Thứ Ba, Ngày 07 tháng 07 năm 2026,
Đầu tư cho y tế cơ sở để người dân được chăm sóc sức khỏe từ sớm
D.Ngân - 07/07/2026 15:56
 
Hai đô thị lớn nhất cả nước đang triển khai chương trình khám sức khỏe toàn dân với quy mô chưa từng có.

TP.HCM chạy đua hoàn thành mục tiêu khám sức khỏe toàn dân năm 2026

Hàng trăm nghìn người dân đã được khám sức khỏe miễn phí, dữ liệu từng bước được cập nhật vào hồ sơ sức khỏe điện tử và kết nối với hệ thống quản lý y tế.

Theo Sở Y tế TP.HCM, tính đến nay toàn thành phố đã có hơn 251.400 người dân được khám sức khỏe định kỳ theo Chương trình khám sức khỏe toàn dân. 

tt
Không dừng lại ở một chiến dịch khám bệnh, mục tiêu lớn hơn là xây dựng nền tảng quản lý sức khỏe liên tục theo vòng đời, chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang chủ động phòng bệnh theo tinh thần Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị.

Đáng chú ý, giai đoạn cuối tháng 6 và đầu tháng 7 ghi nhận tốc độ triển khai tăng mạnh với nhiều ngày liên tiếp có trên 10.000 lượt người dân tham gia khám. Riêng ngày 2/7 ghi nhận gần 14.000 lượt khám, mức cao nhất kể từ khi chương trình được triển khai theo kế hoạch của UBND TP.HCM.

Những con số này cho thấy chương trình đang bước vào giai đoạn tăng tốc. Tuy nhiên, nếu đặt trong tương quan với quy mô dân số của thành phố, tỷ lệ người dân đã được khám sức khỏe mới đạt khoảng 1,8%. Điều đó đồng nghĩa với việc khối lượng công việc còn rất lớn nếu Thành phố muốn hoàn thành mục tiêu 100% người dân được khám sức khỏe trong năm 2026.

Điều đáng chú ý hơn cả không nằm ở tổng số người đã được khám mà ở sự khác biệt rất lớn giữa các địa phương. Trong khi một số xã, phường và đặc khu đã đạt tỷ lệ bao phủ trên 20% dân số thì vẫn còn nhiều địa phương có tỷ lệ người dân được khám chưa đến 1%, thậm chí dưới 0,1%.

Thống kê của Sở Y tế cho thấy, đặc khu Côn Đảo hiện dẫn đầu toàn thành phố với 35,4% dân số đã được khám sức khỏe, tương đương 2.357 trong tổng số 6.658 người dân.

Tiếp theo là xã An Nhơn Tây đạt 26,39%; xã đảo Thạnh An đạt 18,11%; xã Bắc Tân Uyên đạt 14,87%; xã Vĩnh Lộc đạt 11,7%. Bên cạnh đó, nhiều địa phương khác cũng đã đạt tỷ lệ khám sức khỏe từ 6 đến 9% dân số.

Nếu tính theo số lượng tuyệt đối kể từ thời điểm chương trình chính thức triển khai ngày 25/5, xã An Nhơn Tây là địa phương có nhiều người dân được khám sức khỏe nhất với hơn 11.000 lượt khám, tiếp đến là xã Bà Điểm với gần 10.000 lượt.

Theo đánh giá của Sở Y tế TP.HCM, các địa phương dẫn đầu đều có điểm chung là sự chỉ đạo quyết liệt của cấp ủy, chính quyền địa phương; sự phối hợp chặt chẽ giữa trạm y tế, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, các đoàn thể chính trị - xã hội cùng lực lượng tình nguyện viên.

Không chỉ tổ chức khám sức khỏe theo mô hình truyền thống, nhiều địa phương còn chủ động xây dựng kế hoạch phù hợp với điều kiện thực tế, linh hoạt tổ chức nhiều hình thức khám sức khỏe, tăng cường truyền thông để vận động người dân tham gia và đồng thời cập nhật đầy đủ dữ liệu khám vào Hồ sơ sức khỏe điện tử.

Điều đó cho thấy, để một chương trình y tế cộng đồng quy mô lớn đạt hiệu quả, yếu tố quyết định không chỉ là nguồn lực chuyên môn mà còn là năng lực tổ chức và sự đồng thuận của người dân.

Tuy nhiên, bức tranh triển khai cũng cho thấy nhiều khoảng trống cần sớm được lấp đầy. Hiện vẫn còn 41 trong tổng số 168 xã, phường và đặc khu có tỷ lệ người dân được khám sức khỏe dưới 1%.

