tư và tổ chức tài chính Đài Loan có nhiều kinh nghiệm đầu tư dài hạn vào công nghệ, sản xuất tiên tiến và đổi mới sáng tạo.

Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam nếu được định vị rõ là trung tâm tài chính gắn với công nghệ, có thể thu hút các dòng vốn này thông qua các sản phẩm tài chính phù hợp, như quỹ đầu tư công nghệ, quỹ hỗ trợ doanh nghiệp bán dẫn, hay các công cụ tài chính phục vụ chuyển đổi số và kinh tế xanh. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận vốn hiệu quả hơn, mà còn góp phần định hướng dòng vốn vào các lĩnh vực ưu tiên của nền kinh tế.

Từ thực tiễn, có thể thấy, Đài Loan hội tụ đầy đủ các điều kiện để trở thành đối tác quan trọng và tiềm năng của Việt Nam trong phát triển trung tâm tài chính gắn với công nghệ cao. Nền tảng hợp tác kinh tế vững chắc, thế mạnh vượt trội về bán dẫn và fintech, cùng xu hướng mở rộng đầu tư của doanh nghiệp Đài Loan tạo ra sự bổ trợ rõ rệt với định hướng phát triển của Việt Nam.

Nếu tận dụng tốt các lợi thế này, Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam không chỉ đáp ứng nhu cầu trong nước, mà còn có thể trở thành điểm kết nối tài chính quan trọng cho chuỗi cung ứng công nghệ khu vực, trong đó Đài Loan giữ vai trò đối tác then chốt. Đây cũng là hướng đi phù hợp để Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam sớm tạo được bản sắc riêng và vị thế trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các trung tâm tài chính trong khu vực.