Nhiều vi phạm trong cấp phép khai thác khoáng sản ở Quảng Ngãi. Ảnh minh họa

Mới đây, Kiểm toán Nhà nước vừa công bố Báo cáo Tổng hợp kết quả kiểm toán năm 2022.

Theo đó, Kiểm toán Nhà nước kiến nghị xử lý kiểm điểm, xác định trách nhiệm tập thể, cá nhân liên quan đến các sai phạm được phát hiện từ kết quả kiểm toán năm 2022 nêu rõ.

Tại chuyên đề quản lý nhà nước về tài nguyên, khoáng sản giai đoạn 2017-2021 trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi, Kiểm toán Nhà nước đề nghị UBND tỉnh Quảng Ngãi tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân có liên quan trong việc: Phê duyệt chủ trương lập hồ sơ để cấp giấy phép khai thác cát, sỏi lòng sông không qua hình thức đấu giá quyền khai thác khoáng sản không đúng quy định. Phê duyệt trữ lượng khoáng sản nhưng không cấp Giấy phép thăm dò không đúng quy định.

Việc Ban hành Quyết định số 527/QĐ-UBND ngày 28/7/2017 dẫn đến việc cấp giấy phép khai thác khoáng sản không đúng thẩm quyền quy định; Ban hành Quyết định số 35/2013/QĐ-UBND ngày 12/8/2013 dẫn đến không tổ chức khoanh định và không đấu giá quyền khai thác khoáng sản đối với cát, sỏi lòng sông trái quy định.

Ngoài ra, Kiểm toán Nhà nước cũng đề nghị Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Ngãi xử lý trách nhiệm của tập thể, cá nhân có liên quan đến những vấn đề sau: Tham mưu cho UBND tỉnh khoanh định các khu vực không đấu giá quyền khai thác khoáng sản chưa đảm bảo quy định Nghị định số 158/2016/NĐ-CP, dẫn đến đã cấp 45 Giấy phép khai thác trái quy định khoản 1 Điều 78 Luật Khoáng sản.

Không những vậy, việc xác định thiếu trữ lượng, chưa nhân hệ số quy đổi và cho phép khấu trừ vào tiền cấp quyền phải nộp trái quy định, làm thất thu ngân sách nhà nước về tiền cấp quyền khai thác khoáng sản, số tiền 25,641 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Kiểm toán Nhà nước xác định, Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Ngãi không tham mưu cho UBND tỉnh phê duyệt trữ lượng khoáng sản đưa vào thiết kế khai thác đối với đất tầng phủ dùng làm vật liệu san lấp trái quy định tại khoản 2 Điều 35 Nghị định số 158/2016/NĐ-CP của Chính phủ dẫn đến không xác định trữ lượng tính tiền cấp quyền và tiền cấp quyền phải nộp, làm giảm thu ngân sách nhà nước; Không tham mưu cho UBND tỉnh phê duyệt kế hoạch và tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản đối với các khu vực khai thác cát, sỏi lòng sông, làm giảm thu ngân sách nhà nước; Không tham mưu cấp 66 Giấy phép thăm dò khoáng sản theo qui định.

Ngoài ra, Sở Tài nguyên và Môi trường chưa tổ chức thẩm định Đề án đóng cửa mỏ theo đúng thời gian theo quy định; chưa tham mưu UBND tỉnh xử phạt vi phạm hành chính đối với các trường hợp Giấy phép khai thác khoáng sản đã chấm dứt hiệu lực nhưng không lập đề án đóng cửa mỏ khoáng sản, không nộp hồ sơ đề nghị đóng cửa mỏ theo quy định dẫn đến tình trạng 71 mỏ chưa thực hiện đóng cửa mỏ khoáng sản kéo dài qua nhiều năm.

Trong đó tại Công ty TNHH Thương mại Vận tải Hân Nga, Giấy phép khai thác khoáng sản đã hết hiệu lực, đơn vị chưa lập Đề án đóng cửa mỏ nhưng vẫn được UBND tỉnh cấp mới Giấy phép khai thác khoáng sản, cho phép đơn vị được tiếp tục khai thác khoáng sản tại mỏ cũ.

Bên cạnh đó, việc tham mưu cho UBND tỉnh phê duyệt kế hoạch đấu giá các khu vực khoáng sản không có trong Quy hoạch được phê duyệt; các khu vực khoáng sản đã được cấp Giấy phép thăm dò và cấp Giấy phép khai thác không đúng quy định; Tổ chức đấu giá, tham mưu phê duyệt kết quả trúng đấu giá các khu vực khoáng sản khi chưa phê duyệt kế hoạch đấu giá, trái quy định.

Tham mưu, quyết định xử phạt không đúng, không đầy đủ hành vi vi phạm qua công tác thanh kiểm tra theo quy định của Pháp luật; Tham mưu UBND tỉnh cấp phép và cho phép chuyển nhượng quyền khai thác khoáng sản đá bazan làm phụ gia xi măng không thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh.

Bên cạnh đó, Kiểm toán Nhà nước đề nghị Cục Thuế tỉnh Quảng Ngãi xử lý trách nhiệm tập thể, cá nhân: Không phát hiện hết các sai phạm khi thực hiện thanh kiểm tra mà Kiểm toán Nhà nước xác định số thuế phải nộp ngân sách nhà nước tăng thêm 497 triệu đồng (Công ty TNHH Lý Tuấn 480 triệu đồng; Công ty Xây dựng và Thương mại Lê Nguyên 17 triệu đồng).

Không kịp thời chuyển thông tin, phối hợp với các đơn vị có liên quan để kịp thời đề xuất cấp thẩm quyền xem xét thu hồi giấy phép khai thác theo quy định tại khoản 6 Điều 36 Nghị định số 36/2020/NĐ-CP "về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên khoáng sản" và khoản 1 Điều 58 Luật Khoáng sản số 60/2010/QH12 của Quốc hội về 13 trường hợp với tổng số 5,249 tỷ đồng.