Khoảng cách rất lớn giữa các địa phương phản ánh những khác biệt về điều kiện tổ chức, nguồn lực và cách thức triển khai. Đây cũng là thách thức mà ngành y tế thành phố cần sớm tháo gỡ nếu muốn đạt mục tiêu bao phủ toàn dân trong thời gian còn lại của năm.

Theo Sở Y tế TP.HCM, những địa phương có tiến độ chậm cần khẩn trương rà soát nguyên nhân, xây dựng kế hoạch phù hợp với điều kiện thực tế, đồng thời phát huy mạnh mẽ hơn vai trò chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền địa phương.

Song song với việc tăng cường truyền thông để người dân hiểu rõ ý nghĩa của khám sức khỏe định kỳ, các địa phương cần mở rộng sự phối hợp với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh nhằm nâng cao năng lực phục vụ, đa dạng hóa hình thức tổ chức khám, đưa dịch vụ y tế đến gần người dân hơn và tạo điều kiện thuận lợi để mọi người đều có cơ hội tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

Điều quan trọng hơn cả là mục tiêu của chương trình không dừng ở việc hoàn thành một chỉ tiêu về số lượng người được khám. Mỗi lần khám sức khỏe sẽ bổ sung thêm một lớp dữ liệu vào Hồ sơ sức khỏe điện tử của người dân. Khi lượng dữ liệu này ngày càng đầy đủ, ngành y tế không chỉ có thể theo dõi sức khỏe từng cá nhân theo thời gian mà còn có cơ sở dự báo mô hình bệnh tật, phân bổ nguồn lực y tế hợp lý và xây dựng các chính sách phòng bệnh hiệu quả hơn.

Trong những tháng còn lại của năm 2026, Thành phố sẽ bước vào giai đoạn tăng tốc để hoàn thành mục tiêu 100% người dân được khám sức khỏe.

Muốn đạt được mục tiêu này, bên cạnh việc mở rộng các hình thức khám tại trạm y tế, bệnh viện, doanh nghiệp, trường học, khu dân cư và khám tại nhà cho các đối tượng khó khăn, mỗi địa phương cần xây dựng lộ trình cụ thể theo từng tuần, từng tháng; thường xuyên theo dõi tiến độ trên Dashboard quản lý để kịp thời điều chỉnh kế hoạch và huy động nguồn lực phù hợp.

Sở Y tế đề nghị 168 xã, phường, đặc khu tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ sở khám sức khỏe, đồng thời cập nhật đầy đủ, chính xác và kịp thời kết quả khám lên Nền tảng quản lý sức khỏe cộng đồng.

Việc duy trì tiến độ triển khai song song với bảo đảm chất lượng dữ liệu không chỉ góp phần hoàn thành mục tiêu của chương trình mà còn từng bước hình thành cơ sở dữ liệu sức khỏe thống nhất của Thành phố, tạo nền tảng quan trọng cho việc quản lý, dự báo và chăm sóc sức khỏe người dân một cách liên tục, chủ động và hiệu quả trong những năm tới.

Hà Nội xây nền móng quản lý sức khỏe người dân bằng dữ liệu số

Nếu TP.HCM đang tăng tốc đưa dịch vụ khám sức khỏe đến với từng người dân thì tại Hà Nội, ngành Y tế lại tập trung xây dựng những nền móng để việc quản lý sức khỏe không chỉ dừng ở một lần khám mà trở thành quá trình theo dõi liên tục suốt cuộc đời.

Mục tiêu không đơn thuần là phát hiện bệnh sớm mà còn hình thành hệ sinh thái y tế số, trong đó mọi dữ liệu sức khỏe đều được kết nối, cập nhật và khai thác để phục vụ chăm sóc sức khỏe cá thể hóa cũng như hoạch định chính sách y tế.

Theo ông Vũ Cao Cương, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội, dưới sự chỉ đạo của Thành ủy, UBND TP và bám sát tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới, ngành Y tế Hà Nội đang tập trung vào hai trụ cột lớn là nâng cao năng lực hệ thống y tế và đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế.

Đây không phải là hai nhiệm vụ tách rời mà được triển khai đồng thời, bổ trợ cho nhau nhằm hướng tới mục tiêu cuối cùng là xây dựng hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện đại, lấy người dân làm trung tâm và lấy dữ liệu làm nền tảng quản trị.

Theo ông Vũ Cao Cương, chuyển đổi số chỉ thực sự phát huy giá trị khi gắn với hoạt động chuyên môn và phục vụ trực tiếp người dân. Vì vậy, Hà Nội đang tập trung hoàn thiện hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử của toàn bộ người dân trên địa bàn. Đây sẽ là kho dữ liệu sức khỏe thống nhất, liên tục được cập nhật trong suốt quá trình khám, chữa bệnh, từ tuyến y tế cơ sở đến các bệnh viện chuyên sâu.

