Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: AFP

Cuộc điện đàm giữa 2 nhà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc diễn ra hôm 20/12 - 1 tuần sau khi quan chức 2 bên thống nhất nội dung thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung giai đoạn 1 nhằm kết thúc chiến tranh thương mại 18 tháng qua khiến thị trường toàn cầu chao đảo.

Trên mạng xã hội Twitter, ông Trump đưa ra thông tin rất tích cực về cuộc điện đàm với người đồng cấp Trung Quốc. Một quan chức Nhà Trắng cho biết lãnh đạo 2 nước có cuộc trao đổi qua điện thoại sáng 20/12, còn Đài truyền hình trung ương Trung Quốc đưa tin cuộc trao đổi giữa lãnh đạo 2 nước được thực hiện theo đề nghị của Tổng thống Trump.

“(Tôi) đã có cuộc điện đàm tốt đẹp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về thỏa thuận thương mại hai bên. Trung Quốc bắt đầu mua lượng lớn nông sản Mỹ. Việc ký kết thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung đang được thu xếp. Về vấn đề Triều Tiên, chúng tôi sẽ phối hợp với Trung Quốc và Hong Kong (có tiến triển!)”, ông Trump viết.

Theo Tân Hoa xã, Chủ tịch Tập Cận Bình đã nói với ông Trump rằng Trung Quốc quan ngại sâu sắc về “những lời lẽ và hành động tiêu cực” của Mỹ về các vấn đề liên quan tới Đài Loan, Hong Kong, Tân Cương và Tây Tạng.

“Các hành động này đã can thiệp vào các vấn đề nội bộ Trung Quốc, làm phương hại đến lợi ích của Trung Quốc và giảm sút niềm tin và hợp tác giữa hai bên”, Tân Hoa xã đưa tin.

Mỹ kêu gọi Trung Quốc đóng cửa các trại giam giữ tập trung tại khu vực phía Tây của Tân Cương, đồng thời Mỹ bày tỏ quan ngại với việc đối xử với người biểu tình tại Hong Kong.

Tân Hoa xã cho hay, Chủ tịch Tập Cận Bình hy vọng ông Trump thực hiện “các nội dung đồng thuận quan trọng” được thống nhất tại cuộc gặp và điện đàm giữa 2 nhà lãnh đạo, đồng thời “quan tâm nhiều và coi trọng các mối quan ngại của Trung Quốc và ngăn ngừa sự can thiệp vào quan hệ song phương và chương trình nghị sự quan trọng”.

Trung Quốc “nổi giận” khi tháng trước ông Trump ký lệnh trừng phạt các quan chức Trung Quốc và Hong Kong với cáo buộc lạm dụng nhân quyền tại Hong Kong. Đây được xem là động thái ủng hộ người biểu tình tại đặc khu này.

Lo ngại lớn nhất của Mỹ hiện nay là mối đe dọa mà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un gọi là “quà Giáng sinh”.

Nhiều quan chức Mỹ phán đoán “món quà đó” có thể là vụ thử vũ khí hạt nhân hoặc tên lửa đạn đạo. Ông Trump và lãnh đạo Kim Jong Un đã có 3 cuộc gặp thượng đỉnh nhưng đều không đạt thỏa thuận gỡ bỏ trừng phạt đối với Triều Tiên và vấn đề phi hạt nhân hóa.

Đầu tuần nay, Trung Quốc và Nga đã đề xuất Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc gỡ lệnh cấm đối với các hàng xuất khẩu của Triều Tiên như hải sản và may mặc. Đây là động thái mà Đại sứ Nga tại Liên hợp quốc (Vassily Nebenzia-BTV) là nhằm thúc đẩy hội đàm giữa Washington và Bình Nhưỡng.

Còn phía Bộ Ngoại giao Mỹ cho rằng, Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc không nên xem xét “gỡ bỏ lệnh trừng phạt vĩnh viễn” đối với Triều Tiên vì điều này có thể trở hành hành động khiêu khích, dẫn đến từ chối cuộc gặp bàn thảo vấn đề phi hạt nhân.

Theo Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Thứ trưởng Ngoại giao nước này Le Yucheng hôm 20/12 đã có cuộc gặp với Đặc sứ Mỹ về vấn đề Triều Tiên Stephen Biegun. Theo đó, cuộc gặp cấp cao lần 2 với Đặc sứ Mỹ Biegun tại Bắc Kinh diễn ra 2 ngày trong bối cảnh căng thẳng gia tăng trên bán đảo Triều Tiên.

Triều Tiên những tuần qua đã thực hiện hàng loạt vụ thử vũ khí hạt nhân. Một số chuyên gia nhận định, nước này có thể đang chuẩn bị cho vụ thử tên lửa đạn đạo xuyên lục địa sắp tới. Một vụ thử tên lửa như thế sẽ đánh dấu vết nứt trong nỗ lực cải thiện quan hệ với Mỹ hồi năm ngoái, làm tiêu tan hy vọng nối lại đàm phán kết thúc chương trình tên lửa và hạt nhân của Triều Tiên và đẩy 2 quốc gia quay lại thế đối đầu.

Theo Tân Hoa xã, Chủ tịch Tập Cận Bình đã nhấn mạnh với ông Trump rằng các bên cần có sự đồng thuận chính trị về vấn đề Triều Tiên và cho rằng “các bên cần duy trì động lực nới lỏng đối thoại, nhằm phục vụ lợi ích chung của các bên”.