Không chỉ lưu trữ thông tin khám chữa bệnh, hồ sơ sức khỏe điện tử còn giúp bác sĩ nắm bắt đầy đủ tiền sử bệnh tật, các lần điều trị, kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và quá trình sử dụng thuốc của từng người dân. Nhờ đó, việc theo dõi sức khỏe sẽ trở nên toàn diện hơn, hạn chế tình trạng người bệnh phải thực hiện lại nhiều xét nghiệm hoặc mang theo nhiều giấy tờ mỗi lần đi khám.

Theo Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội, để dữ liệu thực sự có giá trị sử dụng, ngành Y tế đang từng bước xây dựng các kho dữ liệu chuyên ngành về chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm và thăm dò chức năng.

Đây được xem là điều kiện tiên quyết để dữ liệu y tế luôn "sống", được cập nhật liên tục và có thể khai thác phục vụ công tác điều trị cũng như quản lý sức khỏe cộng đồng.

"Khi các kho dữ liệu này được hình thành và kết nối, mỗi người dân sẽ có một hồ sơ sức khỏe đầy đủ từ khi được tạo lập cho đến suốt quá trình khám, chữa bệnh sau này. Hệ thống không chỉ giúp cảnh báo sớm các yếu tố nguy cơ đối với từng cá nhân mà còn hỗ trợ ngành Y tế xây dựng mô hình quản lý bệnh tật, từ đó đưa ra các giải pháp chăm sóc sức khỏe phù hợp hơn với từng nhóm dân cư", ông Vũ Cao Cương cho biết.

Điểm đáng chú ý là chuyển đổi số không chỉ hướng đến hiện đại hóa công tác quản lý mà còn góp phần thay đổi phương thức cung cấp dịch vụ y tế.

Theo lãnh đạo Sở Y tế Hà Nội, bên cạnh việc hoàn thiện hồ sơ sức khỏe điện tử, thành phố đang tiếp tục mở rộng hoạt động khám chữa bệnh từ xa, kết nối các bệnh viện tuyến trên với hệ thống y tế cơ sở nhằm nâng cao chất lượng chuyên môn ngay tại tuyến đầu.

Nhờ đó, người dân có thể được tiếp cận ý kiến chuyên gia, được hội chẩn và theo dõi điều trị ngay tại địa phương, giảm áp lực chuyển tuyến và tiết kiệm thời gian, chi phí khám chữa bệnh.

Song song với chuyển đổi số, Hà Nội cũng xác định củng cố y tế cơ sở là nền tảng để thực hiện hiệu quả mục tiêu chăm sóc sức khỏe toàn dân.

Theo ông Vũ Cao Cương, TP đang triển khai hiệu quả Nghị quyết số 29/2022/NQ-HĐND về phát triển y tế cơ sở với nhiều chính sách đồng bộ.

Một trong những giải pháp quan trọng là tăng cường nguồn nhân lực cho tuyến cơ sở thông qua cơ chế luân phiên cán bộ. Các chuyên gia từ bệnh viện Trung ương, bệnh viện thuộc bộ, ngành và các bệnh viện của thành phố được cử về hỗ trợ trực tiếp tại các trạm y tế, chuyển giao kỹ thuật và nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ y tế cơ sở.

Cùng với đó, Hà Nội cũng có chính sách thu hút nhân lực chất lượng cao làm việc tại các trạm y tế và Trung tâm Cấp cứu 115, góp phần giải quyết bài toán thiếu hụt nhân lực vốn tồn tại nhiều năm.

Không chỉ đầu tư con người, thành phố còn tiếp tục nâng cấp cơ sở vật chất và trang thiết bị cho các trạm y tế, giúp tuyến cơ sở đủ điều kiện thực hiện ngày càng nhiều dịch vụ kỹ thuật, đáp ứng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu của người dân.

Theo ông Vũ Cao Cương, Hà Nội đang từng bước hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ của các trạm y tế, đặc biệt là phát huy hiệu quả hoạt động của khoa khám bệnh tại trạm y tế. Đây sẽ là "cánh cửa đầu tiên" trong hệ thống chăm sóc sức khỏe, giúp người dân được khám, sàng lọc, phát hiện sớm bệnh tật và quản lý các bệnh mạn tính ngay từ tuyến cơ sở.

Người dân Hà Nội được khám sức khỏe miễn phí mỗi năm một lần
Từ năm 2026, người dân thường trú hoặc tạm trú từ 12 tháng trở lên tại Hà Nội sẽ được hỗ trợ khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc...
Bình luận bài viết này
Xem thêm trên Báo Đầu Tư